نه سیم و نه زر نه یار داریم
پس ما به جهان چه کار داریم
ای مرد ز سیم و زر چه گویی
غم جمله به یادگار داریم
از دست بداده دسته گل
در پای هزار خار داریم
آن شد که به کام خمر خوردیم
اکنون باری خمار داریم
بیآب شدیم اگر چه در طبع
شعر تر آبدار داریم
چون خاک اسیر باد گشتیم
بیباد نهیب نار داریم
اندر غم هجر آن نگارین
بر چهره ز خون نگار داریم
اندر بنه صد شتر بدیدیم
اکنون غم یک بهار داریم
در عالم ما دو یک فزون نیست
چون طبع شش و چهار داریم
چون موج فنا ببست عالم
خود را به که استوار داریم
ماییم ز یک درخت رسته
صد شاخ ز عشق با داریم
این چیست که پیش خود نهادیم
نه منزل پایدار داریم
زاین لیل و نهار پر عجایب
در تن اثر نهار داریم
بیتوشه شدیم در بیابان
با خود سر کارزار داریم
این است صفات ما که گفتیم
شک نیست که کارِ زار داریم
گر چرخ به حال ما نپرداخت
شاهنشه حقگزار داریم
بل تا نفسی دو خوش نباشیم
پیداست چه روزگار داریم
بنیاد نشاط گفته ماست
خود را به چه استوار داریم
نزد همه خلق چون عمادی
در عاشقی اعتبار داریم
بر سنگ زنیدمان مپرسید
تا چند همی غبار داریم
بر اسب طرب کنیم جولان
کی بر خر عمر بار داریم
آزرده انتظار گشتیم
فریاد ز انتظار داریم
نومید ز شهر و یار شهره
امید به شهریار داریم
سرمایه داد و دین فرامرز
کز هیبت او حصار داریم
تا بر در او قرار کردیم
بر چرخ برین قرار داریم
خاک در او به فخر بوسیم
وز خلق زمانه عار داریم
در دولت او هر آن چه جوییم
انگار که در کنار داریم
در مجلس او ز جان نگوییم
جان را به چه استوار داریم
آن جا که کنند عرض دریا
ما چون شمران شمار داریم
در مجلس عاشقان به عونش
بیلیل همه نهار داریم
کاهیم و سکون کوه خواهیم
موریم و هلاک مار داریم
از زحمت عاشقان نترسیم
چون حضرت او مدار داریم
از معجز عنکبوت و کوثر
در دشت امان غار داریم
در لشکر او کمینه ماییم
بنگر که چه کار و بار داریم
دیوانه نهیم دشمنش را
چون خاطر هوشیار داریم
خلقند همه شکار عالم
ما عالم را شکار داریم
این همه راست است لیکن
یک شربت بدگوار داریم
گر عزم سفر درست کرده است
ما جان به فکر فگار داریم
از دیده و دل براندم هی
چونان که ز دل قرار داریم
لیکن ز برای بازگشتن
این هر دو نثار یار داریم
او را همگان همیستایند
اینجا سر اختصار داریم
نه هر چه ز دست کفر خواهیم
یا آن چه به دوست خوار داریم
این مقدمهای است شعر او را
زیرا که از این هزار داریم



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به احساس فقر و بینیازی نسبت به دنیا اشاره میکند و بیان میکند که اگرچه فاقد ثروت و محبوب است، اما غمها و یادها را با خود دارد. او از وضعیت خود و دیگران که در دنیایی پر از درد و تنهایی هستند، سخن میگوید و بر این باور است که انسانها فقط در پی عشق و امید به محبوب واقعی باید باشند. شاعر به فراق و هجران اشاره میکند و بر این نکته تأکید دارد که در این دنیا هیچ چیز پایدار نیست و انسانها با مشکلات و غمهای متعددی روبهرو هستند. در نهایت، او به جستجوی فضیلتها و امید به محبت الهی میپردازد و میگوید که در دل این اوضاع، اعتباری در عشق دارد.
هوش مصنوعی: نه نقره داریم، نه طلا و نه یاری؛ پس ما در این جهان چه کاری داریم و دلبستگی ما به آن برای چیست؟
هوش مصنوعی: ای مرد، از سیم و زر چه میگویی؟ از این جهان تنها غم برای ما به یادگار مانده است.
هوش مصنوعی: دستهٔ گل (خوشی و وصال) را از دست دادهایم و اکنون هزار خار در پای ما فرو رفته است.
هوش مصنوعی: روزگاری که به کام دل شراب مینوشیدیم گذشت و اکنون دستکم خماری و سردرد پس از آن برای ما مانده است.
هوش مصنوعی: هرچند در طبع خود شعر تر و پرطراوت داریم، خود بیآبرو و بیرونق شدهایم.
هوش مصنوعی: مانند خاک گرفتار باد شدهایم و بیآنکه بادی بوزد، هراس و هجوم آتش را در خود داریم؛ یعنی هر چهار عنصر بر ما ستم میکنند.
هوش مصنوعی: در غم دوری آن معشوق زیبا، از اشک خونین بر چهره نقش و نگار داریم.
هوش مصنوعی: روزگاری بار و بنهٔ صد شتر از آنِ خود دیدیم و اکنون غم یک بار را داریم؛ یعنی از توانگری به تنگدستی افتادهایم.
