چو از فرهاد، شیرین قصه بشنید
ز زیر لب به سان غنچه خندید
که حالی یافتم ، داری چه اندوه
که از دست تو مینالد دل کوه
ز دستت بیستون آمد به فریاد
که ای شیرین فغان از دست فرهاد
چو نامم از ندایت کوه بنشیند
به آواز صدا همچون تو نالید
مرا آگاهی از درد دلت داد
مخور غم کاخر از من دل کنی شاد
به هجرم خون اگر خوردی، زیان نیست
ز وصلم حاصلت جز قوت جان نیست
ز هجرم داد عشق از گوشمالت
دهد می اینک از جام وصالت
شب تاریک هجرانت سرآید
مهت با مهر تر از اختر آید
ز تمثالی که در این کوه بستی
دل ناشاد شیرین را شکستی
تو اندر بت تراشی بودی استاد
ندانستی در اینجا باید استاد
بیا انصاف ده بر سنگ خاره
چنین بندند نقش ماهپاره
کجا کی روی من دیدی که بر سنگ
زدی نقشم چنین ای مرد فرهنگ
به چشم مستم آری نگاهی
بنشناسی سفیدی از سیاهی
همی بینی از این برگشته مژگان
به سینه خنجر و در دیده پیکان
وگر بر ابرویم پیوسته بینی
ز تیرش پیکر جان خسته بینی
چو رویم ز آتش می برفروزد
ز برقی خرمن سد جان بسوزد
ز لعلم گر بیارد با تو گفتار
چه دریای کزو آری پدیدار
به رویت در نه زانسان تنگ بسته
که بین خندهای زان همچو پسته
جمالی را که یزدان آفریدهست
بدین خوبی که چشم کس ندیدهست
تو نتوانی به کلک و تیشه سازی
بدین صنعتگری گردن فرازی
به رویم گر توانی نیک دیدن
ببین تا نیک بتوانی کشیدن
به یک دیدن چه دریابی ز رویم
بجز ماندن به قید تار مویم
برای آن که در صنعت شوی فرد
به رویم بایدت چندین نظر کرد
حواست را بدین خدمت سپردن
ز لوح دل غبار غیر بردن
نمودن آینه ی دل ازهوس پاک
که نقشم را تواند کردن ادراک
چو زنگ از آینه ی خود پاک سازی
در آن نقش مرا ادراک سازی
چو در آیینه ات نقش جمالم
در آمد کش چنان نقش مثالم
چو فرهاد این سخن ز آن ماه بشنید
برآورد از درون آهی و نالید
که من ز اول نظر کن روی دیدم
به آخر پایهٔ حیرت رسیدم
به موی تو که در روی تو حیران
شدم از غمزه آن چشم فتان
ز بالایت به پا دیدم قیامت
نمودم زان قیامت جای قامت
ز ابرویت شدم از عالمی طاق
ز رویت بر جمالت سخت مشتاق
ز مژگانت که زخمش بر جگر بود
به وصف ازبخت من بر گشته تر بود
به دل سد زخم کاری بیش دارم
ولی سد چشم یاری پیش دارم
از آن خالی که چشمت را به دنبال
بود ، گشتهست دیگرگون مرا حال
ز خندان پستهات از هوش رفتم
سخنگو آمدم، خاموش رفتم
ز زلف بستهٔ زنجیر ماندم
به زنجیر تو چون نخجیر ماندم
ز شوق گردنت از سر گذشتم
به سر سیل از دو چشم تر گذشتم
گرفته گردنت در عشوه کردن
به شوخی خون سد بی دل به گردن
از این دستان سرانگشتان نجویم
فرو بردی ز دستت بین که چونم
تنت سیم است یا مرمر ندانم
ندیده وصفی از وی چون توانم
اگر پستان و گر نافی ترا هست
ندیده نقشی از وی کی توان بست
به زیر ناف اگر داری میانی
ندانم تا ز او آرم نشانی
اگر چیز دگر در آن میان هست
نه من دانم نه خسرو تا جهان هست
به گلگونت دوبار این روی دیدم
که تمثالت به آن آیین کشیدم
چو نپسندیدی آن تمثال از من
