الا ای یوسف مصری از این دریای ظلمانی
روان کن کشتی وصلت برای پیر کنعانی
یکی کشتی که این دریا ز نور او بگیرد چشم
که از شعشاع آن کشتی بگردد بحر نورانی
نه زان نوری که آن باشد به جان چاکران لایق
از آن نوری که آن باشد جمال و فر سلطانی
در آن بحر جلالتها که آن کشتی همیگردد
چو باشد عاشق او حق که باشد روح روحانی
چو آن کشتی نماید رخ برآید گرد آن دریا
نماند صعبیی دیگر بگردد جمله آسانی
چه آسانی که از شادی ز عاشق هر سر مویی
در آن دریا به رقص اندرشده غلتان و خندانی
نبیند خنده جان را مگر که دیده جانها
نماید خنده ها در جسم آب و خاک ارکانی
ز عریانی نشانیهاست بر درز لباس او
ز چشم و گوش و فهم و وهم اگر خواهی تو برهانی
تو برهان را چه خواهی کرد که غرق عالم حسی
برو میچر چو استوران در این مرعای شهوانی
مگر الطاف مخدومی خداوندی شمس دین
رباید مر تو را چون باد از وسواس شیطانی
کز این جمله اشارتها هم از کشتی هم از دریا
مکن فهمی مگر در حق آن دریای ربانی
چو این را فهم کردی تو سجودی بر سوی تبریز
که تا او را بیابد جان ز رحمتهای یزدانی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در جایگاه یعقوب کنعانی، از یوسفِ معشوق میخواهد کشتی وصالی بفرستد که دریای تاریک را با نور جلال الهی روشن کند و همهٔ دشواریها را آسان و عاشق را سراپا شادمان سازد. سپس به اهل حس که دلیل میطلبند تند میتازد و آنان را به چارپایان چراگاه شهوت مانند میکند. در پایان روشن میکند که کشتی و دریا همه اشاره به حقیقت ربانی جلوهگر در شمسالدین است و مخاطب را به سجده به سوی تبریز فرا میخواند.
هوش مصنوعی: ای یوسف مصری، از این دریای تاریک کشتیِ وصال خود را برای پیر کنعان (یعقوب) روانه کن. یوسف نماد معشوق و یعقوب نماد عاشقِ دورافتاده و چشمانتظار است.
هوش مصنوعی: کشتیای بفرست که این دریا از نور آن روشن شود و از پرتو درخشان آن، دریای تاریک سراسر نورانی گردد.
هوش مصنوعی: نه آن نوری که درخور جان بندگان و خدمتگزاران است، بلکه نوری که زیبایی و شکوه پادشاهانه (الهی) است.
هوش مصنوعی: در آن دریای شکوه و جلال که آن کشتی در آن میگردد، عاشق آن کشتی خودِ حق است، و چنین عاشقی جانِ جانها و روحِ روح است.
هوش مصنوعی: وقتی آن کشتی چهره بنماید و گرد آن دریا بچرخد، هیچ دشواریای باقی نمیماند و همهچیز آسان میشود.
هوش مصنوعی: چه آسانیای! از شادی، هر تار موی عاشق در آن دریا به رقص درآمده، غلتان و خندان است.
هوش مصنوعی: خندهٔ جان را جز چشمِ جان نمیبیند؛ ولی این خندهها در جسمی که از آب و خاک و عناصر ساخته شده نیز آشکار میشود.
هوش مصنوعی: اگر دلیل بخواهی، از درز لباس او (یعنی از حواس و ادراک: چشم و گوش و فهم و وهم) نشانههایی از برهنگی و تجرد جان پیداست.
هوش مصنوعی: تو که غرق در جهان محسوسات هستی، دلیل را به چه کار میبری؟ برو و مانند چارپایان در این چراگاه شهوت بچر. این سخن سرزنشی تند است.
هوش مصنوعی: مگر لطفهای سرور و خداوندگار، شمسالدین، تو را مانند باد از وسوسههای شیطانی برباید و رها کند.
هوش مصنوعی: از همهٔ این اشارهها، چه دربارهٔ کشتی و چه دربارهٔ دریا، چیزی جز دریای ربانی (حقیقت الهی که در شمس جلوه کرده) را نفهم.
هوش مصنوعی: وقتی این را فهمیدی، به سوی تبریز سجده کن تا جان از رحمتهای الهی به او (شمس) دست یابد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
ازو بی اندهی بگزین و شادی با تن آسانی
به تیمار جهان دل را چرا باید که بخسانی؟
ایا خوشتر ز جان و دل! همه رنج دل و جانی
به رنج تن شدم خرسند اگر دل را نرنجانی
شود بی جان تنم یکسر چو تو لختی بیازاری
تن از آزار جان پیچد تنم را زین قبل جانی؟
اگر چه جانی از انسی همیشه بر حذر باشد
[...]
نگارا ماه گردونی سوارا سرو بستانی
دل از دست خردمندان به ماه و سرو بِستانی
اگر گردون بود مرکب به طلعت ماه گردونی
وگر بستان بود مجلس به قامت سرو بستانی
به آن زلفین شورانگیز مشک اندوده زنجیری
[...]
مسلمانان، مسلمانان، مسلمانی، مسلمانی
از این آیینِ بیدینان، پشیمانی، پشیمانی
مسلمانی کنون اسمیست بر عرفی و عاداتی
دریغا، کو مسلمانی؟ دریغا، کو مسلمانی؟
فرو شد آفتابِ دین، برآمد روزِ بیدینان
[...]
زهی جاهت فریدونی ، زهی ملکت سلیمانی
به عون تو مسلم شد ز هر آفت مسلمانی
غلط گفتم ، خطا کردم، کجا آید به چشم اندر
تو را جاه فریدونی، تو را ملک سلیمانی؟
نجوید دهر جز از رسم تو آثار فرخنده
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.