گنجور

 
عمادی شهریاری

ای زلف و رخت سپهر و اختر

وای روی و لبت بهشت و کوثر

طوطی سیاه کاسه بر لب

طاووس سپیدکار در بر

از دوستی رخ تو ما را

آید ز غم تو بوی مادر

از ما بپذیر جان اگر چه

در خورد تو نیست این محقر

جز روح امین مگس نباشد

آن جا که لب تو گشت شکر

از خشک‌لب عمادی اخر

بشنو غزلی چو چشم او تر

تا تازه کند حکایت تو

در بارگه شه مظفر

سلطان سپهر‌قدر طغرل

کز قبه دانش است برتر

خاک در اوست چرخ اعظم

عشر کف اوست بحر اخضر

ای طبع تو را وفا مجاهز

وای دست تو را سخا مجاور

هر چند شود ز ننگ تضمین

رخساره طبع من مزعفر

پرسم ز عدوت نیم بیتی

انجیر‌فروش را چه بهتر

تو آمده از برای ملکی

هر کس ز برای کار دیگر

در سنگ ز آتش ار بپرسند

مدح تو چو آب خواند از بر

روزی که جهان بادپیشه

در سر گیرد ز خاک چادر

بر منبر معرکه بخواند

منشور اجل زبان خنجر

جان از تف تیر موش دندان

چون گربه برون جهد ز چنبر

شمشیر ز خون تازه سازد

بیماری مرگ را مزور

جوشن بینی گسسته در خون

همچون ماهی به سرکه‌اندر

در آتش رزم پای کوبان

می‌آید مرگ چون سمندر

بندد رمحت به دست نصرت

بر گردن روزگار زیور

گردد ز هزیمتیّ تیغت

در هاویه تنگ جای آذر

یک قوم چو کاسه داغ بر دل

یک قوم چو کوزه دست بر سر

آن را که در این خلاف باشد

گو رو به مصاف شاه بنگر

تا مغز مخالفانش بیند

خرمن خرمن به کوه و بر در

ای غمگینان ز تو به شادی

وای درویشان ز تو توانگر

در مدح تو هر چه بیش گویم

اندیشه نمی‌شود مکرر

عاجز شده‌ام فروگذارم

نیکو باشد سخن مقصر

 
 
نسکبان اندروید
ناصرخسرو

ای گشته جهان و خوانده دفتر

بندیش ز کار خویش بهتر

این چرخ بلند را همی بین

پر خاک و هوا و آب و آذر

یک گوهر تر و نام او بحر

[...]

مشاهدهٔ ۱ مورد هم آهنگ دیگر از ناصرخسرو
مسعود سعد سلمان

آن لعبت سرو قد مه منظر

آن آفت چین و فتنه بربر

صورت نه به نوک خامه مانی

لعبت نه به نوک رنده آذر

زلفینش به بوی عنبر سارا

[...]

مشاهدهٔ ۴ مورد هم آهنگ دیگر از مسعود سعد سلمان
سنایی

ای ذات تو ناشده مصور

اثبات تو کرده عقل باور

اسم تو ز حد و رسم بیزار

ذات تو ز جنس و نوع برتر

محمول نه‌ای چنانکه اعراض

[...]

سوزنی سمرقندی

خمخانه خر سرای خر پیر

نه راه بری نه بار برگیر

زین لاشه لنگ و لوک پیری

از دم تا گوش مکر و تزویر

تا خر کره بودی آنِ میره

[...]

جمال‌الدین عبدالرزاق

ای کرده تو بر مُلک تکبر

وی کرده فلک به تو تفاخر

ای پایه منصب رفیعت

برتر ز تصرف تفکر

از قدر تو چرخ در ترفع

[...]

مشاهدهٔ ۱۷ مورد هم آهنگ دیگر از جمال‌الدین عبدالرزاق
مشابه‌یابی بر اساس وزن و قافیه