دلم ای دوست تو داری دانی
جان ببر نیز که میبتوانی
به دلی صحبت تو نیست گران
چه حدیثست به جان ارزانی
گویمت بوسه مرا گویی جان
این بده تا مگر آن بستانی
گویم این نیست بدان دشواری
گویی آن نیست بدین آسانی
نی گرم بوسه دهی جان منی
که گرم جان ببری هم جانی
گاهم از عشوهگری میخوانی
گاهم از طیرهگری میرانی
گرچه در پای تو افتم چه شود
گر سری در سخنم جنبانی
با فلک یار مشو در بد من
ای به هر نیکویی ارزانی
که چو از حد ببری فاش کنم
قصهٔ درد ز بیدرمانی
تا ترا از سر من باز کند
مجد دین بوالحسن عمرانی
آنکه از رای کند خورشیدی
وانکه از قدر کند کیوانی
آنکه لطفش مدد آبادی
وانکه قهرش سبب ویرانی
آنکه در حبس سیاست دارد
فتنه و جور و ستم زندانی
بندهٔ نعمت او هر انسی
بستهٔ طاعت او هر جانی
ابرهای کرمش آذاری
موجهای سخطش طوفانی
صورت مجلس او فردوسی
سیرت حاجب او رضوانی
نز پی منع بود دربانش
کز پی رسم بود دربانی
ای هنرهای تو افریدونی
وی اثرهای تو نوشروانی
تویی آنکس که اگر قصد کنی
خاک بر تارک چرخ افشانی
مایه از جود تو دارد نه ز طبع
نامی و معدنی و حیوانی
تویی آنکس که اگر منع کنی
باد را از حرکت بنشانی
اول فکرتی و آخر فعل
آنی از هرچه توان گفت آنی
نه ز آسیب قضاکوب خوری
نه به اشکال قدر درمانی
به سر کوی کمالت نرسد
پای اندیشه ز سرگردانی
هر کجا نام وقار تو برند
خاک بر خاک نهد پیشانی
هرکجا شرح صفای تو دهند
آب آبی شود از حیرانی
در شکار از پی سائل تازی
در نماز آیت احسان خوانی
آفتابی که رسد منفعتت
به خرابی و به آبادانی
معنی از کلک تو گیرد نه ز عقل
قوت ناطقهٔ انسانی
انتقامت نه ز پاداش و جزا
همه کس داند و تو هم دانی
که نه آزردهٔ یک مکروهی
که نه آلودهٔ یک احسانی
پیشی از دور به تمکین و جواز
گرچه در دایرهٔ دورانی
برتر از نه فلکی در رفعت
گرچه در حیز چار ارکانی
دامن امن تو دارد پنهان
صدهزاران صفت شیطانی
کرم طبع تو دارد پیدا
صد هزاران ملک روحانی
حزم سنگین تو دولت راهست
بارهٔ محکم ناجسمانی
عرض پاک تو جهان ثالث
عزم جزم تو قضای ثانی
ای نمودار حیات باقی
روی بازار جهان فانی
بنده روزی دو گر از خدمت تو
مانده محروم ز بیسامانی
به روانی و نفاذ فرمانت
کان نرفتست ز نافرمانی
حکمها بود که مانع بودند
بیشتر طالعی و یزدانی
گر بدین عذر نداری معذور
دیگری دارم و آن کم دانی
تا که نقاش فلک ننگارد
روز روشن چو شب ظلمانی
همه عمر از اثر دور فلک
باد چون روز شبت نورانی
مدت عمر تو چون مدت دور
بیکران از مدد نفسانی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این قصیده به مدح مجدالدین ابوالحسن عمرانی پرداخته و او را به عنوان فردی نیکوکار و فرزانه توصیف میکند. او با شیفتگی از عواطف و مهربانیهای عمرانی سخن میگوید و بر تأثیرات مثبت و منفی شخصیت و اعمال او در جامعه اشاره میکند. روحیه بلند و کرامت او به زندگی دیگران نشاط و معنا میبخشد و شاعر به نوعی نسبت به قدرت و عظمت وجود او ابراز ارادت میکند. همچنین، به توازن بین جود و قهر او اشاره کرده و از او به عنوان شخصیتی برجسته در کمالات بشری یاد میکند. در پایان، شاعر احساس عجز و ناتوانی خود را در برابر بزرگی عمرانی ابراز میدارد و به شفافیت و معناداری زندگی او اشاره میکند.
هوش مصنوعی: ای دوست، تو میدانی که دل من را داری؛ پس جانم را هم ببر، زیرا تو میتوانی این کار را انجام دهی.