هوش مصنوعی: در جهان ما بخت از «دو یک»، یعنی کمترین شمارهٔ نرد، بیشتر نیست، با آنکه طبعی بلند چون «شش و چهار» داریم. اصطلاحات نرد اینجا کنایه از بداقبالی با وجود هنر است.
هوش مصنوعی: اکنون که موج نابودی سراسر جهان را فرا گرفته، خود را به چه کسی بسپاریم و به که پشت گرم باشیم؟
هوش مصنوعی: ما همه از یک درخت روییدهایم، ولی از عشق صد شاخه با خود داریم.
هوش مصنوعی: این چه کاری است که در پیش گرفتهایم، در حالی که هیچ منزل و جایگاه پایداری نداریم؟
هوش مصنوعی: از این شب و روزهای پر از شگفتی، در تن خود نشان گرسنگی و ناتوانی داریم.
هوش مصنوعی: در بیابان زندگی بیتوشه ماندهایم و با این حال سر جنگ و ستیز با روزگار داریم.
هوش مصنوعی: این است احوالی که از خود گفتیم و شکی نیست که روز و کار ما زار و پریشان است. شاعر میان «کارزار» و «کارِ زار» جناس ساخته است.
هوش مصنوعی: اگر چرخ و روزگار به حال ما توجهی نکرد، پادشاهی حقشناس و دادگر داریم که پناه ماست.
هوش مصنوعی: بگذار دمی چند شاد نباشیم؛ روشن است که روزگارمان چگونه است.
هوش مصنوعی: شعر ما مایهٔ شادی دیگران است، اما خود را به چه چیزی پشت گرم و استوار بداریم؟
هوش مصنوعی: ما که عمادی هستیم، نزد همهٔ مردم در عاشقی آبرو و اعتبار داریم.
هوش مصنوعی: ما را بر سنگ بزنید و نپرسید تا کی این غبار و کدورت را بر خود داریم؛ یعنی از شدت رنج آمادهٔ نابودی است.
هوش مصنوعی: اکنون بر اسب شادی جولان کنیم؛ تا کی بار خود را بر خر کندرو عمر بگذاریم؟
هوش مصنوعی: از انتظار آزرده و خسته شدهایم و از دست انتظار فریاد داریم.
هوش مصنوعی: از شهر و از یارِ نامدار ناامید شدهایم و امیدمان تنها به شهریار، یعنی پادشاه، است. «شهریار» با نسبت شاعر نیز ایهام دارد.
هوش مصنوعی: فرامرز مایهٔ عدل و دین است و شکوه و هیبت او برای ما مانند دژی نگهبان است.
هوش مصنوعی: از وقتی بر درگاه او ماندگار شدهایم، جایگاهمان بر بالاترین آسمان است.
هوش مصنوعی: خاک درگاهش را با افتخار میبوسیم و از مردم روزگار ننگ داریم.
هوش مصنوعی: در سایهٔ دولت و اقبال او هر چه بخواهیم، گویی پیشاپیش در آغوش ماست.
هوش مصنوعی: در بزم او از جان سخنی نمیگوییم؛ جان را چه ارزشی بدانیم که از آن یاد کنیم؟ یعنی در برابر او جان ناچیز است.
هوش مصنوعی: آنجا که دریای بخشش او را به نمایش میگذارند، ما در شمار، تنها چون آبگیرهای کوچکیم.
هوش مصنوعی: در بزم عاشقان، به یاری او، همه روز روشن داریم و شبی در کار نیست.
هوش مصنوعی: با آنکه چون کاه سبک و ناتوانیم، به پشتیبانی او آرامش و استواری کوه را میخواهیم؛ و با آنکه چون موریم، توان نابود کردن مار را داریم.
هوش مصنوعی: از آزار و مزاحمت عاشقان یا رقیبان نمیترسیم، چون گرد درگاه او میگردیم و پناهمان آنجاست.
هوش مصنوعی: به اشاره به داستان غار و تار عنکبوت که پیامبر را پنهان کرد، ما نیز در پناه او در دشت امنیت، غاری نگهدارنده داریم. «کوثر» شاید در اصل «کبوتر» بوده که در همان داستان آشیانه ساخت.
هوش مصنوعی: ما کمترینِ لشکر او هستیم؛ ببین با این حال چه شأن و کار و باری داریم.
هوش مصنوعی: چون خود ذهنی هشیار داریم، دشمن او را دیوانه میشماریم.
هوش مصنوعی: همهٔ مردم شکارِ روزگارند، اما ما به برکت او روزگار را شکار کردهایم.
هوش مصنوعی: همهٔ اینها درست است، اما جرعهای تلخ و ناگوار هم در کار داریم.
هوش مصنوعی: اگر او بهراستی آهنگ سفر کرده باشد، جانمان از اندیشهٔ آن زخمی و آزرده است.
هوش مصنوعی: از چشم و دل پیوسته اشک و آه روان کردم، همانگونه که آرام و قرار از دلمان رفته است.
هوش مصنوعی: اما برای بازگشت او، این هر دو، یعنی چشم و دل، را نثار آن یار میکنیم.
هوش مصنوعی: همه او را میستایند؛ ما در اینجا قصد کوتاهگویی داریم.
هوش مصنوعی: نه هر آنچه از دست بیگانگی و ناسپاسی بخواهیم، و نه آنچه برای دوست خوار بشماریم، در خور اوست.
هوش مصنوعی: این سخن تنها پیشدرآمدی برای شعر در ستایش اوست، زیرا از اینگونه هزاران شعر در آستین داریم.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.