آنها که بی تو در دل و جان سقیم ماست
از درد خود بپرس که یار قدیم ماست
باغ بهشت بی سر کویت جهنم است
دیدار حور بی تو عذاب الیم ماست
گردن ز تیغ حکم تو پیچیدمی ولی
ترک رضای دوست خطای عظیم ماست
گفتم یکی ز حلقه به گوشان تُست دُر
خندان شد و نمود که آری یتیم ماست
قانع شدن به سرو خیالی ز قامتش
کجبینیِ طبیعتِ نامستقیم ماست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: عاشق در این غزل از رنج دوری میگوید و درد را یار دیرینهٔ خود میخواند؛ بیکوی معشوق، بهشت و حوریان برایش عذاب است. او با آنکه میتواند سرکشی کند، رضای دوست را برتر میداند و به حکم او تن میدهد. سپس با بازی با «دُرّ یتیم»، دندان معشوق را برتر از مروارید مینشاند و در بیت پایانی، دلخوش کردن به سرو به جای قامت یار را نشانهٔ کجبینی طبع خود میشمارد.
هوش مصنوعی: اگر بخواهی بدانی در نبودِ تو بر دل و جانِ بیمارِ ما چه میگذرد، از دردی که خودت به ما دادهای بپرس؛ زیرا این درد همدم و یارِ دیرینهٔ ماست و از حال ما آگاه است.
هوش مصنوعی: بیکوی تو باغ بهشت برای ما مانند دوزخ است، و بیتو دیدن حوریان بهشتی برای ما عذابی دردناک است.
هوش مصنوعی: میتوانستم از شمشیر فرمان تو سر بپیچم و گردن ننهم، اما سرپیچی از خواست و رضای دوست را گناهی بزرگ میدانم؛ پس تسلیم حکم تو هستم.
هوش مصنوعی: به معشوق گفتم: مروارید یکی از بندگان حلقهبهگوش توست (چون گوشوارهٔ گوش توست). او خندید و با نشان دادن دندانهای مرواریدگونش فهماند که آری، «دُرّ یتیم» ماست؛ یعنی مرواریدِ یکتا در برابر دندان او چون یتیمی زیر سرپرستی اوست. «یتیم» هم به معنای بیهمتا و هم به معنای کودکِ بیسرپرست به کار رفته است.
هوش مصنوعی: ای خیالی، بسنده کردن به سرو به جای قامت یار، از کجبینیِ طبعِ ناراست ماست؛ یعنی سرو هرگز جای قامت راست او را نمیگیرد. «خیالی» تخلص شاعر است و با «سرو خیالی» یعنی سروِ پنداری نیز ایهام دارد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
کی آب خضر همدم طبع سلیم ماست
ما و شراب کهنه که یار قدیم ماست
ما را هوای عرش ازین آستانه نیست
حقا که آستان تو عرش عظیم ماست
این بوی جانفرای که از گل دمد مگر
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.