یکی سخنت بگویم گر از رهی شنوی
یکی رهت بنمایم اگر بدان بروی
سبوی بگزین، تا گردی از مکاره دور
برو بدان ره تا جاودانه شاد بوی
ایا کریم زمانه! علیک عینالله
تویی که چشمهٔ خورشید را به نور ضوی
تویی که فاتح مغموم این سپهر بوی
تویی که کاشف مکروه این زمانه شوی
اگر ز هیبت تو آتشی برافروزند
برآسمان بر، استارگان شوند شوی
به نیکویی نگری، گر همی به کس نگری
به مردمی گروی گر همی به کس گروی
عذاب دوزخ، آنجا بود کجا تو نیی
ثواب جنت آنجا بود، کجا تو بوی
برند آن تو هر کس، تو آن کس نبری
دوند زی تو همه کس، تو زی کسی ندوی
اگر قوام زمانه برآفتاب بود
تو آن زمانه قوامی که آفتاب توی
نیاید از تو بخیلی چو از رسول دروغ
دروغ بر تو نگنجد، جو بر خدای دوی
سخاوت تو و رای بلند و طالع و طبع:
نه منقلب، نه مخالف، نه منکسف، نه غوی
وفا و همت و آزادگی و دولت و دین:
نکوی و عالی و محمود و مستوی و قوی
چو بو شعیب و خلیل و چو قیس و عمرو و کمیت
به ذوق و وزن عروض و به نظم و نثر و روی
چو ابن رومی شاعر، چو ابنمقله دبیر
چو ابنمعتز نحوی، چو اصمعی لغوی
بلا و نعمت و اقبال و مردمی و ثنای
بری و آری و توزی و کاری و دروی
به مردمی تو اندر زمانه مردم نیست
که رای تو به علوست و باب تو علوی
ز همت و هنر تو شگفت ماندستم
که ایمنی تو بر او و بر آسمان نشوی
به مشتریت گمانی برم به همت و طبع
که همچو هور لطیفی و همچو نور قوی
به گاه خلعت دادن، به گاه صلهٔ شعر
نه سیم تو ملکی و نه زر تو هروی
مدیح تو متنبی به سر نیارد برد
نه بوتمام و نه اعشی قیس و نه طهوی
بزرگوارا!، نامآورا!، خداوندا!
حدیث خواهم کردن به تو یکی نبوی
حدیث رقعهٔ توزیع برتو عرضه کنم
چنانکه عرضه کند دین به مانوی منوی
هزار سال همیدون بزی به پیروزی
به مردمی و به آزادگی و نیکخوی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به ستایش فضل بن محمد حسینی میپردازد و او را شخصیتی کریم و بزرگوار معرفی میکند. او ویژگیهایی چون سخاوت، رأی بلند، و صداقت را به فضل نسبت میدهد و او را بهعنوان نوری در زمانه و منبع رستگاری میداند. شاعر تاکید میکند که عذاب دوزخ و ثواب بهشتی در جایی وجود ندارد که فضل نباشد و او را به عنوان شخصیتی برتر و با فضیلت در بین مردم توصیف میکند. در نهایت، شاعر آرزو میکند که نام فضل در تاریخ به نیکی ثبت شود و او به علو و رستگاری دست یابد.
هوش مصنوعی: اگر سخنی از تو بشنوم، چیزی دربارهاش میگویم و اگر به راهی که بخواهی برسی، من هم آن راه را به تو نشان میدهم.
هوش مصنوعی: پس از انتخاب سبو (ظرف شراب)، تا از فریبها و نیرنگها دور شوی، در آن مسیر برو که همیشه خوشبو و شاداب خواهی بود.
هوش مصنوعی: ای بخشندهٔ زمانه! کسی که نگاه خداوند به توست، تو مثل چشمهای هستی که نور خورشید را به روشنی خود میتاباند.
هوش مصنوعی: تو کسی هستی که در این دنیا، غم و اندوه را میشکنی و آن را به پیروزی تبدیل میکنی، و همچنین تو هستی که رازها و نیرنگهای این زمان را آشکار میکنی.
هوش مصنوعی: اگر به خاطر عظمت و شجاعت تو آتش نیرومندی به آسمان برافروزند، ستارهها به حالت خاموشی درخواهند آمد.
هوش مصنوعی: طلعت تو را ببین، اگر به کسی نگاه کنی، به خوبی و زیبایی او توجه کن؛ اگر به مردم ارادت میورزی، به انسانی نیکو و با کردار خوب محبت کن.
هوش مصنوعی: عذاب دوزخ در جایی است که تو نیستی و پاداش بهشت در جایی است که تو وجود نداری.
هوش مصنوعی: هر کسی به نزد تو خویشتن را میبرد، اما تو خود آن کسی نیستی که باید برود. برای دیگران اهمیت داری، ولی تو خودت به خاطر کسی اهمیت نداری.
