زین کلک من که سحر طرازی است راستین
دست زمانه راست طرازی بر آستین
سردار اهل فضلم و بُندار نظم و نثر
آرد سجودِ من سر، بُندار ری نشین
بُندار چون ز ری سوی تبریز میرسد
نان جوین خورد از آن و اکمه زین
من کامدم ز خطهٔ تبریز سوی ری
از خوشهٔ سپهر خورم نان گندمین
چونان که جو ز گندم دور است از قیاس
شعرش به شعر من به قیاس است همچنین
با بان آهوان که گزیند پلنگمشک؟
بر شان انگبین که گزیند ترنجبین؟
با این بیان ز وصف تو امروز عاجزم
کو جنتی است آمده ز افلاک بر زمین
پشت عراق و روی خراسان ری است ری
پشتی چه راست دارد و روئی چه نازنین
از سین سحر نکتهٔ بکر آفرین منم
چون حق تعالی از ری بر رحمت آفرین
بر صانعی که روی بهشت آفرید و ری
خاقانی آفرین خوان، خاقانی آفرین



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
خاقانی در این شعر، ضمن تاکید بر تواناییاش در نظم و نثر، به مقایسه خود با بُندار رازی میپردازد، چندان که میگوید «بُندار رازی در برابرم سجده میکند». او سخن و شعر خود را در این مقایسه، چون گندم در برابر جو، مُشک در برابر بیدمشک و کندی عسل در برابر ترنجبین میشناساند.
هوش مصنوعی: از این قلم من که در نوشتن هنر واقعی دارد، دست روزگار نیز در بافتن و خلق زیباییها به خوبی عمل کرده و مانند اثر من، زیبا و هنرمندانه است.
سرآمد اهل دانشم و خدای نظم و نثر، [چندان که] بُندار رازی در برابرم سجده میکند.
هوش مصنوعی: بُندار وقتی که از ری به سمت تبریز میآید، نان جو (نان تهیهشده از گندم خالص) میخورد تا خود را قوی و نیرومند کند.
هوش مصنوعی: من از ناحیهٔ تبریز به سوی ری آمدهام و از خوشهٔ آسمان نان گندمین میخورم.
هوش مصنوعی: شعر او به اندازهٔ جو از گندم فاصله دارد، مانند اینکه شعرش قابل مقایسه با شعر من نیست.
تا مُشک آهوان هست و شان انگبین، چه کسی پلنگمشک (بید مشک) و ترنجبین را برمیگزیند؟
هوش مصنوعی: با این توصیفی که از تو دارم، امروز نمیتوانم به حقیقت تو بپردازم. آیا بر زمین جنتی وجود دارد که از آسمانها فرود آمده باشد؟
هوش مصنوعی: در این بیت به شهر ری اشاره شده که در پشت عراق و در سمت خراسان قرار دارد و شاعر احساس میکند که این شهر از نظر زیبایی و اهمیت در مقام بلندی قرار دارد. "پشتی" به معنای پشت و "روئی" به معنای روی یا ظاهر است که به زیبایی شهر اشاره دارد.
هوش مصنوعی: من خود را مانند حق تعالی میدانم که از شهر ری بر رحمت و زیبایی میافزاید و این نکتهٔ تازه و شگفتانگیز را در سحرگاهان به وجود میآورم.
هوش مصنوعی: خاقانی از خالق بهشت و شهر ری (که در روایات بهشتگونه است) ستایش میکند و خود را همچون آن خالق، با استعداد و توانمندی در خلق شعر و فهم زیباییها میداند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
با عاشقان نشین و همه عاشقی گزین
با هر که نیست عاشق کم گوی و کم نشین
باشد که در وصال تو بینند روی دوست
تو نیز در میانهٔ ایشان نه ای، ببین
با عاشقان نشین و همه عاشقی گزین
با هر که نیست عاشق کم گوی و کم نشین
باشد که در وصال تو بینند روی دوست
تو نیز در میانهٔ ایشان نهای ببین
ای خانه مبارک و باغ بآفرین
فرخنده باد و فرخ بر خسرو زمین
شاهنشه زمانه ملک زاده بو سعید
مسعود با سعادت و سلطان راستین
تابود بود و از پس این تابود بود
[...]
ای چرخ ملک و دولت و سلطان داد و دین
مسعود شهریار زمان خسرو زمین
در بزم و رزم نوری و ناری نه ای نه ای
سوزان تری از آن و فروزنده تری ازین
بادی به وقت حمله و کوهی به گاه حلم
[...]
آن بت که هست چهرهٔ خور پیش او رهین
صد حلقه دارد از سه طرف هر طرف یمین
پیوسته در میانهٔ هر حلقهای دلی
چون خاتمی شده که کبودش بود نگین
گاهی ز تاب زلف به گل بر نهد کمند
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.