هوش مصنوعی: صحبت با تو برای دلم سنگین و دشوار نیست، زیرا این نوع سخنها برای جانم بسیار ارزشمند و گرانبهاست.
هوش مصنوعی: من میخواهم بوسهای به تو بدهم، ولی تو میگویی که جان خود را بده تا شاید بتوانی آن بوسه را بستانی.
هوش مصنوعی: منظور این است که من میگویم این کار (گرفتن بوسه) به این سختی نیست که تو میگویی و آن (پس دادن بوسه) نیز به این آسانی نیست که تصور میکنی.
هوش مصنوعی: اگر تو بوسهای به من بدهی، جان من را به گرمی به دست میآوری؛ چون وقتی تو جانم را به گرمی بربایی، خودت هم جان مشترکی خواهی داشت.
هوش مصنوعی: گاهی با ناز و عشوه به من محبت میکنی و گاهی با رفتار خشن و بیمحلی مرا آزرده میسازی.
هوش مصنوعی: اگر من به پای تو بیفتم، چه اتفاقی میافتد؟ تنها کافیست سر خود را به نشانهٔ تأیید تکان دهی تا سخن من به گوش برسد.
هوش مصنوعی: با کسی که با سرنوشت (فلک) دوست شود، در بدیهای من همدلی نکن، ای کسی که به هر نیکی بخشیده شدهای.
هوش مصنوعی: اگر از حد بگذری و برومند باشی، درد و رنج بیدرمان خود را بهروشنی بازگو خواهم کرد.
هوش مصنوعی: مجدالدین ابوالحسن عمرانی با حضور و نیکیاش باعث میشود که بار مشکلات و دردهای من از دوش من برداشته شود.
هوش مصنوعی: مجدالدین ابوالحسن عمرانی کسی است که رای و اندیشهاش مانند خورشید تابان است و از نظر مقام و مرتبه، مانند کیوان (زحل) میباشد.
هوش مصنوعی: کسی که لطف و مهربانیاش باعث آبادانی و رونق زندگیست و خشم و ستمش باعث خرابی و ویرانی میشود.
هوش مصنوعی: آن کسی که در چنگال سیاست، گرفتار فتنه، ظلم و ستم است، مانند زندانی است.
هوش مصنوعی: بندهٔ نعمت او، همهٔ انسانها و موجودات، و هر کسی که زنده است، به خدمت و اطاعت او وابستهاند.
هوش مصنوعی: مرحمتی که او دارد مانند باران است و بهشتوار میبارد، در حالی که خشم و غیظ او نیز مانند طوفان و شدید است.
هوش مصنوعی: مجلسی که او تشکیل داده، مانند کتاب و داستانهای فردوسی است و شخصیت حاجب او همانند رضوان، نگهبان بهشت، است.
هوش مصنوعی: دربان او (مجدالدین ابوالحسن عمرانی) به خاطر احترام و ویژگیهای خاصش (که از نظر اجتماعی و مقامش به او تعلق دارد) در مقام دربانی قرار دارد و این نشان میدهد که این دربانی به خاطر رسم و سنتهایی که در دربار وجود دارد، به او واگذار شده است.
هوش مصنوعی: ای هنرهای تو مانند افریدون (شاهنامهای و قدرتمند) است و آثار تو مشابه آثار نوشروان (شاه عادل و بخشنده) است.
هوش مصنوعی: تو آن کسی هستی که اگر بخواهی، میتوانی خاک (یا غبار) را بر سر آسمان بیفشانی.
هوش مصنوعی: سخاوت و بخشش تو، منبع و اساس میباشد، نه ویژگیهای طبیعی یا ثروتهای دنیوی و نیروی حیوانی.
هوش مصنوعی: تو تنها کسی هستی که اگر بخواهی، قادر هستی حتی باد را از جنبش بازداری.
هوش مصنوعی: تو نخستین اندیشهام و در نهایت، عمل تویی؛ تو به سرعت از هر چیزی که بتوان دربارهاش سخن گفت، در دسترس هستی.
هوش مصنوعی: نه از آسیب سرنوشت لطمه بخوری و نه از مشکلات قضا، درمانی پیدا کنی.
هوش مصنوعی: در مسیر کمال و فضیلت تو، پاهای تفکر و اندیشه به خاطر سرگردانی به آنجا نمیرسند.
هوش مصنوعی: هر جا که نام وقار تو را ببرند، خاک بر سر میریزد و پیشانی به خاک میساید. این نشاندهندهٔ ارادت و احترام شدید به شخصیت توست.