مپوشان از من این روی چو گلشن
مگر این خدمت از من خوش برآید
به کامم آبی از آتش برآید
چو شیرین این سخنها کرد از او گوش
برون رفتش قرار از دل ، ز سر هوش
زمانی در شگفت از آن بیان ماند
جوابی بودش اما در دهان ماند
پس از اندیشهٔ بسیار خندان
ز ناز آورد گلگون را به جولان
به ابرویش اشارت کرد کای یار
بیا همراه من تا طرف گلزار
بیا تا با تو بنشینم زمانی
بگویم با تو شیرین داستانی
بیا آیینهای نه پیش رویم
ببر تمثال رخسار نکویم
بیا تا از لبت بخشم شرابی
که از دورش چنین مست و خرابی
بیا تا بر رخت آرم نگاهی
که در کیش وفا نبود گناهی
بیا تا ساغری نوشیم با هم
به مستی یک نفس جوشیم با هم
بیا تا مزد خدمتهات بخشم
یکی پیمانه زین لبهات بخشم
که تا باشی ز مستی برنیایی
به فکر ساغر دیگر نیایی
پس آنکه گفت ساقی را که باما
بیا و همره آور جام صهبا
که از غم تو گلم افسرده گشتهست
دلم از دست خسرو مرده گشتهست
پس از این گفت گلگون را عنان داد
به دنبالش دوان فرهاد چون باد
به هر جایی که گلگون پا نهادی
رخ از یاریش او بر جا نهادی
چنین میرفت تا خوش مرغزاری
که با سد گل نبودش رسته خاری
گل و سبزه ز بس انبوه گشته
نهان در زیر سبزه کوه گشته
روان از چشمههایش آب روشن
عیان در آب روشن عکس گلشن
غزلخوان بلبلان بر شاخسارش
به سرخیمه ز ابر نوبهارش
به خاک دشت بس بنشسته ژاله
دمیده لاله چون پر می پیاله
ز خوشه همچو پروین تارم تاک
خیال همسری داده به افلاک
دل شیرین در آنجا گشت نازل
فرود آمد ز گلگون از پیدل
به فرش سبزه چون گلزار بنشست
به فکر کار آن افکار بنشست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: پس از آن که شیرین داستان فرهاد را شنید، با لبخندی غنچهمانند به او پاسخ داد. او به فرهاد میگوید که دل کوه از اندوه خبر دارد و امیدوار است که فرهاد از غم دوریاش غمی به دل نگیرد. شیرین از زیباییهای فرهاد و آثار او در سنگ حرف میزند و بر آن است که هیچکس نمیتواند به خوبی او را مجسم کند، زیرا زیباییاش بینظیر است. سپس شیرین از فرهاد دعوت میکند تا به همراه هم به گلزار بروند و از آنجا خاطراتی را با هم درمیان بگذارند. فرهاد پس از شنیدن این دعوت و سخنان شیرین، شاد و شنگول میشود و به دنبال او روانه میگردد تا به دشت سرسبز برسند.
هوش مصنوعی: شیرین وقتی از داستان فرهاد مطلع شد، به آرامی و به شکلی شاداب مانند گل غنچه، لبخند زدنش آغاز شد.
هوش مصنوعی: شیرین به فرهاد میگوید که حالا که به یاد تو دل کوه (بیستون) به خاطر عشق تو ناله میکند، تو چه اندوهی داری؟ این نشان میدهد که او از حال فرهاد خبر دارد و از عشق او به خود آگاه است.
هوش مصنوعی: بیستون که کوهی در ایران است، از طرف فرهاد به رمز فریاد میآید و میگوید که ای شیرین، من از دست فرهاد به شدت افسرده و آشفتهام.
هوش مصنوعی: هرگاه نام من در فریاد تو در بلندای کوه طنینانداز شود، کوه نیز به صدا در میآید و مانند تو ناله میکند.
