رسید امروز ایام گل و شد باغ بزم آرا
برآمد لاله بر کف جام می از دامن صحرا
دویده خون در اعضا ارغوان را چون رخ ساقی
فتاده همچو سنبل بید مجنون را سر سودا
زند بر نافه آهو سیاهی غنچه لاله
دهد خاک چمن بر باد بوی عنبر سارا
به رقاصی ز یکسو سرو دامن بر میان چیده
دفی بر کف گرفته آمد از یکسو گل رعنا
ز جوش خنده گل باغ یکسر شکرستان شد
به گلشن بلبلان چون طوطیان گشتند شکرخا
گرفته سبزه صحن باغ را نرگس لب جو را
عروسان چمن امروز بنشستند جا بر جا
مرا افگنده از پا آسمان در اینچنین موسم
روم غلطیده سوی آستان خواجه یکتا
ولی عهد شاه نقشبند آن مرشد کامل
که در سر حلقه اش بودند پیران فلک پیما
ملایک صف زنان هر شب به گرد قبر و صندوقش
همه تا صبح می خوانند سبحان الذی اسرا
بود سنگ مزارش تکمه تاج سر شاهان
گدای درگهش باشند اگر فغفور اگر دارا
به جستجوی حوض او سر گرداب می گردد
ازین اندیشه باشد بی قراری در دل دریا
برای خدمت او روز و شب چوگان قندیلش
سر خود چون کمان خم کرده ایستاده بر یک پا
تماشای سرطاق بلندی بخش نظاره
غبار آشیانش توتیای دیده بینا
فلک از کهکشان انداخته جای نماز او
همیشه ذکر خیر او بود در عالم بالا
هوای صفه و ایوان پرنقش و نگار نیش
حلاوت بخش نکهت ریز و فیض آثار و جان افزا
چو گنگی رو نهد بر روضه آئینه پردازش
زبان او همان ساعت چو طوطی می شود گویا
تماشا کن یکی بر تخته لوح هزار او
کف دستیست بیرون گشته بهر حل مشکلها
ز بس بگذشته ام از خان و مان ای مفتح الابواب
به درگاه تو رو آورده ام با من دری بگشا
درین درماندگی بگشا سوی من گوشه چشمی
ز روی لطف دستم گیر چون افتاده ام از پا
ز بزم اهل وحدت ساغر عیشم پر از می کن
به چشم می پرستان سرفرازم دار چون مینا
بیا ای سیدا چون آستان فرش بدین در شو
بجو هر حاجتی داری ازین سر منزل اعلا
الهی تا گلستان جهان را رنگ و بو باشد
الها تا که باشد گردش افلاک پا بر جا
دو دستم باد از بهر دعا بگشاده تا محشر
زبانم باد در مداحی این خاندان گویا



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: قصیده با وصف بهار آغاز میشود: آمدن گل و لاله و رقص سرو و نغمهٔ بلبلان. سپس شاعر میگوید روزگار او را از پا انداخته و به آستانهٔ جانشین شاه نقشبند پناه میبرد. پس از آن آرامگاه او را میستاید؛ فرشتگان بر گرد آناند، پادشاهان گدای آناند و بیماران از آن شفا مییابند. در پایان از صاحب آرامگاه گشایش و دستگیری میخواهد و دعا میکند که زبانش همیشه به ستایش این خاندان گویا بماند.
هوش مصنوعی: امروز فصل گل رسیده و باغ مانند مجلس بزم آراسته شده است. لاله با جامی از می در دست از دامن صحرا سر برآورده است.
هوش مصنوعی: درخت ارغوان مانند چهرهٔ ساقی سرخ شده، گویی خون در اندامش دویده است. بید مجنون هم مانند سنبلِ آشفته، سرش پر از شور و سودای عاشقانه است.
هوش مصنوعی: سیاهیِ درون غنچهٔ لاله با نافهٔ مشکِ آهو برابری میکند و از آن پیش است. خاک چمن بوی عنبر خالص را در باد میپراکند.
هوش مصنوعی: از یک سو سرو دامنش را به کمر زده و به رقص آمده است. از سوی دیگر گلِ زیبا دفی در دست گرفته و آمده است.
هوش مصنوعی: از خندهٔ فراوانِ شکوفهها، سراسر باغ مانند سرزمین شکر شیرین شده است. بلبلان در گلزار مانند طوطی شکرخوار و شیرینسخن شدهاند.
هوش مصنوعی: سبزه حیاط باغ را پوشانده و نرگس کنارهٔ جوی را گرفته است. امروز عروسانِ چمن، یعنی گلها و گیاهان، هر یک در جای خود نشستهاند.
هوش مصنوعی: در چنین فصل خوشی، روزگار مرا از پا انداخته است. پس افتان و غلتان به آستانهٔ آن خواجهٔ بیهمتا میروم.
