عقل اگر داری مکن هرگز تمنا تخت و تاج
کز بسی گردنکشان مانده است برجا تخت و تاج
ما شه اقلیم فقریم و، سپاه ما غم است
بی سر و پاییست ما شوریدگان را تخت و تاج
روی دست دولت دنیا سبک مغزان خورند
نیست جز موج و حبابی پیش دانا تخت و تاج
در میان می بود اگر دلال چشم اعتبار
با گدایی خویش را می کرد سودا تخت و تاج
آب در چشمش نمی گردید از حسرت، اگر
خویش را گوهر نمی کرد آشنا با تخت و تاج
ما و دل، اسکندر و آیینه گیتی نما
باد ارزانی بما فقر و، بدارا تخت و تاج!
نیست بالاتر ز بی نام و نشانی دولتی
بس بود دیوانگان را کوه و صحرا تخت و تاج
بی سر و پایی نه هر چون واعظی را میدهند
کی تواند یافتن هر بی سر و پا تخت وتاج؟



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به نقد تجملات و قدرت دنیوی میپردازد و تأکید میکند که تخت و تاج برای گردنکشان باقی مانده و فقر و غم در دنیای او حاکم است. او نشان میدهد که مشغولیت به دنیا و جاه و مقام تنها نزد افرادی کمخرد است و دانایان به دنبال حقیقت هستند. شاعر به این نکته اشاره میکند که حتی برای اغنیا نیز عدم هویت و مشهور بودن بهتر از داشتن قدرت ظاهری است. در پایان، او به بیمعنایی قدرت برای افرادی که در زندگی خود هیچ سر و پا ندارند اشاره میکند و به این نتیجه میرسد که بینام و نشانی، خود میتواند به آرامش واقعی دست یابد.
هوش مصنوعی: اگر به عقل خود آگاهی داری، هرگز دلت را برای تخت و تاج معدل نکن؛ زیرا بسیاری از کسانی که گردنکشان بودهاند، هنوز هم بر سر قدرت و مقام خود باقی ماندهاند.
هوش مصنوعی: ما در سرزمین فقر زندگی میکنیم و ارتش ما غم و اندوه است. در واقع، ما که دیوانهوار عاشقیم، هیچ مقام و قدرتی نداریم.
هوش مصنوعی: در دنیای پر زرق و برق، افراد نادان خود را به دولت و مقام میزنند، اما در واقعیت، آنچه که از این دنیا باقی میماند فقط ناپایداری و زودگذری همچون امواج و حبابهاست، و دانایان بر تخت و تاجهای واقعی تکیه میزنند.
هوش مصنوعی: اگر در دل میخانه دلالی باشد که با نگاهش برتری و اعتبار خود را به رخ بکشاند، حتی یک گدا نیز میتواند آرزوی تخت و تاج و مقام را در سر پرورانده و به آن فکر کند.
هوش مصنوعی: اگر به خود ارزش میداد و خود را گوهری میدانست، از حسرت اشک نمیریخت و غم نداشت.
هوش مصنوعی: ما و دل، همانند اسکندر و آینهای که دنیا را نشان میدهد، آرزو میکنیم که فقر برای ما به نعمت مبدل شود و کاخ و سلطنت به دور از ما باقی بماند!
هوش مصنوعی: هیچ چیزی بالاتر از بینام و نشانی نیست که برای دیوانگان، کوه و صحرا به اندازه تخت و تاج ارزشمند است.
هوش مصنوعی: بی سر و پا بودن به معنای داشتن هیچ مقام و منزلتی نیست، و اشاره به این دارد که هر واعظی نمیتواند برای خود جایگاه و مرتبهای پیدا کند. در واقع، بدون داشتن شرایط لازم، نمیتوان به مقام و بزرگی رسید، مانند تخت و تاج که نماد قدرت و سلطنت هستند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.