هوش مصنوعی: شیرین به فرهاد میگوید از درد دلش به او خبر داده و او را نباید غمگین کند، زیرا در نهایت اگر از او جدا شود، فرهاد را خوشحال نمیکند.
هوش مصنوعی: اگر در غم جدایی من خون گریستی، ضرری ندارد؛ چون از وصال من تنها و تنها زندگیات را تقویت میکند و چیز دیگری به دست نمیآوری.
هوش مصنوعی: اگر به خاطر دوری من (هجرم) عشق تو را عذاب میدهد، اکنون میخواهم بگویم که به تو اجازه میدهم از جام وصال من (که به معنای رسیدن به من است) بنوشی.
هوش مصنوعی: شب تاریک دوری تو به پایان میرسد و چهرهات با نوری بیشتر از ستارهها میآید.
هوش مصنوعی: از مجسمهای که در این کوه ساختهای، دل ناراحت شیرین را شکستهای.
هوش مصنوعی: تو در مجسمهسازی و بتتراشی مهارت داشتی، اما نمیدانستی که باید در اینجا بیشتر از مهارت، احساس و درک عاطفی لازم است.
هوش مصنوعی: بیا انصاف بده که بر سنگ سخت چگونه نقش زیبای معشوق را تصویر کردهاند.
هوش مصنوعی: ای مرد فرهیخته، کجا من را دیدهای که تصویری از من بر سنگ حک کردهای و آن را به این صورت نشان دادی؟
هوش مصنوعی: به چشمان مست من نگاهی میاندازی که نمیتوانی تفاوت بین سفیدی و سیاهی را تشخیص بدهی.
هوش مصنوعی: از این مژگان (مژگانها) که به سمت من برمیگردد، خنجری در سینه و پیکانی در چشمانم وجود دارد، که به درد و رنج من اشاره دارد.
هوش مصنوعی: اگر بر ابرویم همیشه نگاه کنی، از تیر محبت او، بدن جان خستهام را میبینی.
هوش مصنوعی: اگر چهرهام از آتش عشق روشن شود، این آتش به قدری سوزان است که مانند برقی میتواند خرمن وجود را بسوزاند.
هوش مصنوعی: اگر علم و دانش تو با من سخن بگوید، چه دریاهایی از معرفت و فهم در برابر تو ظاهر میشود.
هوش مصنوعی: چهرهٔ تو به قدری زیباست و خندهات به قدری دلانگیز است که نمیتوان با انسانهای معمولی و عادی مقایسهاش کرد.
هوش مصنوعی: خدایی که زیبایی را خلق کرده، جمالی را ساخته که هیچ چشمی مانند آن را ندیده است.
هوش مصنوعی: شیرین به فرهاد میگوید که تو هرگز نمیتوانی با قلم و تیشهات چنین هنرمندانه و زیبا اثری خلق کنی که به این خوبی باشد و از حد مهارتهای خود فراتر بروی.
هوش مصنوعی: اگر بتوانی با نیکویی به چهرهام نگاه کنی، ببین تا بتوانی خوب و با دقت نقاشیام کنی.
هوش مصنوعی: شیرین میگوید: با یک نگاه به صورتم چه میتوانی بفهمی، جز اینکه به دام موهایم بسوزی و در قید آنها گرفتار شوی.
هوش مصنوعی: برای اینکه تو در هنر عاشقی به مقامی رسی، باید بارها به چهرهام نگاه کنی و زیباییهای من را ببینی.
هوش مصنوعی: باید دقت و توجه خود را به این خدمت (عشق) معطوف کنی تا زنگار ناچیز و غیره را از دل پاک کنی.
هوش مصنوعی: دل را از هوس و خواستههای بیمعنا پاک کردن، مانند آماده کردن آینهای است که در آن بتوان تصویر من را به وضوح دید.
هوش مصنوعی: اگر آینهٔ دل خود را از زنگ و آلودگی پاک کنی، در آن میتوانی تصویر مرا به خوبی ببینی و درک کنی.
