بخش ۱۳۳ - حکایت آن زن پلیدکار کی شوهر را گفت کی آن خیالات از سر امرودبُن مینماید ترا کی چنینها نماید چشم آدمی را سر آن امرودبن از سر امرودبن فرود آی تا آن خیالها برود و اگر کسی گوید کی آنچ آن مرد میدید خیال نبود و جواب این مثالیست نه مثل در مثال همین قدر بس بود کی اگر بر سر امرودبن نرفتی هرگز آنها ندیدی خواه خیال خواه حقیقت
آن زنی میخواست تا با مول خود
بر زند در پیش شوی گول خود
پس به شوهر گفت زن کای نیکبخت
من برآیم میوه چیدن بر درخت
چون برآمد بر درخت آن زن گریست
چون ز بالا سوی شوهر بنگریست
گفت شوهر را کای مأبون رَد
کیست آن لوطی که بر تو میفتد
تو به زیر او چو زن بغنودهای
ای فلان تو خود مخنّث بودهای
گفت شوهر نه سرت گویی بگشت
ورنه اینجا نیست غیر من به دشت
زن مکرر کرد که آن با بُرطله
کیست بر پشتت فرو خفته هله
گفت ای زن هین فرود آ از درخت
که سرت گشت و خرف گشتی تو سخت
چون فرود آمد بر آمد شوهرش
زن کشید آن مول را اندر برش
گفت شوهر کیست آن ای روسپی
که به بالای تو آمد چون کپی
گفت زن نه نیست اینجا غیر من
هین سرت برگشته شد هرزه متن
او مکرر کرد بر زن آن سخن
گفت زن این هست از امرودبُن
از سر امرودبن من همچنان
کژ همی دیدم که تو ای قلتبان
هین فرود آ تا ببینی هیچ نیست
این همه تخییل از امروبُنیست
هزل تعلیم است آن را جد شنو
تو مشو بر ظاهر هزلش گرو
هر جدی هزلست پیش هازلان
هزلها جدست پیش عاقلان
کاهلان امرودبن جویند لیک
تا بدان امرودبن راهیست نیک
نقل کن ز امرودبن که اکنون برو
گشتهای تو خیرهچشم و خیرهرو
این منی و هستی اول بود
که برو دیده کژ و احول بود
چون فرود آیی ازین امرودبن
کژ نماند فکرت و چشم و سخن
یک درخت بخت بینی گشته این
شاخ او بر آسمان هفتمین
چون فرود آیی ازو گردی جدا
مبدلش گرداند از رحمت خدا
زین تواضع که فرود آیی خدا
راست بینی بخشد آن چشم ترا
راست بینی گر بدی آسان و زب
مصطفی کی خواستی آن را ز رب
گفت بنما جزو جزو از فوق و پست
آنچنان که پیش تو آن جزو هست
بعد از آن بر رو بر آن امرودبن
که مبدل گشت و سبز از امر کن
چون درخت موسوی شد این درخت
چون سوی موسی کشانیدی تو رخت
آتش او را سبز و خرم میکند
شاخ او انی انا الله میزند
زیر ظلش جمله حاجاتت روا
این چنین باشد الهی کیمیا
آن منی و هستیت باشد حلال
که درو بینی صفات ذوالجلال
شد درخت کژ مقوم حقنما
اصله ثابت و فرعه فیالسما


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این حکایت، زنی پلید به شوهرش میگوید که دیدگاههایش ناشی از خیالاتی است که از بالای درختی به نام «امروّد بن» میآید. او با بیان این که شوهرش به زیر درخت تحقیر شده، او را به پایین آمدن از درخت دعوت میکند. اما شوهر که به او میگوید هیچکس جز او در آنجا نیست، بیتوجه به حرفهای زن، او را به فرود آمدن از درخت ترغیب میکند. در نهایت، زن متوجه میشود که این تصورات ناشی از حالش بوده و باید از آن درخت خیرهکنندهء خیالی پایین بیاید تا واقعیت را ببیند و به حقیقت دست یابد. حکایت به نوعی به فرق میان حقیقت و تخیل و دقت در دیدگاههای خویش اشاره دارد.
زنی خواست تا با فاسق خود، پیش چشم شوهر گیجش بخوابد
هوش مصنوعی: زن به شوهرش میگوید: ای مرد خوشبخت، من الآن به بالای درخت میروم تا میوه بچینم.
هوش مصنوعی: آن زن وقتی که بر بالای درخت رفت تا میوه بچیند، از آنجا که به شوهرش نگاه کرد، به ناگاه به گریه افتاد.
هوش مصنوعی: او به شوهرش میگوید، ای آدم بیچاره، بگو ببینم آن مرد لوتی (که به تو نزدیک میشود) کیست؟
هوش مصنوعی: تو در زیر او مثل زنی خوابیدهای، ای فلانی! خودت هم در حقیقت نرست بودهای.
هوش مصنوعی: شوهر میگوید: مگر نمیبینی که غیر من کسی در این دشت نیست، پس اگر چیزی در ذهن تو جریان دارد، به خاطر سرت است که در اینجا میچرخد.
هوش مصنوعی: زن بارها پرسید که آن موجود با عجله و بیخبر از پشت تو کیست که در خواب بر تو نشسته است.
هوش مصنوعی: گفت: ای زن، از درخت (امروت) پایین بیا، چون سر تو به خاطر این فکرها شلوغ و ناراحت شده و سخت به هم ریختهای.
