دل چه دیدست؟ که دیوانه آن یار شدست
جان چه نوشید؟ که پیمانه اسرار شدست
فتنه و شور قیامت ز روانها برخاست
مگر از خلوت جان جانب بازار شدست؟
این همه نعره و فریاد و فغان دانی چیست؟
دوست خود را ز پس پرده خریدار شدست
من چه گویم که چه افتاد دلم را؟ که مدام
کعبه بگذاشته و جانب خمار شدست
چه فتادست؟ و چه بوده است؟ و ندانم که چه شد؟
خرقه خلوت ما حلقه زنار شدست
صفت عشق تو گفتیم، دل آشفته بماند
کوه صد پاره شد و سنگ با قرار شدست
بدل قاسمی آیا که به بینی جاوید
شکر ارزان شده و قند بخروار شدست؟



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: غزلی عرفانی است که با پرسشهای پیاپی دربارهٔ حال دلِ شیدا آغاز میشود: دل چه دیده و جان چه نوشیده که دیوانه و رازدار شده است. شاعر غوغای جانها را نتیجهٔ آشکار شدن معشوق از خلوت و جلوهگری او در پس پرده میداند و از رها کردن کعبه و خرقه و روی آوردن به میکده و زنّار سخن میگوید. در پایان، دل قاسمی را جایگاه فراوانیِ شیرینیِ عشق معرفی میکند.
هوش مصنوعی: دل چه چیزی دیده که اینچنین دیوانهٔ آن یار شده است؟ و جان چه نوشیده که ظرف و جایگاه رازهای الهی شده است؟
هوش مصنوعی: از جانها غوغا و آشوبی مانند روز قیامت برخاسته است. گویا معشوق از خلوتِ پنهانِ جان بیرون آمده و به میان بازار و آشکارا جلوه کرده است.
هوش مصنوعی: میدانی این همه فریاد و ناله برای چیست؟ دوست از پشت پرده خریدار و خواهان خودش شده است؛ یعنی معشوق از پسِ حجابِ آفرینش جمال خود را میطلبد و عاشقی خود اوست.
هوش مصنوعی: چه بگویم که بر دلم چه گذشته است؟ دلم همیشه کعبه را رها میکند و به سوی میکده و میفروش میرود؛ یعنی زهد و عبادت ظاهری را رها کرده و به مستیِ عشق روی آورده است.
هوش مصنوعی: چه اتفاقی افتاده و چه بوده است؟ نمیدانم چه شد که خرقهٔ خلوتنشینی ما به زنّار کفر بدل شده است؛ یعنی عشق، زهد و ظاهر دینداری ما را دگرگون کرده است.
هوش مصنوعی: وقتی از عشق تو سخن گفتیم، دل پریشان و آشفته شد؛ کوه از هیبت آن صد پاره شد و سنگ نیز از آن حالی یافت و دگرگون شد. اشارهای است به متلاشی شدن کوه طور در داستان موسی.
هوش مصنوعی: بیا و در دل قاسمی ببین که همیشه شکر ارزان شده و قند خروار خروار فراهم است؛ یعنی شیرینی عشق و لطف الهی در دل شاعر فراوان و بیپایان است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.