هر آن کو صبر کرد ای دل ز شهوتها در این منزل
عوض دیدست او حاصل به جان زان سوی آب و گل
چو شخصی کو دو زن دارد یکی را دل شکن دارد
بدان دیگر وطن دارد که او خوشتر بدش در دل
تو گویی کاین بدین خوبی زهی صبر وی ایوبی
وزین غبن اندر آشوبی که این کاریست بیطایل
و او گوید ز سرمستی که آن را تو بدیدستی
که آن علوست و تو پستی که تو نقصی و آن کامل
بدو گر باز رو آرد و تخم دوستی کارد
حجابی آن دگر دارد کز این سو راند او محمل
چو باز آن خوب کم نازد و با این شخص درسازد
دگربار او نپردازد از این سون رخت دل حاصل
سر رشته صبوری را ببین بگذار کوری را
ببین تو حسن حوری را صبوری نبودت مشکل
همه کدیه از این حضرت به سجده و وقفه و رکعت
برای دید این لذت کز او شهوت شود حامل
بفرما صبر یاران را به پندی حرص داران را
بمشنو نفس زاران را مباش از دست حرص آکل
کسی را چون دهی پندی شود حرص تو را بندی
صبوری گرددت قندی پی آجل در این عاجل
ز بیچون بین که چونها شد ز بیسون بین که سونها شد
ز حلمی بین که خونها شد ز حقی چند گون باطل
حروف تخته کانی بدین تأویل میخوانی
خلاصه صبر میدانی بر آن تأویل شو عامل
صبوری کن مکن تیزی ز شمس الدین تبریزی
بشر خسپی ملک خیزی که او شاهیست بس مفضل


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر به اهمیت صبر و تحمل در مقابل شهوت و وسوسههای دنیوی میپردازد. شاعر به کسانی که صبر میکنند و از لذتهای زودگذر فاصله میگیرند، وعده پاداش و دگرگونی در آگاهی میدهد. او میگوید که صبر همچون دوستی است که به بهترین مکانها هدایت میکند و نجاتدهنده است. با ذکر داستانهایی، شاعر نشان میدهد که عجول بودن و دنبالهروی از خواستههای آنی، انسان را از دستاوردهای والاتر دور میسازد. در پایان، به اهمیت صبر و قدرت آن در خواب غفلت بشر اشاره میکند و تأکید میکند که صبر راهی برای رسیدن به خوشبختی و معرفت است.
هوش مصنوعی: هرکس که در برابر خواستههای نفسانی صبر کند، در این دنیا چیز دیگری میبیند. او با جان خود، از آن سو که آب و گل است، چیزی بهدست میآورد.
هوش مصنوعی: شخصی که دو زن دارد، یکی از آنها را به خاطر دلشکنی رها کرده و دلش به آن یکی که در کشور دیگری زندگی میکند، وابسته است، زیرا او را بیشتر دوست دارد.
هوش مصنوعی: تو میگویی که این زیبایی، چقدر صبر ایوب (پیامبر) را میطلبد، و در حالی که در این عذاب و سختی دچار غبن (فریب) هستی، این کار عجیبی است که فرجام ندارد.
هوش مصنوعی: او با حالت سرمستی میگوید که تو آن علو و بلندی را مینگری، در حالی که تو در ناتوانی و پستی قرار داری؛ زیرا تو نقص داری و او کامل است.
هوش مصنوعی: اگر او دوباره رویش را به سوی تو برگرداند و تخم دوستی را بکارد، حجاب دیگری بین شما وجود دارد که او را از این سمت دور کرده و مانع ارتباط میشود.
هوش مصنوعی: اگر آن معشوق زیبا با کسی دیگر مدارا کند و نسبت به او بیاعتنایی کند، دیگر دوباره دل خود را به این طرف نمیچرخاند و از عشق به او دست برمیدارد.
هوش مصنوعی: خودت را بیتوجه به ظواهر، به درک عمیقتری از صبوری و تحمل برسان. دیدن زیباییها (مثل حسن حوری) آسان است، اما اگر بر صبوری تکیه کنی، میفهمی که نبودن آن چقدر دشوار است.
هوش مصنوعی: همهی بندگان در برابر این حضرت (خدا) به سجده و ایستایی و رکعت (نماز) مشغول هستند تا زیبایی و لذتی را ببینند که از او ناشی میشود و این لذت، به منزلهای است که شهوات را به دوش میکشد.
هوش مصنوعی: به یاران بگو که صبر کنند و به نصیحت حریصان گوش ندهند. نفس و جان خود را نزد کسی که فقط به خوردن و حرص میاندیشد، از دست ندهند.
هوش مصنوعی: اگر به کسی نصیحتی کنی، حرص و آز تو را کنترل میکند. صبوری تو شیرین و دلپذیر میشود، در حالی که تلاشهای سریع و زودگذر (آجل) در این دنیا (عاجل) را باید کنار گذاشت.
هوش مصنوعی: به بیچونها (واقعیتهای عمیق و غیرقابل فهم) نگاه کن که چگونه بهوجود آمدهاند و به بیسونها (چیزهای نامشهود) توجه کن که چگونه شکل گرفتهاند. از صبوری و حلم (خودداری) توجه کن که باعث ریخته شدن خونها (رنجها و مصیبتها) شده است و به باطلی (نادرستی) که در این عالم حقیقت وجود دارد، نگاه کن.
هوش مصنوعی: به گونهای که به حروف تختهکانی (اشیاء یا موضوعات) اشاره شده، به این نتیجه میرسیم که اینها نمادهایی برای آموزش و شناخت هستند. پس نتیجه میگیریم که صبر و شکیبایی در رسیدن به فهم و معانی عمیق این موضوعات لازم است تا در عمل و کاربرد آنها موفق شویم.
هوش مصنوعی: صبور باش و با تندی و عجله بر شمسالدین تبریزی (دوست و استاد مولانا) رفتار نکن، زیرا او فردی بزرگ و باصفات است که مقام و ارزشی بسیار دارد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
نگارینا تو از نوری و دیگر نیکوان از گل
چو سنگ از گل شود پیدا چرا هستی تو سنگیندل؟
مرا حقی است بر چشمت نیارم جستن از چشمت
به چشم شوخ و باطلجوی، حق من مکن باطل
به زلفین کردیم بسته به مژگان کردیم خسته
[...]
الا ای رو ترش کرده که تا نبود مرا مدخل
نبشته گرد روی خود صلا نعم الادام الخل
دو سه گام ار ز حرص و کین به حلم آیی عسل جوشی
که عالمها کنی شیرین نمیآیی زهی کاهل
غلط دیدم غلط گفتم همیشه با غلط جفتم
[...]
گرم بازآمدی محبوبِ سیماندامِ سنگیندل
گُل از خارم برآوردی و خار از پا و پا از گِل
ایا باد سحرگاهی! گر این شب روز میخواهی
از آن خورشید خرگاهی، برافکن دامن محمل
گر او سرپنجه بگشاید که عاشق میکُشم شاید
[...]
مرا سرگشته میدارد خیال زهد بی حاصل
بیا ساقی و مگذارم درین اندیشه باطل
مرا ناصح به عقل و دین فریبد هر زمان باز آ
کسی کو عشق می ورزد به دینها کی شود مایل
ملامت گوی بی حاصل که درد ما نمیداند
[...]
هزاران جان مشتاقان فدای احمد مرسل
امین وحی ربانی که قرآن شد بدو منزل
نبی و سید صادق امام سابق و لاحق
حبیب حضرت خالق شفیع آخر و اول
سعادت بخش بیجاهان دلیل راه گمراهان
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.