هوش مصنوعی: هرجا که دربارهٔ پاکی و بانشاطی تو صحبت شود، آب آبی رنگی از سر گیجی و حیرت در میآید.
هوش مصنوعی: سگ شکاری تازی، در هنگام شکار به دنبال عابرانی است که صدای او را میشنوند، و تو هم در نماز، آیات احسان را میخوانی.
هوش مصنوعی: اگر فایدهای برای تو دارد که به خرابی و آبادانی اختصاص یابد، مانند آفتاب است که از گرما و روشناییای که دارد، میتواند به هر دو حالت سود برساند.
هوش مصنوعی: فهمی که از آثار و هنر تو به دست میآید، ناشی از ذوق و خلاقیت تو است نه تنها از عقل و مغز انسانها.
هوش مصنوعی: انتقام تو بر اساس پاداش و جزا نیست، این موضوع برای همه روشن است و تو هم از این مسئله آگاه هستی.
هوش مصنوعی: من نه از کسی آزردهام که به من نیرنگی زده باشد و نه از کسی آلوده به احسانی هستم که لطفی به من کرده باشد.
هوش مصنوعی: او (مجدالدین ابوالحسن عمرانی) قبل از اینکه دیگران به او توجه کنند، در کمال تسلیم و اجازه بوده و با وجود اینکه در دایرهای از مشکلات و دشواریها قرار داشته، به آرامی پیشرفت کرده است.
هوش مصنوعی: مجدالدین ابوالحسن عمرانی از نظر مقام و فضیلت بیش از نه آسمان بلند است، هرچند که در چهارچوب محدود زمین قرار دارد.
هوش مصنوعی: در دامن امن تو صدها صفت بد و شیطانی پنهان است.
هوش مصنوعی: روح بزرگ و بخشندهٔ تو به وضوح نمایان است و دارای ویژگیهای بسیار خوب و معنوی است.
هوش مصنوعی: احتیاط و تدبیر عمیق تو، مانند دولتی است که راه را هموار میکند و بار آن با نیرو و استحکام به جایگاههای معنوی میرسد.
هوش مصنوعی: عرض پاک تو یعنی ویژگیهای برجسته و خوب تو، در جهان دیگر (ثالث) به نمایش درمیآید؛ در حالی که اراده و همت محکم تو، به سرنوشت محکم و ثابتی (قضای ثانی) خواهد انجامید.
هوش مصنوعی: ای تو نشانهٔ زندگی جاودانه در میان دنیای فانی.
هوش مصنوعی: من هر روز دو بار از خدمت تو محروم میشوم و این ناشی از بینظمی و ناهماهنگی در زندگیام است.
هوش مصنوعی: فرمان تو به قدری صریح و نافذ است که هیچکس نمیتواند از اجرای آن سرپیچی کند.
هوش مصنوعی: حکمهایی وجود داشتند که باعث مانع شدن میشدند و بیشتر مربوط به شانس و تقدیر الهی بودند.
هوش مصنوعی: اگر به بهانهٔ نادانیات معذور نیستی، دلیل دیگری وجود دارد و آن این است که علم و آگاهیات کم است.
هوش مصنوعی: تا زمانی که نقاش آسمان (فلک) روز روشن را مانند شب تاریک و ظلمانی ترسیم کند.
هوش مصنوعی: تمام عمر از تأثیر دایرهٔ آسمان، زمان مانند شب روشن و نورانی است.
هوش مصنوعی: زمان عمر تو مانند مدت بیپایان دوری است که از نشأت نفس و روح حاصل میشود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
من همان گویم کان لاشه خرک
گفت و می کند بسختی جانی
چه کنم ؟ بار کشم ، راه روم
که مرا نیست جزین درمانی
یا بمیرم من و یا خر بنده
[...]
ای حریم حرمت یزدانی
وی نهاد لطفت جسمانی
از نکوئی دوم فردوسی
وز بلندی شرف کیوانی
خوشتر از کارگه ار تنگی
[...]
بی تو دردی است ز هر درمانی
اینت بی دردی و بی درمانی
زلف پر فتنه فشانی هر دم
فتنه زلف چرا ننشانی
ماه روئی و چو چرخ دم ساز
[...]
ای صفات کرمت روحانی
وی تو در ملک نظام ثانی
هر کجا حضرت تو، آسایش
هر کجا دولت تو، آسانی
همه زرهای جهان را نقشست
[...]
ای که از لطف سراسر جانی
جان چه باشد؟ که تو صد چندانی
تو چه چیزی؟ چه بلایی؟ چه کسی؟
فتنهای؟ شنقصهای؟ فتانی؟
حکمت از چیست روان بر همه کس؟
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.