گنجور

حاشیه‌ها

سُلگی قاسم در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، دوشنبه ۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۸:۵۰ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر پنجم » بخش ۵۹ - داستان آن کنیزک کی با خر خاتون شهوت می‌راند و او را چون بز و خرس آموخته بود شهوت راندن آدمیانه و کدویی در قضیب خر می‌کرد تا از اندازه نگذرد خاتون بر آن وقوف یافت لکن دقیقهٔ کدو را ندید کنیزک را به بهانه به راه کرد جای دور و با خر جمع شد بی‌کدو و هلاک شد به فضیحت کنیزک بیگاه باز آمد و نوحه کرد که ای جانم و ای چشم روشنم کیر دیدی کدو ندیدی ذکر دیدی آن دگر ندیدی کل ناقص ملعون یعنی کل نظر و فهم ناقص ملعون و اگر نه ناقصان ظاهر جسم مرحوم‌اند ملعون نه‌اند بر خوان لیس علی الاعمی حرج نفی حرج کرد و نفی لعنت و نفی عتاب و غضب:

این دو بیت از ابیات اختلافی هست که بزرگان را در معنی به تکلف انداخته است بنده هم به نوبه و توان خودم سعی در تفسیر میکنم 

از طرب گشته بز آن زن هزار 

در شرار شهوت خر بی‌قرار

چه بزان که آن شهوت او را بز گرفت

بزگرفتن گیج را نبود شگفت

شهوت و باد رابطه ای پر کاربرد دارد شهوت گاه در باد چنان به هم تنیده شده اند که صرفا با شنیدن باد باد غرور باد خشم باد شهوت به معنای معنای خاص خود یعنی ترص ولع زیادی در کار باد آز باد شهوت و....

باد شهوت باد با خشم باد آز

برد آنکه نبود اهل نماز 

پس باد خود سمبل است از حرص و ولع زیاد یک اضافه تشبیهی است که گاه خود واژه باد کفایت می‌کند برای خشم غرور 

فلانی باد در سرش دارد 

از طرب گشته بز آن زن هزار

در شرار شهوت خر بی‌قرار

از شادی آن زن چون باد بزان و جهنده هزار بار قوی تر شده

هزار نشان کثرت‌گرایی است

 

چه بزان که آن شهوت او را بز گرفت

بز گرفتن گیج را نبود شگفت

خود مولوی جواب میده نه هر باد جهنده ای؛ آن بادی که شهوت هم دارد و هم آن را فریفته و مفتون کرده باشد

میل شهوت کر کند دل را و کور

تا نماید خر چو یوسف نار

چون میل جنسی و شهوت هم آنسان را کور میکند و هم کَر ،

اشاره به حدیث حبُ لاشی یعنی و یعصم

آدم نسبت به چیزی که عاشق هست هم کرد است هم. کور

 

بز گرفتن یعنی فریفتن و حیله کردن و تندی جستن و در رفتن هم می‌شود معنی کرد

 خود ز باد بزان زاده اند

به مردم ز یزدان زاده اند

چو نار اگرم فروختن فرمایی

چو باد بزان شوم ز نا پروایی

باد جهنده ای که خود سریع است و آن بادی جهنده را که شهوت فریفته و جهنده تر کرده؛ گول زدن فریفتن چنین آدم گیجی جای تعجب ندارد/قاسم سُلگی 

بهزاد جان بزرگی در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، دوشنبه ۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۸:۱۷ دربارهٔ غالب دهلوی » دیوان اشعار » غزلیات » شمارهٔ ۶۵:

السلام علیک ایها النبی ورحمة الله وبرکاته

 

سلام بر تو ای پیغمبر و رحمت خدا و برکات او بر تو باد. 

قطعه فرسوده جهان استاد نصرت فاتح علی خان با ابیاتی ازین شعر شروع میشه و زیبا هست.

بهرام خاراباف در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، دوشنبه ۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۶:۴۶ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر دوم » بخش ۲ - هلال پنداشتن آن شخص خیال را در عهد عمر رضی الله عنه:

هم ترازو،ترازوراست کرد/هم ترازو،ترازوکاست کرد

(#مولوی)

شیطنتی کردم تغییری دراین بیت دادم بدین گونه

ترازِ او

ترازورا راست کرد

ترازو

ترازِ اورا

کاست کرد

#بهرام_خاراباف

مهدی در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، دوشنبه ۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۳:۰۷ دربارهٔ رودکی » قصاید و قطعات » شمارهٔ ۱۰:

محمود امیدسالار در مصرع «هر جویکی که خشک همی بود شد رطیب»، «جویک» را به «چوبک» درست کرده‌اند.

