گنجور

حاشیه‌ها

جاوید مدرس اول رافض در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۱۴:۵۳ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۸۵:

******************************
شرح غزل شماره 185 حافظ
*****************************
وزن : فعلاتن فعلاتن فعلاتن فعلن
(رمل مثمن مخبون محذوف)
******************************
1- نقدها را بود آیا که عیاری گیرند
تا همه صومعه داران پی کاری گیرند
***‏
معانی لغات:
نقد: سکّه ، وجه رایج ، زرو سیم مسکوک رایج.
عیار:سنجش ارزش نامعلوم به وسیله مقایسه کردن با ارزش معلوم و تعیین بهای واقعی آن ، آزمایش وبه دست آوردن ارزش واقعی چیزی
صومعه داران : خانقاه داران ، صوفیان عابد سطحی و قشری .
***‏
تأویل عرفانی:چالشی بین رهروان ریایی و زاهد نما و سالکان راستین را در راه عشق حقیقی مطرح میکند که اگر واقع بینانه بین این دو گروه معیاری راستین را در نظر بگیرند صومعه داران کذایی و کذاب باید دکان تزویر و ریایشان تخته کنند.
***‏
معنی معمول: آیا این امکان وجود دارد که ارزش ها راواقعی ارزیابی کنند تا دیر نشینان ریایی به دنبال کار دیگری بروند .
**********************************
2- مصلحت دید من آن است که یاران همه کار
بگذارند و خم طره یاری گیرند
***‏
معانی لغات:
مصلحت دید : صلاح دید ، صواب دید .
خم طرّه یار: حلقه و منحنی چین و شکن زلف محبوب که بر روی پیشانی ریخته .
***‏
تأویل عرفانی:در ادامه بحث بیت قبلی میگوید رهروان راستین وسالکان طریق عشق بحث و مجادله بین
زاهدان دروغین و خود را کنار بگذارند پیوسته بسته به سلسله عشق محبوب ازلی باشند
***‏
معنی معمول: من چنین مصلحت می بینم که دوستان دست از همه کارهایشان کشیده و به زلف نگاری چنگ بزنند.
**********************************
3-خوش گرفتند حریفان سر زلف ساقی
گر فلکشان بگذارد که قراری گیرند
***‏
معانی لغات:
حریفان : هم پیاله ، دوستان و هم قطاران ، یاران .
***‏
تأویل عرفانی:سالکان راستین پیوسته در طریق صواب هستند و در زمره سلسله بندان محبوب واقعی
و مشکلات عشق و بلیه های آن بیقرار طی طریق میکنند.
***‏
معنی معمول: یاران چه خوب وبه ساقی تعلق خاطر پیدا کرد ه اند ، اگر گردش روزگار به آنها مجال آرامش و قرار بدهد!
**********************************
4-قوت بازوی پرهیز به خوبان مفروش
که در این خیل حصاری به سواری گیرند
***‏
معانی لغات:
بازوی پرهیز: ( اضافه تشبیهی ) پرهیز به بازو تشبیه شده .
خیل : اردوگاه ، لشکر .
حصار:قلعه و دژ و مکانی که با دیوارهای بلنداحاطه و محصور شده باشند، دیوارهای بلند اطراف یک محوطه .
***‏
تأویل عرفانی:باز با خطاب بر زاهدان خشک و ریایی و کذایی میگوید که بر سالکان عاشق و راستین فخر فروشی مکن که اینان خود در زمره وارستگان و قوی پنجگان مبارز با نفس اماره هستند.و مسلط بر آن.
***‏
معنی معمول: زور بازوی پر هیزگاری خود را به رخ خوبرویان مکش که لشکریان خوبرویان دژی را، با یک سوار مسخّر می کند .
**********************************
5-یا رب این بچه ترکان چه دلیرند به خون
که به تیر مژه هر لحظه شکاری گیرند
***‏
معانی لغات:
بچّه ترکان : بچه های ترک نژاد .
دلیر : بی باک ،د لدار ، نترس .
***‏
تأویل عرفانی:باز افاده معنی بیت قبلی با صورتی دیگر را بیان میکند.
***‏
معنی معمول: خدایا! این ترک بچگان در خونریزی چه ورزیده و گستاخند! هر لحظه با تیر مژگان خود یکی را از پای در می آورند
**********************************
6-رقص بر شعر تر و ناله نی خوش باشد
خاصه رقصی که در آن دست نگاری گیرند
***‏
معانی لغات:
شعر تر : شعر آبدار و فصیح وتازه و شاد و شیوا .
