ببین به ساز و مپرس از ترانهای که ندارم
توان به دیده شنیدن فسانهای که ندارم
به سعی بازوی تسلیم در محیط توکل
شناورم به امید کرانهای که ندارم
به رنگ شعلهٔ تصویر سخت بی پر و بالم
چها نسوختهام از زبانهای که ندارم
هزار چاک دل آغوش چیدهام به تخیل
هواپرست چه گیسوست شانهای که ندارم؟
به چاره سازی وهم تعلقم متحیر
مگر جنون زند آتش به خانهای که ندارم
فسونکمند هوس نیست بیبضاعتی من
کسی کلاغ نگیرد به دانهای که ندارم
به عزم بیجهتی گم نکردهام ره مقصد
خطا ندوختهام بر نشانهای که ندارم
دگر چه پیش توان برد در ادبگه نازش
به غیر آینه بودن بهانهای که ندارم
لوای فتنه کشیدهست تا به دامن محشر
نفس شمار دو ساعت زمانهای که ندارم
فغان که بست به بالم هزار شعله تپیدن
نشیمنی که نبود آشیانهای که ندارم
اگر به دیر کبابم، وگر بهکعبه خرابم
من کشیده سر از آستانهای که ندارم
ز یأس بیدلیام گل نکرد شوخی آهی
نفس چه ریشه دواند ز دانهای که ندارم



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: گوینده در این غزل، با ردیف «ندارم»، از نیستی و بیچیزی خود سخن میگوید و همهٔ حالهایش را به چیزهایی نسبت میدهد که ندارد: کرانه، زبانه، خانه، دانه و آشیانه. او در دریای توکل شناور است، بیتعلق و بیجهت است و جز حیرت آینهوار در برابر معشوق چیزی ندارد. در پایان، بیدل میگوید از شدت ناامیدی حتی آهی هم از او برنمیخیزد، زیرا دانهای در او نیست که نفس از آن بروید.
هوش مصنوعی: به ساز من نگاه کن و از ترانهای که ندارم نپرس؛ افسانهای را که وجود ندارد میتوان تنها با چشم شنید. یعنی حال من در ظاهر و سکوتم پیداست و سخنی برای گفتن ندارم.
هوش مصنوعی: با تلاش بازوی تسلیم در دریای توکل شنا میکنم، به امید ساحلی که اصلاً ندارم. یعنی توکل من دریایی بیکرانه است.
هوش مصنوعی: مانند شعلهای که نقش تصویر است، سخت بیپر و بال و بیحرکتم؛ با این حال از زبانهای که ندارم چه سوزها که نکشیدهام.
هوش مصنوعی: در خیال، هزار چاکِ دل را چون آغوشی گشوده آراستهام؛ شانهای که ندارم، شیفتهٔ چه گیسویی است؟ چاکهای دل به دندانههای شانه مانند شده که در آرزوی گیسوی یار است.
هوش مصنوعی: در چاره کردن پندار دلبستگی سرگردانم؛ شاید دیوانگی خانهای را که ندارم به آتش بکشد. یعنی تعلق من خیالی است و تنها جنون آن را از میان میبرد.
هوش مصنوعی: تهیدستی من دامِ افسونِ هوس نیست؛ با دانهای که ندارم کسی حتی کلاغی را هم شکار نمیکند. یعنی فقر من فریب و ریا نیست.
هوش مصنوعی: با آهنگ بیسویی راه مقصد را گم نکردهام و تیر خطا بر نشانهای که ندارم ننشاندهام. چون هدف و جهتی ندارم، خطایی هم ندارم.
هوش مصنوعی: در پیشگاه ادب و ناز معشوق جز آینه بودن و حیران ماندن چه میتوان پیش برد؟ بهانهٔ دیگری ندارم.
هوش مصنوعی: روزگاری که ندارم و تنها دو ساعت نفس شمرده است، پرچم فتنه را تا قیامت برافراشته است. یعنی عمر کوتاه و نیستِ من آشوبی بیپایان به پا کرده است.
هوش مصنوعی: افسوس که آشیانهای که ندارم و نشیمنی که هرگز نبود، هزار شعلهٔ بیقراری به بال من بست.
هوش مصنوعی: چه در بتکده چون کباب بسوزم و چه در کعبه ویران باشم، من از آستانهای که ندارم سر برتافتهام؛ یعنی به هیچ درگاهی بسته نیستم.
هوش مصنوعی: بیدل از ناامیدی، حتی شوخی آهی در من شکوفا نشد؛ نفس چگونه از دانهای که ندارم ریشه بدواند؟
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
چگونه پیش تو آیم فسانهای که ندارم
چطور دور تو گردم بهانهای که ندارم
همیشه خاطر من جمع از فشار حوادث
چرا ز سیل گریزم ز خانهای که ندارم
هنوز بیضه من بود خون که سوخته شد پر
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.