چو سایه خاک به سر داغم از غمی که ندارم
سیاه پوشم از اندوه ماتمی که ندارم
گداز طینت نامنفعل علاج ندارد
جبین به سیل عرق دادم از نمیکه ندارم
نفسگداخت چو شمع و همان بجاست تعلق
قفس هم آب شد از خجلت رمیکه ندارم
فکنده است به خوابم فسون مخمل و دیبا
به زبر سایهٔ دیوار مبهمی که ندارم
به صفرنسبت منکرد هرکه محرم من شد
ندیدهام چقدر بیش ازکمی که ندارم
چو شمع سرفکنم تاکجا زشرم رعونت
گران فتاد به دوش من آن خمیکه ندارم
به قطع الفت اسباب ماندهام متحیر
فسان زنید به تیغ تنک دمیکه ندارم
خیال داد فریبم فسانه برد شکیبم
به شور ماتم عید و محرمیکه ندارم
هزار سنگ به دل بست تا ز شهرت عنقا
نشست نقش نگینم به خاتمیکه ندارم
رسیدهام دو سه روزیست در توهم بیدل
ازآن جهان که نبودم به عالمی که ندارم



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل بر ردیف «که ندارم» بنا شده است و هستی، غم، شادی، شرم، تعلق و شهرت شاعر را یکسره وهمی و نداشته نشان میدهد. بیدل از اندوهی بیسبب، شرمی بینم، قفسی که میل گریز از آن هم نیست، و نامی بیانگشتری سخن میگوید. در پایان، کل زندگی را سفری دو سه روزه از عدمی که در آن نبوده به عالمی موهوم میشمارد.
هوش مصنوعی: مانند سایه خاک بر سر دارم و از غمی داغدارم که اصلاً وجود ندارد؛ برای ماتمی سیاه پوشیدهام که در واقع ندارم. یعنی همهٔ اندوه و هستیام خیالی و بیپایه است.
هوش مصنوعی: سرشتِ بیشرم و ناپذیرا را با گداختن نمیتوان درمان کرد. من از نمِ شرمی که در خود ندارم، پیشانیام را به سیل عرق سپردهام.
هوش مصنوعی: نفسم مانند شمع آب شد و به پایان رسید، اما دلبستگی همچنان برجاست. حتی قفس هم از شرمِ گریز و رمیدنی که من ندارم آب شد؛ یعنی من آنقدر به اسارت خو گرفتهام که میل رهایی هم ندارم.
هوش مصنوعی: افسونِ مخمل و دیبا مرا به خواب غفلت برده است، آن هم در زیر سایهٔ دیوارِ مبهمی که اصلاً ندارم. یعنی آسایش و تجملم سراسر خیال و پندار است.
هوش مصنوعی: هر کس از حال من آگاه و محرم شد، مرا به صفر نسبت داد. من خود چیزی بیش از کمی و نیستیای که آن را هم ندارم در خود ندیدهام.
هوش مصنوعی: تا کی مانند شمع از شرمِ خودنمایی و غرور سر به زیر بیندازم؟ خمیدگیِ فروتنیای که ندارم بر دوشم سنگینی میکند.
هوش مصنوعی: در بریدن دلبستگی به اسباب دنیا حیران ماندهام. شما تیغِ کُند و کمتیزی را که ندارم بر سنگ فسان بکشید و تیز کنید؛ یعنی ابزار بریدن تعلق را هم در اختیار ندارم.
هوش مصنوعی: خیال مرا فریب داد و افسانه شکیباییام را برد. در شور و غوغای سوگ و جشن، و عید و محرمی هستم که در واقع ندارم.
هوش مصنوعی: برای آوازهای مانند آوازهٔ عنقا، که نامی بینشان است، هزار سنگ بر دل بستم. تا آنکه نقش نگینم بر انگشتریای نشست که اصلاً ندارم؛ یعنی نام و نشانم نیز چون عنقا موهوم است.
هوش مصنوعی: ای بیدل، دو سه روزی است که در پندار و توهم از آن جهانی که در آن نبودم به عالمی رسیدهام که آن را هم ندارم. هستی چند روزهٔ من سفری از عدم به وهم است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.