نگار: محبوب و معشوق خوش نقش و زیبا روی .
***‏
معنی معمول: رقصیدن به همراه شعر لطیف ونوای نی خوش است به خصوص که در آن رقص ، دست نگاری را هم گرفته باشند .
**********************************
7- حافظ ابنای زمان را غم مسکینان نیست
زین میان گر بتوان به که کناری گیرند
***‏
معانی لغات:
اَبنای زمان : اَحفاد و اَخلاف زمانه ، پسران روز گار ، مردم زمانه
***‏
تأویل عرفانی:مردم زمانه توجهی به سالکان راستین ندارند و به مشکلات آنها توجهی نمیکنند.و دنبال زاهد ریا یی هستند . رهروان راستین بهتر است از این مردم توقعی نداشته باشند
***‏
معنی معمول: حافظ ، مَردُمِ زمان ، غم بی نوایان بدل را ه نمی دهند و مسکینان بهتر است که از آنها دوری کنند.
**********************************
تهیه تدوین: جاوید مدرس رافض)
**********************************
نظری بر: شرح جلالی بر حافظ – دکتر عبدالحسین جلالی
از مفاد ایهامی ابیات این غزل چنین بر می آید که تاریخ سرودن آن پس از گرفتن و کور کردن امیر مبارزالدین محمد توسط فرزندانش باشد. شاعر در مطلع غزل را بازگو یی و بزرگترین خواسته و آرزوی خود شروع می کند. او در ایام حکومت محمّد مظفّر محتسب ، توسط صوفیان ریا کار زمانه بسیار تحقیر شد و گردش ایام به ضرر او و به سود متولیان شریعت خانقاه بود، به این سبب شاعر آرزو می کند که آیا کسی پیدا می شود که سره از ناسره تمیز داده و صومعه داران متظاهر را باز شناخته و دکان ریای آنها را ببندد تا این زاهدان دروغین به کار دیگری غیر از دین فروشی بپردازند ؟
آنگاه با دور نمای خوبی که از دست به دست شدن حکومت مشهود است بوی آزادی را استشمام کرده و می گوید در حال حاضر هیچ کاری بهتر از این نیست که یاران وحریفان دست از کار بکشند و به عیش و نوش و خوشی بپردازند . شاعر در بیت سوم با شناختی که از فرزندان محمد مظفر دارد می گوید این برادران خیلی خوب بر او ضاع مسلط شدنداگر چشم بد و گردش ناهنجار رزوگار بگذارد که به صلح و آرامش روزگار بگذرانند ازمفاد این بیت چنین بر می آید که حافظ کما هو حقه جماعت آل مظفر را خوب می شناخته و به خوبی از نفاق چند دستگی آنها آگاهی داشته و اینکه به حکم ضرورت زمانه یکی را بر حسب ظاهر می ستاید نباید به پای دنیا دوستی و ساده لوحی اونوشته شود .
در بیت چهارم حافظ به شاه شجاع که هنوز سیاست کشور دارایاو را عملاً ندیده و در نیافته تلویحاً نصیحت کرده و می گوید تو دیگر مثل پدرت دم از تقوی و پرهیزگاری و تظاهر مزن که مردم این زمانه باهوش تر از آنند که گول چنین رفتاری را بخورند و رندان روزگار هر یک با لشکری برابری می کنند . شاعر در بیت پنجم ، جنگ و گریزها و پیکارهای مداوم سلاطین ماضی و مدعیان امروزی حکومت ر ا از مد نظر گذرانده و می فرماید خدا این ترک زادگان یعنی این فرزندان امیر مبارزالدین که از طرف مادری بعضاً به ترکان قراختائی می رسیدند چه متهوّر و بی باک و ماجرا جویند که دایم در صدد زدو خورد و برتری جوی ی اند .
دربیت ششم شاعر باز به عقیده باطنی خود که در بیت دوم این غزل آمده است، بر می گرددو عیش ونوش وخوشی را در این ایام روزگار بر هر کار دیگری ترجیح میدهد و به دنبال آن خطاب به خود می فرماید : که این فرزندان ابن الوقت روزگار هیچوقت دلشان به حال مردم زمانه نمی سوزد . آنها در فکر خوشگذرانی وکامروایی خودند و چه بهتر که مسکینان وتهیدستان به امید بهبودی ننشسته و از آنها کناره جویی کنند و شگفت آنکه گردش روز گار مجال چنین کاری را به حافظ نداده و به دلایلی که بر ما معلوم نیست در زمان شاه شجاع به کار دیوانی مشغول و خود را در سرنوشت حاکم وقت مرتبط می سازد.
شرح جلالی بر حافظ – دکتر عبدالحسین جلالی