هوش مصنوعی: اگر وجود و ثبات دنیا به خورشید وابسته است، تو آن خورشیدی هستی که جهان بر وجود تو استوار است.
هوش مصنوعی: چون از تو بخیلی و دریغ نمیآید، مانند رسول که دروغ نمیگوید، دروغ بر تو جایز نیست؛ زیرا تو مانند خداوندی که دو مظهر دارد، نیکوکار و بخشندهای.
هوش مصنوعی: سخاوت و بزرگی فکر و سرنوشت و ذاتی که تو داری، هیچکدام متغیر یا معکوس نیستند و هیچ نقصی در آنها وجود ندارد.
هوش مصنوعی: وفا، همت، آزادگی، دولت و دین، همه ویژگیهای نیکو، ارجمند و ارزشمند هستند که از زیبایی، والایی، خوبی، ثبات و قدرت برخوردارند.
هوش مصنوعی: فضلبن محمد حسینی مانند شخصیتهای بزرگی مثل بو شعیب (شاعر مشهور)، خلیل (خلیلبن احمد)، قیس (ابن قیس)، عمرو (عمرو بن کلثوم) و کمیت، در شعر و نثر به زیبایی و هنر مخصوصی دست یافته است.
هوش مصنوعی: شاعرانی چون ابن رومی (شاعر معروف)، ابنمقله (دبیر و خطاط مشهور)، ابنمعتز (نحو و ادبیاتشناس) و اصمعی (لغوی و ادیب) نظیر تو هستند.
هوش مصنوعی: شما در میان بلا و نعمت، خوشی و بدی، اقبال و بیخبری، و همچنین در ستایش و تمجید، ویژگیهایی داری که در عرصهها و کارهایت، درخشندگی و ارزش خاصی دارند.
هوش مصنوعی: در این زمانه هیچکس به اندازهٔ تو انسانیتی ندارد؛ چرا که فکر و رأی تو بسیار بلندمرتبه است و دروازهٔ تو به فضایل علوی، یعنی صفات پاک و انسانی که به امام علی (ع) نسبت داده میشود، راه میبرد.
هوش مصنوعی: از تلاش و هنرت متعجبم که هیچ آسیبی به تو و آسمان نمیرسد و بهنظر میرسد در مقابل خطرات ایمن هستی.
هوش مصنوعی: من از همت و استعداد تو چنین گمان میکنم که مانند هور (البهی) لطیف و نور قوی هستی.
هوش مصنوعی: در زمان برگزاری مراسم پاداش و هدیه دادن، شعر گفتن تو نه به نقرهای از توست و نه به طلا و زر خراسانی، بلکه البته که زیبایی و ارزش تو بیشتر از اینهاست.
هوش مصنوعی: مدح تو (فضلبن محمد حسینی) را هیچ کس نمیتواند به خوبی و زیبایی بیان کند، نه متنبی، شاعر بزرگ عرب، و نه بوتمام و اعشی و قیس و طهوی، که هرکدام شاعرانی معروف و برجسته هستند.
هوش مصنوعی: ای بزرگوار و نامآور! ای خداوند! میخواهم از تو سخن بگویم و ماجرایی از پیامبر را برایت روایت کنم.
هوش مصنوعی: میخواهم داستانی از فضلبن محمد حسینی بگویم که مانند دینی که به پیروان مانوی (یعنی پیروان دینی با اعتقادات خاص) عرضه میشود، بزرگ و ارزشمند است.
هوش مصنوعی: اگر هزار سال هم زندگی کنی، در پیروزی، در جامعهای نیکو و به دور از بندگی، و با ویژگیهای خوب خواهید بود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
همی گذشت بکوی اندرون بت مشکوی
ز روی او شده جای نشاط و رامش کوی
جفا نمود و بمن روی باز کرد بخشم
ز خشم چون گل صد برگ برفروخته روی
برفت و ماند مرا دلفکار و زار بجای
[...]
ایا ستوده بتو خانواده نبوی
جهان گرفته برأی صواب و عام قوی
توئی بحق شرف دین کردگار جهان
نه دین بود نه شرف هر کجا که تو بنوی
اجل سید عالم سپهر جاه و شرف
[...]
بزرگوارا با آنکه معرضم ز سخن
چنانکه باز ندانم کنون زردف روی
هنوز با همه اعراض من چو درنگری
سخن چنانکه چنان به بود ز من شنوی
هزار سر شده بیش است پیش میدان گوی
بگفتگوی محال و زبان بیهده گوی
از آنورق که تو از ترهات می خوانی
در آن نه ذوق سخن بینم و نه رنگ و نه بوی
اگر بدفتر قرآنت هیچ هست امید
[...]
من آن نی ام که نی ام با تو یک دل و یک روی
دو روی نیست دلم با تو چون گلِ خودروی
خیالِ قامتِ زیبایِ تو بر استاده ست
کنارِ چشمه ی چشمم چو سرو بر لبِ جوی
خوشا میانِ تو گر در کنار می آید
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.