 

منبع: ایران شناسی سال یازدهم تابستان 1378 شماره 42، مقاله «کنج» یا «کنج» در مقدمه ی رستم و سهراب

همایون در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، دوشنبه ۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۲:۵۲ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۹۳۴:

بی گمان فرهنگ جلال‌دین مهری و ایرانی است که همان فرهنگ پهلوانی است که با روشنی تازه ای می‌آمیزد که فرهنگ مهر فرهنگ آفرینندگی مردم است

فرهنگ افزایندگی و گسترش 

فاطمه دِل سَبُک (مهر۱۳۲۵ - تیر۱۴۰۲/یزد) در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، دوشنبه ۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۱:۳۲ دربارهٔ فردوسی » شاهنامه » پادشاهی بهرام گور » بخش ۲۰:

همی کرد بازی بدان همنشان

وزو پر ز خون دیده یِ سرکشان

گرامی گنجوریان

مصرع اول به چه مانا است?

سپاسگزارم 

همایون در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، دوشنبه ۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۱:۱۴ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۹۲۶:

آفرین به غزل دوست

مهر بنیاد فرهنگ ایران است عشق مرد و زن و عشق عارفانه بچه های مهر اند گسترش و بزرگی مهر به جهان بزرگی و گسترش می‌بخشد نه بر عکس

ما ایرانیان دیر زمانیست که مهر را کنار گذاشته‌ایم 

و راه مهر را نیمه کاره رها ساخته‌ایم اما بخت بزرگی داریم که شاهنامه که میدان مهر را نمایش میدهد و ماهنامه جلال‌دین که شمشیر و گرز و نیزه آن را فراهم ساخته است فراهم آمده‌است

همایون در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، دوشنبه ۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۱:۰۲ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۸۴۱:

بیهوده نیست که مثنوی جلال‌دین را باید ماهنامه نامید اگر شاهنامه به شاهی انسان می‌پردازد ماهنامه به ماهی انسان می‌نگرد که نور همان نیروست که در زبانی دگر آمده‌است 

اگر ما ایرانیان بتوانیم فرهنگ پهلوانی خود را با فرهنگ  بی‌نشانی که بیرون از پدیدارهاست در بیامیزیم فرزندان پشت جمشید و فریدون و جلال‌دین و شمس ایم و به بی مکانی که بالاترین جایگاه است رسیده‌ایم

همایون در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، دوشنبه ۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۰:۳۸ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۹۰۹:

از غزل های کم مایه و تقلیدی پیش از شمس

جلال ارغوانی در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، دوشنبه ۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۰:۲۴ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۷۴:

چه شیرین است کلام ناب سعدی

که هرغم را زدلها می زداید

جلال ارغوانی در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، دوشنبه ۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۰:۱۹ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۷۳:

همچو سعدی به سخن گفتن شیرین روان

چرخ بسیار   بچرخید وبگردید وندید

جلال ارغوانی در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، دوشنبه ۵ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۰۰:۱۳ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۷۲:

باغ دنیا خاری اندر چشم مردم می شود

باغ سعدی را ببین چشمت منور می شود  

جلال ارغوانی در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، یکشنبه ۴ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۲۳:۵۷ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۷۱:

 

بگرفت گفته سعدی دل وجهان

مانند او به جهان کی یکی شود

جلال ارغوانی در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، یکشنبه ۴ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۲۳:۵۳ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۷۰:

دل خوش جهان نشسته چو سعدی سخنورست

یارا مخواه چشم ودلش غرق خون شود

جلال ارغوانی در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، یکشنبه ۴ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۲۳:۴۴ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۸۳:

زنده شود جهانی از گفته توسعدی

زیرا که آب حیوان از آن قلم برآید

جلال ارغوانی در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، یکشنبه ۴ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۲۳:۳۸ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۸۲:

سعدی بگشت معنی باغ ومل وبهاروگل

تکرار بی خوداست هر چه دگر روزگار آید

 

جلال ارغوانی در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، یکشنبه ۴ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۲۳:۳۰ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۸۱:

نظر نکرد به چشم تر وشعر تر سعدی

سر جهان ،فکن سر ،که تادر نظر آید

 

جلال ارغوانی در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، یکشنبه ۴ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۲۳:۲۴ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۸۰:

چه جای نغمه بلبل و جلوه قمر باشد

سعدی اگر سخنی ونگار چهره بنماید 

شایان شرقی در ‫۱ سال و ۳ ماه قبل، یکشنبه ۴ آذر ۱۴۰۳، ساعت ۲۳:۲۰ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۵۴:

در دستنویس شماره ۶۰۶۹ کتابخانه دانشگاه تهران، این رباعی به خیام منسوب شده است . ولیکن از قرائن غلط می‌نماید . 

۱
۵۰۵
۵۰۶
۵۰۷
۵۰۸
۵۰۹
۵۷۲۵