پرهام در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۱۴:۰۱ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۲۰:

درود بر ME
در پاسخ به شما، آیا معادل سازی ترجمه‌ی پارسی خیام از اجرای ام‌کلثوم در جایی یافت می‌شود. من بسیار ازپی‌اش گشتم و چیزی نیافتم.

حمید در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۱۳:۵۹ دربارهٔ کسایی » دیوان اشعار » ای گلفروش ...:

سلام من احساس میکنم سالها قبل شعر را به این صورت جایی خواندم اگر اشتباه هست بفرمایید
گل چیست هدیه فرستاده از بهشت مردم کریم تر شود اندر نعیم گل
برای من جالبه بدانم که این اشتباه هست یا صحیح

هادی در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۱۳:۱۳ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب اول در سیرت پادشاهان » حکایت شمارهٔ ۱۰:

به نظر شما این یک ضعف نیست که یک اثر هنری اشکال ادبی داشته باشه و بعد از سالها توسط مردم عادی قابل نقل و رفع ایراد و ابهام بشه
من تا حالا در اشعار استاد شهریار به چنین چیزی برخورد نکردم البته هیچ کس نتونسته ایرادی پیدا کنه!

احسان در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۱۲:۵۸ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۳۸:

این شعر را استاد شجریان در آلبوم هست شب به همراه سنتور استاد مشکاتیان اجرا کردند. ((آلبوم های قاصدک و هست شب استاد شجریان که به تازگی در خارج از کشور منتشر شدند ))

امیرعباس در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۱۲:۵۶ دربارهٔ خواجوی کرمانی » دیوان اشعار » صنایع الکمال » حضریات » غزلیات » شمارهٔ ۵۲:

سلام در بیت چهارم بین دردم فاصله افتاده

تماشاگه راز در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۱۱:۵۳ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۲۰:

ممنون آقا رضا
شرح هاتون عالیه

کیومرث محمدی در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۰۹:۲۷ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۷۱:

این اثر در آلبوم غیر رسمی "پیک صبا" دردستگاه همایون و آواز ابوعطا و دشتی توسط استاد شجریان و با همراهی نی محمد موسوی موجود می باشد

ارشک فیلوسوفیا در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۰۷:۳۰ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۴۵:

درود بر روان و فروهر سوشیانس اشو زردشت اسپنتمان که چنین خرد خویش به میان آورد که هزاره ها پس از مرگ حافظ حقله او به گردن پای بندی دارد
و آفرین بر خرد حافظ برای گزینش نیک
و پایانی الوده به نفرین به آنان که سخن حافظ را به دزدی ستانده و بازبینی و برگردانی و تفسر به رای میکنند وگرنه عالم و آدم همه میدانند که پیر مغان«زردشت»کیست و شیخ که

ناشناس در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۰۷:۱۲ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۱۳:

گوز و گردکان هردو در معنی گردو٬ هم اکنون نیز به موازات هم در زبان کردی به کار میرود.

