خود جز او نیست عارف و معروف
اوست وصف، اوست واصف و موصوف
آنچه تو فهم کردهای ز صفات
محدث است از چه؟ از عظیم الذات
ذات را از صفات دانستی
چه کنی این چنین توانستی
بلکه ذات و صفات را ز افعال
فهم کردی ز ایزد متعال
در حقیقت مر این طریق مجاز
نردبان پایهایست دور و دراز
دارد این ره بسی فراز و نشیب
مخور از مکر عقل خیره فریب
گر تو این ره به عقل خویش روی
همچو گاو خراس هرزه دوی
یا ز تعطیل در ضلال افتی
یا ز تشبیه در وبال افتی
فلسفی شد معطل از تنزیه
متکلم مشبه از تشبیه
وانکه تشبیه داشت یا تعطیل
نیست بر جادۀ سواء سبیل
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این شعر به نقد و بررسی فهم انسان از ذات و صفات الهی میپردازد. شاعر تأکید میکند که عارف و معروف در واقع یکچیز هستند و آنچه که ما از صفات خداوند درک میکنیم، ناشی از ذات اوست. او هشدار میدهد که نباید تنها به عقل خود تکیه کنیم، زیرا در این صورت به دام مفاهیم نادرست میافتیم. اگر به عقل خود روی آوریم، ممکن است به بیراهه برویم و هم از تعطیل خداوند و هم از تشبیه او به دیگران منحرف شویم. در نهایت، این راهی که پیموده میشود، پر از مشکلات و پیچیدگیهاست و نباید فریب شناخت سطحی را خورد.
هوش مصنوعی: هیچ چیز جز خود او وجود ندارد؛ عارف و شناختهشده اوست. او هم توصیفکننده است و هم توصیفشده.
هوش مصنوعی: آنچه تو از صفات و ویژگیها درک کردهای، ناشی از صفات خالق بزرگ و عظیم است. پس شاید به این دلیل که این صفات از او سرچشمه میگیرند، در ذهن تو شکلگرفتهاند.
هوش مصنوعی: اگر ذات را از صفات بشناسی، میتوانی کارهای شگفتانگیزی انجام دهی.
هوش مصنوعی: این بیت به بیان این نکته اشاره دارد که به جای توجه به اعمال و رفتار خداوند، باید به ذات و صفات او توجه کرد. در واقع، شناخت خداوند باید از صفات و وجود او نشأت بگیرد، نه تنها از آنچه که او انجام میدهد.
هوش مصنوعی: در واقع، این مسیر که طی میشود، نوعی نردبان است که پایهاش دور و دراز است و به سمت عمیقتری میرود.
هوش مصنوعی: این مسیر پر از فراز و نشیب است، پس به دام فریب و ترفندهای عقل دچار نشو.
هوش مصنوعی: اگر با عقل خودت در این راه قدم برداری، مانند گاوی که بیهدف و سرگردان میدود، بینتیجه و بیفایده خواهد بود.
هوش مصنوعی: یا به خاطر بیکاری در گمراهی قرار میگیری یا به خاطر تشبیهسازی در دردسر و بدبختی میافتی.
هوش مصنوعی: فلسفی به خاطر پاکی و خلوص مباحث دینی در نگرش خود درنگ میکند، و سخنگویانی که در توصیف خداوند به تشبیه روی میآورند، دچار شبهه میشوند.
هوش مصنوعی: کسی که مقایسه یا انکار حقیقت را ندارد، در مسیر درست و مستقیم قرار دارد.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
چون بیامد بوعده بر سامند
آن کنیزک سبک زبام بلند
برسن سوی او فرود آمد
گفتی از جنبشش درود آمد
جان سامند را بلوس گرفت
[...]
چیست آن کاتشش زدوده چو آب
چو گهر روشن و چو لؤلؤ ناب
نیست سیماب و آب و هست درو
صفوت آب و گونه سیماب
نه سطرلاب و خوبی و زشتی
[...]
ثقة الملک خاص و خازن شاه
خواجه طاهر علیک عین الله
به قدوم عزیز لوهاور
مصر کرد و ز مصر بیش به جاه
نور او نور یوسف چاهی است
[...]
ابتدای سخن به نام خداست
آنکه بیمثل و شبه و بیهمتاست
خالق الخلق و باعث الاموات
عالم الغیب سامع الاصوات
ذات بیچونش را بدایت نیست
[...]
الترصیع مع التجنیس
تجنیس تام
تجنیس تاقص
تجنیس الزاید و المزید
تجنیس المرکب
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.