چندان که در دوازده برج است هفت مرغ
ای مخلص کریم ترا بخت یار باد
تا باز روز از شرف اندر حمل بود
باز بقات را همه دولت شکار باد
تا ثور برج زهره بلبل طرب بود
پیش تو زهره ساز طرب بر کنار باد
گرد میان جوزا چون طوق فاخته
از بهر خدمتت کمری استوار باد
از چنگ و ناخن سرطان و عقاب مرگ
همواره جان و جسم حسودت فکار باد
قدر همای سایه خورشید سای تو
بر اوج شیر بیشه گردون سوار باد
تا هست نسر طایر بر برج سنبله
خصمت چو نسر واقع افتاده خوار باد
تا نقد مهرکان را میزان مقرر است
طاوس دولت تو به رنگ بهار باد
ای خصم تو چو عقرب و خفاش روز کور
چون ماه شب چراغ رفیعت هزار باد
تاقوس آتشی و بط آبی بود به طبع
طبع تو آب رونق و آتش غبار باد
جدیی که هست خانه کیوان بوم شکل
گز طالع حسودت گردد نزار باد
ارکان دولت تو که سیمرغ قدرت است
چون اختران دلو به کوکب چهار باد
زرهای سور چرخ و در مهاء عفوت آب؟
بر بلبلی که چون تو سراید نثار باد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این قطعه در ستایش خواجه مخلصالدین است. در هر بیت یکی از دوازده برج، به ترتیب از حمل تا حوت، همراه با نام پرندهای مانند باز، بلبل، فاخته، عقاب، هما، نسر، طاووس، خفاش، بط، بوم و سیمرغ آمده است. شاعر برای ممدوح بخت و دولت و بلندی مقام و برای حسودان و دشمنانش خواری و زخم آرزو میکند. در بیت پایانی خود را بلبلی میخواند که سزاوار نثارِ بخشش ممدوح است.
هوش مصنوعی: ای مخلص بخشنده، تا زمانی که هفت سیاره در دوازده برج آسمان در گردشاند، بخت یار تو باد.
هوش مصنوعی: تا زمانی که باز روز، یعنی خورشید، در برج حمل به شرف میرسد، باز عمر تو همهٔ دولتها و اقبالها را شکار کند.
هوش مصنوعی: تا زمانی که برج ثور خانهٔ زهره است، زهره که بلبل شادی است، در برابر تو ساز طرب را در کنار داشته باشد و برایت بنوازد.
هوش مصنوعی: برج جوزا مانند طوقِ گردن فاخته، کمربندی محکم بر میان بسته باشد تا خدمتگزار تو باشد.
هوش مصنوعی: جان و تن حسود تو همیشه از چنگال خرچنگ، یعنی برج سرطان، و از ناخن عقابِ مرگ زخمی و خسته باشد.
هوش مصنوعی: مقام بلند تو که مانند سایهٔ هماست و به خورشید میرسد، بر اوج برج اسد، شیرِ بیشهٔ آسمان، سوار باشد.
هوش مصنوعی: تا زمانی که ستارهٔ نسر طایر بالای برج سنبله است، دشمنت مانند ستارهٔ نسر واقع افتاده و خوار باشد. شاعر با دو معنای «طایر» یعنی پرنده و «واقع» یعنی افتاده بازی کرده است.
هوش مصنوعی: تا زمانی که در مهرگان خورشید در برج میزان است و ترازو سنجندهٔ نقدِ آن است، طاووس دولت تو رنگارنگ و شاداب مانند بهار باشد.
هوش مصنوعی: ای کسی که دشمنت مانند عقرب پست است و مانند خفاش در روز کور؛ بزرگی تو مانند ماهی که شب را روشن میکند، هزار برابر باشد.
هوش مصنوعی: تا زمانی که برج قوس در طبع آتشی است و مرغابی آبی، طبع تو رونق و تازگیِ آب را داشته باشد و آتش در برابرت چون غبار بیاثر شود.
هوش مصنوعی: برج جدی که خانهٔ کیوان است و نحس و جغدمانند به شمار میآید، از طالع حسود تو شوم شود تا حسود لاغر و نزار گردد.
هوش مصنوعی: پایههای دولت تو که قدرتت در آن مانند سیمرغ است، مانند ستارگان برج دلو چهار و استوار باشد.
هوش مصنوعی: زرِ جشن آسمان و مرواریدِ آب بخشش تو، که به برج حوت یا ماهی اشاره دارد، بر بلبلی نثار شود که مانند تو را ستایش میکند؛ یعنی بخشش ممدوح نصیب خود شاعر شود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
شاها بنای ملک به تو استوار باد
در دست جاه تو ز بقا دستوار باد
مسعود شاه نامی و تا سعد کوکب است
با طالع تو کوکب مسعود یار باد
بر اوج پادشاهی و بر تخت خسروی
[...]
چون بر وزد بچهرهٔ تو ، ای نگار ، باد
گردد ز نقش چهرهٔ تو پرنگار باد
هستم غلام باد ، که هر صبح دم مرا
آرد نسیم طرهٔ تو ، ای نگار ، باد
هر روز بامداد ز آسیب زلف تو
[...]
دایم علاء دولت و دین کامکار باد
عمری دراز آمده و روزگار باد
گر سوده شد نگینی درخاتم جلال
تاج سر ملوک جهان یادگار باد
ورتیره گشت ماهی از سایه زمین
[...]
شاها اساس ملک به تو استوار باد
عمر تو همچو دور فلک پایدار باد
هر آرزو که در دل اندیشه بگذرد
همچون عروس ملک تورا در کنار باد
هر گل که راحتی به دل آرد نسیم او
[...]
طاووس روز تا ز افق جلوه میکند
شاها، همای رای تو دولت شکار باد
این روزگار و دایره لاجورد را
دایم به گرد نقطه چترت مدار باد
هر خلعت مراد که میبخشد آسمان
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.