حسین رضائی در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۰۳:۳۰ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۳۰:

سلام علیکم، در پاسخ به "بنده خدا" اون شعر در ابتدای سوانح العشاق جناب غزالی، ظاهرا توسط مستنسخ نسخه جناب عثمان شیرازی و در سنه 682 نوشته شده و از مؤلف (غزالی ) نیست. والعلم عند الله

۷ در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۰۳:۰۶ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب اول در سیرت پادشاهان » حکایت شمارهٔ ۱۱:

بغداد یا خداداد پیشینیه دور و درازی دارد و از زمانهای بسیار دور سکونت گاه ایرانیان و بعدتر مردمانی که در قلمرو فرمانروایی شاهان ایران زمین بودند بوده است.عربها بعد از حمله به ایران و شام به آن سرازیر شدند.
بغ در پهلوی خدا و صاحب است.

کمال داودوند در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۰۳:۰۰ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۱۷۵:

با قبولی طاعات روز ه دارا ن
جمع این رباعی از 7279

۷ در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۰۳:۰۰ دربارهٔ خیام » ترانه‌های خیام به انتخاب و روایت صادق هدایت » درد زندگی [۲۵-۱۶] » رباعی ۱۹:

کارتن نام دیگر تارتن و عنکبوت است ولی سربه زیر و بی آزار
نه اینکه با تن کار میکند بلکه کارش تنیدن است در شبکه یعنی از شبکه پردازان است.

هما در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۰۲:۴۸ دربارهٔ خیام » ترانه‌های خیام به انتخاب و روایت صادق هدایت » درد زندگی [۲۵-۱۶] » رباعی ۱۹:

کارتن معادل زشتی است برای کاربر.

هما در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۰۲:۴۶ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب اول در سیرت پادشاهان » حکایت شمارهٔ ۱۱:

سعدی گاهی خاطرات خیالی را تعریف می کند و جاهایی را که ندیده یا اشخاصی را که ملاقات نکرده در داستان هایش می آورد. این هم احتمالا یکی از همانهاست چون بغداد نیم قرن پس از مرگ حجاج، تاسیس می شود و اینکه قبلا روستا بوده را برای توجیه این داستان گفته اند. در زمان حجاج اصلا بغدادی نبوده و اسمش با تاسیسش آغاز می شود.

۷ در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۰۲:۴۴ دربارهٔ خیام » ترانه‌های خیام به انتخاب و روایت صادق هدایت » درد زندگی [۲۵-۱۶] » رباعی ۱۹:

مثلا وقتی گفته شود کارتنان گنجور یعنی یک سایت اینترنتی به نام گنجور هست که اینها کاربران آن هستند.
کارتن یعنی کاربر اینترنتی فلان سایت.

۷ در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۰۲:۳۴ دربارهٔ خیام » ترانه‌های خیام به انتخاب و روایت صادق هدایت » درد زندگی [۲۵-۱۶] » رباعی ۱۹:

و بجای هکر میشود تارتن(عنکبوت) را بکار برد.
و کسی که سررشته این کار را دارد و هکر یا تارتن نیست کارتن گفته شود.

۷ در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۰۲:۱۸ دربارهٔ خیام » ترانه‌های خیام به انتخاب و روایت صادق هدایت » درد زندگی [۲۵-۱۶] » رباعی ۱۹:

نت انگلیسی یعنی تار و شبکه تار
اینترنت یعنی شبکه همگانی.
به نظرم تارستان واژه بجایی برای اینترنت باشد.
برخی برای سایت یا تارنما سامانه میگویند که با اینکه بامعنی است ولی باید همان تارنما گفته شود تا زود فهمیده شود که درباره چه سخن گفته میشود.
بجای ایمیل میشود تارنامه را بکار برد که بسیار زیباست.

احمدی در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۷، ساعت ۰۲:۰۲ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۸۴:

دارالسلام
نام یکی از قدیمیترین گورستانهای شیرازهم هست

۱
۳۰۷۶
۳۰۷۷
۳۰۷۸
۳۰۷۹
۳۰۸۰
۵۷۲۷