سینهات را روشنی بینی ز راست
هم گشادش را از آنجا ابتداست
وسعتی در سینه بینی از یمین
کاندران هفت آسمان باشد دفین
در یمین سینهات این انبساط
بنگری چپ را بود سمالخیاط
ظلمت چپ آن زمان نی بیش شد
تنگیاش نی بیشتر از پیش شد
لیک پیش صحت و نور یمین
تنگی ظلمت شود چپ را قرین
چون مقابل با یمین آمد یسار
زین سبب دل را یسار آمد قرار
تا بود آیینهٔ دل رو برو
یا نگارستان آن ملک نکو
هین نکویی چونکه مظهر دل بود
باید اول سوی دل روشن بود
همچنانکه صورت خوب نکو
مینماید از سوی آیینه رو
زانکه آیینه خود از دیده جداست
آینه مر دیدها را رهنماست
دل ولی هم آینه هم دیده است
نقشها را سر به سر خود دیده است
دل بود چون آینه چشم ای همام
نقشها را روبرو بیند تمام
هرچه بینی مظهرش باشد بصر
بینیاش لیکن مقابل ای پسر



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این بخش نراقی سبب قرار گرفتن دل در سمت چپ سینه را تبیین میکند. او سمت راست را جای روشنی و گشادگی میداند و تاریکی و تنگی سمت چپ را نسبی و حاصل مقایسه با راست میشمارد. دل در چپ نهاده شده تا رو به روی روشنی سمت راست باشد، زیرا دل هم آینه است و هم چشم و نقشها را تنها در برابر خود میبیند، همانگونه که چهرهٔ زیبا رو به آینه دیده میشود.
هوش مصنوعی: روشنی سینهات را از سمت راست میبینی و گشایش و فراخی سینه نیز از همان سو آغاز میشود.
هوش مصنوعی: در سمت راست سینه چنان گشادگی و پهنهای میبینی که گویی هفت آسمان در آن جای گرفته و پنهان است.
هوش مصنوعی: وقتی این گشادگی را در سمت راست سینهات ببینی، سمت چپ در برابر آن به تنگی سوراخ سوزن مینماید.
هوش مصنوعی: در آن هنگام تاریکی سمت چپ در واقع بیشتر نشد و تنگیاش نیز از پیش افزون نگشت.
هوش مصنوعی: اما در مقایسه با سلامت و روشنی سمت راست، تنگی و تاریکی همراه و نشانهٔ سمت چپ میشود؛ یعنی تاریکی چپ نسبی است و از سنجش با راست پدید میآید.
هوش مصنوعی: چون سمت چپ در برابر سمت راست قرار گرفته است، به همین سبب دل در سمت چپ جای گرفت.
هوش مصنوعی: تا آینهٔ دل رو به روی سمت راست و روشنی آن باشد، یا دل نگارخانه و جلوهگاه آن عالم نیکو گردد.
هوش مصنوعی: آگاه باش، چون دل جلوهگاه نیکویی است، نیکویی باید نخست رو به دل و در برابر آن روشن باشد.
هوش مصنوعی: همانگونه که چهرهٔ زیبا وقتی رو به آینه قرار گیرد خود را در آن نشان میدهد.
هوش مصنوعی: زیرا آینه خودش از چشم جداست و فقط راهنمای چشمها برای دیدن است.
هوش مصنوعی: اما دل هم آینه است و هم چشم؛ همهٔ نقشها را خودش سراسر میبیند.
هوش مصنوعی: ای بزرگوار، دل مانند آینهای است که چشم هم هست و همهٔ نقشها را در برابر خود به تمامی میبیند.
هوش مصنوعی: ای پسر، هر چیزی را که میبینی جلوهگاهش چشم است، ولی آن را تنها هنگامی میبینی که در برابر چشم قرار گیرد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.