هوش مصنوعی: وقتی شوهر زن از درخت پایین آمد، او (زن) مول را به درون خود کشید، به این معنا که به طرز نادرست و فریبندهای او را مجذوب خود کرد.
هوش مصنوعی: شوهر از زن میپرسد که آن زن فاسد (روسپی) که بر بالای تو آمده است چه کسی است، مانند میمونی (کپی) که به او دویده است.
هوش مصنوعی: زن گفت: غیر از من هیچکس در اینجا نیست، حالا که به این وضعیت دچار شدهای، فکر نکن که تو به خاطر کسی دیگر دچار این افکار غلط شدهای.
هوش مصنوعی: او بارها به زن گفت که این خیالهایی که میبینی، از درخت «امرود» است و واقعی نیستند. زن در پاسخ میگوید که این خیالات از همان درخت نشأت میگیرد.
هوش مصنوعی: من نیز از بالای آن درخت (امرودبُن) به گونهای کج و نامناسب نگاه میکردم که تو ای کسانی که در قضاوت بیش از حد میکوشی.
هوش مصنوعی: باید از بالا پایین بیایی تا دریابی که این همه تخیلات هیچ نیست و ربطی به امرودبن ندارد.
هوش مصنوعی: هزل، یعنی سخنان شوخی و بیمحتوا، در واقع زمینهای برای یادگیری و آموختن است؛ پس تو به ظواهر این سخنان توجه نکن و به حقیقت آنها گوش بده.
هوش مصنوعی: در برابر افراد نادان، هر نوع جدیت و seriousness بیاهمیت به نظر میرسد، در حالی که برای افراد با خرد و عاقل، شوخیها و نقیضگوییها خود به نوعی جدیت و عمق میرسند.
هوش مصنوعی: کسانی که بیکار و سستعزم هستند، به دنبال درخت امرود (میوهای خوشمزه و لذیذ) میگردند، اما تا زمانی که راهی به آن درخت وجود نداشته باشد، این جستجو بیهوده است.
هوش مصنوعی: به من خبر بده دربارهٔ امرودبن که الان تو کور و حیران شدهای.
هوش مصنوعی: این واژه «منی» به معنی خودیابی و وجود فردی است که سبب میشود انسانها دیدگاهها و برداشتهای نادرست و غیرواقعی از جهان پیدا کنند. در واقع، وقتی فرد دچار خودبینی و خودمحوری میشود، به همین دلیل دیدگاهش باطل و ناقص میگردد.
هوش مصنوعی: اگر از آن درخت خیالانگیز فرود بیایی، دیگر فکر، دید و سخن تو دچار کجی و انحراف نخواهد شد.
هوش مصنوعی: درخت بخت تو مانند درختی است که شاخ و برگ آن به آسمان هفتم رسیده و بسیار بلندی و عظمت یافته است.
هوش مصنوعی: اگر از درخت بخت دور شوی و از آن فاصله بگیری، خداوند تو را به رحمت خود متحول میکند و به حالت بهتری میرساند.
هوش مصنوعی: اگر از خودخواهی و تکبر خود کمتر شوی و به تواضع باور داشته باشی، خدا به تو توفیق میدهد که حقیقت را ببینی و به تو بصیرت میبخشد.
هوش مصنوعی: اگر بدی و نیکی را به خوبی تشخیص بدهی، حقیقت را خواهی دید، همانطور که اگر از جانب پیامبر (مصطفی) درخواست کنی، پاسخ مثبت به تو داده خواهد شد.
هوش مصنوعی: او گفت: نشان بده که اجزا و قسمتها (جزو) به چه صورت از بالا و پایین (فوق و پست) قرار گرفتهاند، همانطور که آن جزو و قسمت (کیفیت چیزها) در پیش تو وجود دارد.
هوش مصنوعی: سپس به آن درخت (امرودبن) که سبز و زیبا شده، نگاه کن و از آنچه به تو الهام میشود، درک کن.
هوش مصنوعی: زمانی که درخت به شکل و حالتی که خاص موسی (پیامبر) است، تبدیل شد، دلیلش این است که تو (خدا) لباس نور و جمال بر آن پوشاندی و آن را جذب خود کردی.
هوش مصنوعی: اینجا به این اشاره میشود که آن آتش، که میتواند به عشق یا معرفت تعبیر شود، باعث زندگی و شادابی او میشود و به او حالتی خاص میبخشد که در آن خود را موجودی الهی و خداوندی احساس میکند.
هوش مصنوعی: در زیر سایه و حمایت او (خدا) همه نیازهایت برآورده میشود؛ اینگونه است که او (خدا) به تو مانند کیمیا، ارزش و فایده میدهد.
هوش مصنوعی: تمام وجود تو و هویتت در آن چیز حلال است که در آن صفات خداوند (ذوالجلال) را ببینی. به عبارت دیگر، اگر در چیزی به خدا و صفات نیکو او پی ببری، آن چیز حلال و درست است.
هوش مصنوعی: درختی که ظاهراً کج و نامناسب به نظر میرسد، در حقیقت ریشهاش محکم و ثابت است و شاخههایش به آسمان میرسد. این بیت به نشان دادن حقیقتی عمیق اشاره دارد که ممکن است ظواهر گمراهکننده باشند، در حالی که بنیاد و اصل واقعیت بسیار قوی است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۴ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.