هوش مصنوعی: آن خواجه جانشین شاه نقشبند و راهنمای کامل است. پیرانِ بلندمرتبهای که گویی فلک را میپیمودند، در حلقهٔ او بودند و او سر آن حلقه بود.
هوش مصنوعی: فرشتگان هر شب صفبسته گرد قبر و صندوق مزار او میگردند. آنها تا صبح آیهٔ «سبحان الذی اسری» را میخوانند.
هوش مصنوعی: سنگ مزار او مانند دکمهای است که بر تاج پادشاهان مینشیند. پادشاهان بزرگ، چه فغفور و چه دارا، گدای درگاه او هستند.
هوش مصنوعی: گرداب در جستوجوی حوضِ آستانهٔ او سرگردان میچرخد. بیقراری و تلاطمِ دریا هم از اندیشه و آرزوی همین حوض است.
هوش مصنوعی: چوبِ خمیدهای که قندیل مزار او را نگه میدارد، روز و شب برای خدمت او ایستاده است. این چوب سرش را مانند کمان خم کرده و بر یک پا ایستاده است.
هوش مصنوعی: تماشای طاق بلند آرامگاه او به نگاهِ بیننده بلندی و رفعت میبخشد. گرد و غبار آن جایگاه مانند سرمهای است که چشم را روشن و بینا میکند.
هوش مصنوعی: آسمان کهکشان را مانند سجادهای برای نماز او گسترده است. نام نیک او همیشه در عالم بالا و میان فرشتگان یاد میشود.
هوش مصنوعی: هوای صُفّه و ایوانِ پرنقشونگار آرامگاه او شیرینیبخش و خوشبوست. این هوا سرشار از فیض است و جان را میافزاید.
هوش مصنوعی: اگر انسانی لال چهره بر آرامگاه آینهوار و درخشان او بگذارد، همان لحظه زبانش مانند طوطی به سخن میآید. این اشاره به سخنآموختنِ طوطی در برابر آینه است.
هوش مصنوعی: یک بار به لوح سنگ مزار او بنگر. گویی کف دستی است که برای گشودن گره دشواریهای مردم بیرون آمده است.
هوش مصنوعی: شاعر خواجه را «گشایندهٔ درها» خطاب میکند و میگوید: چون از خانه و کاشانه یکسره دل کندهام، به درگاه تو روی آوردهام. پس دری به روی من بگشا.
هوش مصنوعی: در این درماندگی گوشهٔ چشمی به سوی من بینداز. چون از پا افتادهام، از سر لطف دستم را بگیر.
هوش مصنوعی: از مجلس اهل وحدت، یعنی عارفان، جام شادیام را از شراب معرفت پر کن. مرا در چشم بادهپرستانِ عشق مانند صراحیِ گردنافراشته سربلند نگه دار.
هوش مصنوعی: شاعر به خود میگوید: ای سیدا، مانند فرشِ آستانه بر این در افتاده و فروتن باش. هر حاجتی داری، از این جایگاه والا بخواه.
هوش مصنوعی: خدایا، تا وقتی گلستانِ جهان رنگ و بو دارد و تا وقتی گردش آسمانها برقرار است…
هوش مصنوعی: …دو دستم تا روز قیامت برای دعا گشوده باشد. زبانم هم همیشه به ستایش این خاندان گویا بماند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
بر آمد پیلگون ابری ز روی نیلگون دریا
چو رای عاشقان گردان چو طبع بیدلان شیدا
چو گردان گشته سیلابی میان آب آسوده
چو گردان گردباد تندگردی تیره اندروا
ببارید و ز هم بگسست و گردان گشت بر گردون
[...]
خداوندی که در وحدت قدیم است از همه اشیا
نه اندر وحدتش کثرت، نه مُحدَث زین همه تنها
چه گوئی از چه او عالم پدید آورد از لولو
که نه مادت بد و صورت، نه بالا بود و نه پهنا
همی گوئی که بر معلول خود علت بود سابق
[...]
چه جرمست این که هر ساعت ز روی نیلگون دریا
زمین را سایبان بندد به پیش گنبد خضرا؟
چو در بالا بود باشد به چشمش آب در پستی
چو در پستی بود باشد به کامش دود بر بالا
گهی از دامن دریا شود بر گوشۀ گردون
[...]
به هر چیزی بود خرسند هرکش قدر بی بالا
به هفت اقلیم نپسندد کسی کَش همتی والا
ز خاک و باد و آب، آتش شرف دارد فزون زیرا
که چون باشد سوی پستی بود میلش سوی بالا
ندارد هیچ مخلوقی بعالم قدرت خالق
[...]
سپاه ابر نیسانی ز دریا رفت بر صحرا
نثار لؤلؤ لالا به صحرا برد از دریا
چون گردی کش برانگیزد سم شبدیز شاهنشه
ز روی مرکز غبرا به روی گنبد خضرا
گهی ماننده دودی مسطح بر هوا شکلش
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.