هوش مصنوعی: وقتی تصویر زیباییام در آینهٔ وجود تو نمایان شد، به خاطر آن تصویر زیبا و شگفتانگیز، به وجد میآیی و به شگفتی میافتی.
هوش مصنوعی: زمانی که فرهاد این سخن را از شیرین، آن دختر زیبا، شنید، درونش آهی بلند برخاست و نالهای از دل برآورد.
هوش مصنوعی: من از همان ابتدا که تو را نگاه کردم، به حدی حیرت و شگفتی رسیدم که اکنون در اوج آن هستم.
هوش مصنوعی: از غمزه (چشمهای زیبا و دلربا) تو که موهای تو را در چهرهات مینگرم، دچار حیرت و شگفتی شدهام.
هوش مصنوعی: از بلندی قامت تو، قیامت را مشاهده کردم و به خاطر آن قیامت، از حالتی که داشتم، بیقرار شدم.
هوش مصنوعی: از ابروهای تو به شدت تحت تأثیر قرار گرفتم و از آن دنیا ناامید شدم. به خاطر چهرهٔ زیبای تو، به شدت مشتاق تو هستم.
هوش مصنوعی: از مژگان تو که زخمشان بر دل من است، وصف بخت من برعکس شده و بدتر شده است.
هوش مصنوعی: در دل من زخمهای عمیق و زیادی وجود دارد، اما در چشم من یاری و محبت اوست که میتواند به من کمک کند.
هوش مصنوعی: چشمات که به دنبال من بود، باعث شده حال من تغییر کند و وضعیت من دیگرگون شده است.
هوش مصنوعی: از دیدن لبخند تو چنان شگفتزده شدم که نتوانستم چیزی بگویم و در حالی که پا به اینجا گذاشتم تا با تو صحبت کنم، باز هم بیصدا و خاموش برگشتم.
هوش مصنوعی: من از زنجیر موهایت در حالیکه مرا به بند کشیده، مانند یک شکارچی گرفتار شدهام و به خاطر تو به این حالت رسیدهام.
هوش مصنوعی: به خاطر شوق و عشق به تو، از گردن تو عبور کردم و مانند سیلابی، از چشمانم اشک ریختم.
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر میگوید که دلبر (شیرین) در بازی و شیطنت به طور غیرمستقیم و به شوخی دل او را به طرز عجیبی بهدست گرفته و حس بیتابی و عشق او را مانند خونی که در رگها جریان دارد، به گردن او وابسته کرده است.
هوش مصنوعی: شیرین میگوید که از دستکشیدنش از دستان او ناراحت است و به او میگوید که باید دستش را رها کند تا او ببیند چه حالتی دارد. به عبارتی، او نمیتواند حالش را در غیاب دستان او توصیف کند.
هوش مصنوعی: من نمیدانم که تن تو از نقره است یا از مرمر، چون تو را وصف نکردهاند و نمیتوانم به درستی دربارهاش قضاوت کنم.
هوش مصنوعی: اگر تو پستان یا ناف داری، من نمیتوانم تصوری از تو داشته باشم، چون هنوز نتوانستهام هیچ تصویری از تو ببینم.
هوش مصنوعی: شیرین میگوید اگر در میان ناف تو (فرهاد) چیزی وجود دارد که من نمیدانم، پس چگونه میتوانم از او علامتی بگیرم؟
هوش مصنوعی: اگر موضوع دیگری در میان این مسائل وجود دارد، نه من از آن آگاه هستم و نه خسرو، تا زمانی که دنیا برقرار است.
هوش مصنوعی: چهرهی تو را که رنگ گلگون دارد، دو بار دیدم و از زیباییات به شیوهای خاص و زیبا یاد کردم.
هوش مصنوعی: اگر آن تصویر زیبای تو را نپسندیدی، این چهرهام را از من پنهان نکن، زیرا مثل گلستان زیباست.
هوش مصنوعی: اگر این خدمت من مورد پسند تو باشد، به آرزویم نمیرسد و از آتش دل، آبی بیرون نمیآید.
