می شود نقل مجالس چون شود شیرین سخن
همچو خون پنهان نمی ماند چو شد رنگین سخن
از تأمل می شود شایسته تحسین سخن
پیچ و تاب فکر سازد غنچه را رنگین سخن
هر که را آن غمزه خونریز در دل بگذرد
تا قیامت می تراود از لبش خونین سخن
سبزه نورس چسان آید برون از زیر سنگ؟
از لب لعلش برون آید به آن تمکین سخن
طوطیان را زنگ خواهد بست در منقار حرف
خوار گردد در نظرها گر به این آیین سخن
آهوی چین کاسه دریوزه سازد ناف را
گر ز زلف و کاکل او بگذرد در چین سخن
با کمال تیره روزی می شود عالم فروز
آه اگر می داشت شمعی بر سر بالین سخن
کوته اندیشی است میل چشم بینایی مرا
ورنه دارد در گره هر نقطه ای چندین سخن
تلخی ایام را صائب شکر در چاشنی است
طفل چون از شیر لب شوید، شود شیرین سخن



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل دربارهٔ ارزش و سرنوشت سخن است: سخنِ شیرین و رنگین پنهان نمیماند و با تأمل و پیچ و تاب فکر پرورده میشود. شاعر در میانه به معشوق میپردازد که کم و باوقار سخن میگوید و بوی زلفش مشک چین را گدا میکند، و از بیقدری سخن و نبودِ حامی برای آن گلایه میکند. در پایان نتیجه میگیرد که تلخی روزگار، مانند از شیر گرفتن کودک، سرچشمهٔ شیرینسخنی است.
هوش مصنوعی: سخن وقتی شیرین باشد، مانند نُقل (شیرینی) بر سر زبانها در مجلسها میگردد. سخنِ رنگین و پرمعنا نیز مثل خون پنهان نمیماند و خودش را آشکار میکند.
هوش مصنوعی: سخن با اندیشیدن و تأمل شایستهٔ ستایش میشود. همانطور که پیچیدگیِ درهمپیچیدهٔ غنچه سرانجام گلی رنگین به بار میآورد، پیچ و تاب فکر نیز سخن را رنگین و پرمایه میکند.
هوش مصنوعی: هر کس که آن غمزهٔ خونریزِ معشوق از دلش بگذرد و آن را زخمی کند، تا روز قیامت از لبانش سخنانی خونین و دردآلود میتراود.
هوش مصنوعی: سبزهٔ تازه با چه دشواری و آهستگی از زیر سنگ بیرون میآید؟ سخن نیز با همان وقار و سنگینی از لب لعل معشوق بیرون میآید؛ یعنی معشوق کم و باتأنی سخن میگوید.
هوش مصنوعی: اگر سخن به این شیوه در چشم مردم خوار و بیارزش شود، حرف در منقار طوطیان هم زنگ خواهد زد؛ یعنی حتی طوطیان سخنگو نیز از گفتن باز میمانند.
هوش مصنوعی: اگر در سرزمین چین از زلف و کاکل خوشبوی او سخن به میان آید، آهوی مُشکِ چین نافِ خود را کاسهٔ گدایی میکند تا از آن بوی خوش گدایی کند؛ یعنی بوی زلف معشوق از مشک برتر است. «چین» به معنای پیچ زلف نیز ایهام دارد.
هوش مصنوعی: سخن با همهٔ تیرهروزی و بیکسیاش باز جهان را روشن میکند؛ افسوس، اگر شمعی (حامی و قدردانی) بر بالینش داشت، چه روشنیای میبخشید.
هوش مصنوعی: اینکه من خواهان چشم بینا (دیدن ظاهری) هستم از کوتهفکری است؛ وگرنه هر نقطهای در دل خود سخنها و معناهای بسیار نهفته دارد که با چشم ظاهر دیده نمیشود.
هوش مصنوعی: صائب، تلخیِ روزگار در باطن خود طعم شکر دارد؛ همانگونه که کودک وقتی با تلخیِ از شیر گرفتن، لب از شیر میشوید، شیرینزبان و سخنگو میشود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
عیش من تلخ است ازان شکر لب شیرین سخن
چون بخندد، ورچه باشد، هست در پروین سخن
مردنم نزدیک شد هنگام شربت دادنست
کیست کارد یک سخن بر من ازان شیرین سخن؟
بو که بریم، ای صبا، از بهر من بهر خدا
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.