هوش مصنوعی: وقتی شیرین این سخنان را گفت، آرامش از دل فرهاد خارج شد و او از هوش رفت.
هوش مصنوعی: شیرین از صحبتهای فرهاد آنقدر شگفتزده شده که نمیتواند بلافاصله جواب بدهد، در حالی که جواب مناسبی برای گفتن دارد اما نمیتواند آن را بیان کند.
هوش مصنوعی: شیرین پس از فکر کردن زیاد و به یاد آوردن ناز و زیبایی فرهاد، به خنده آمد و با شوق و شادی به سوی او رفت.
هوش مصنوعی: شیرین به فرهاد اشاره میکند که همراه او بیاید تا به سمت باغ گل بروند.
هوش مصنوعی: بیا تا اندکی با هم صحبت کنیم و داستان شیرین را با تو بازگو کنم.
هوش مصنوعی: بیا آیینهای را بیاور که تصویر چهره زیبای من در آن باشد و آن را به سمتم بیاور.
هوش مصنوعی: بیایید تا از لبان تو شرابی بنوشم که از دور به خاطر خودت اینقدر مست و ویران به نظر میرسد.
هوش مصنوعی: بیا تا با نگاهی به تو نشان دهم که در اصول وفاداری، کاری ناپسند به حساب نمیآید.
هوش مصنوعی: بیایید با هم از ساغر شراب بنوشیم و بهطور یکصدا و هماهنگ، در مستی غرق شویم.
هوش مصنوعی: بیایید تا مزد تلاشهایت را بدهم و یک پیمانه از شراب خوشگوار بر لبهای تو بریزم.
هوش مصنوعی: تا زمانی که در این حال مستی هستی، نباید از آن بیرون بیایی و به فکر نوشیدن مجدد نباشی.
هوش مصنوعی: شیرین به فرهاد میگوید که اینک ساقی را دعوت کن که با ما بیاید و جام شراب زرد را به همراه داشته باشد.
هوش مصنوعی: دلم از غم تو پژمرده شده و از اندوه خسرو، مردهگون است.
هوش مصنوعی: شیرین بعد از این، به گلگون (چهرهٔ فرهاد) اجازه داد که برود و فرهاد با سرعت به دنبالش دوید، مانند بادی که میدود.
هوش مصنوعی: هر جا که گلگون (شیرین) پای میگذارد، یاد و نشانهای از یار (فرهاد) را بر جای میگذارد.
هوش مصنوعی: به آرامی به سمت یک مرغزار زیبا میرفت که در آن، گلها به وفور روییده بود و هیچ خار یا زشتی وجود نداشت.
هوش مصنوعی: گل و سبزه به قدری زیاد و انبوه شدهاند که زیر تودهای از سبزهها پنهان شدهاند و به چشم نمیآیند.
هوش مصنوعی: آب چشمهها به روشنی جریان دارد و در این آب شفاف، تصویری از باغ و گلها نمایان است.
هوش مصنوعی: بلبلان درخت، غزل میخوانند و صدای خوششان بر روی شاخههای آن به گوش میرسد و بادهای بهاری از ابرها به شکل خوشی بر آن میوزد.
هوش مصنوعی: باران در دشت نشسته و شبنم روی گلها چکیده و لالهها مانند پیالهای پر از آب هستند.
هوش مصنوعی: شعر به زیبایی اشاره دارد که مانند خوشهای از ستارهها (پروین) که در آسمان پراکنده است، خیال همسری (شیرین) به او الهام شده و او را به آرزوهای دوردست و آسمانی رسانده است. در واقع، این خیال همسر از زمین به آسمان نیز پر کشیده است.
هوش مصنوعی: دل شیرین در آنجا آرام گرفت و از شوق و محبت به فرهاد، از حالت شادی به حالت دلنگرانی و اندوه تغییر وضعیت داد.
هوش مصنوعی: شیرین بر روی فرشی از سبزه مانند باغ گل نشسته و در اندیشهٔ کارهای آن افکار (یعنی فرهاد) فرو رفته است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.