شیخ محمود شبستری
»
سعادت نامه
»
باب اول
»
فصل دوم
»
بخش ۱ - الفصل الثّانی فی توحیده تعالی علم الیقین
وحدت تو ز کثرت اشیا
هست مانند هستیت پیدا
جزوهای جهان زکوه و ز کاه
همه در «لا اِله الاّ اللّه»
«قل هواللّه» گفت با تو احد
باز «اللّه» گفت فرد و «صمد»
آنکه از کس نزاد و نی زاید
زو کسی، مثل او کجا شاید
شیب و بالا و مثل نبود کس
به ضرورت که او بماند و بس
همه دانند واحدیت او
از احد دم مزن فهو هُوَ هو
عقل مخلوق ره بدان نبرد
مرغ فکر اندر آن هوا نپرد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این بخش از سعادتنامه در بیان توحید خداوند در مرتبهٔ «علم الیقین» است. شاعر میگوید کثرت جهان خود گواه یگانگی خداست و همهٔ ذرات به «لا اله الا الله» گویا هستند، و با تکیه بر سورهٔ اخلاص نبودن همتا و زاد و زاییدن را برای خدا اثبات میکند. در پایان میان «واحدیت» که همه آن را میشناسند و «احدیت» که جای سخن نیست فرق مینهد و میگوید عقل و اندیشهٔ آفریده به آن ساحت راه ندارد.
هوش مصنوعی: ای خدا، یگانگی تو از راه بسیاری چیزهای جهان، همانگونه آشکار است که هستی تو آشکار است؛ کثرت آفریدهها خود نشانهٔ وحدت آفریننده است.
هوش مصنوعی: همهٔ اجزای جهان، از کوه بزرگ تا کاه ناچیز، به زبان حال گویای «لا اله الا الله» هستند و به یگانگی خدا گواهی میدهند.
هوش مصنوعی: خداوند یگانه در قرآن با تو گفته است «بگو او خدای یکتاست» و باز خود را «الله الصمد»، یعنی یکتای بینیاز، خوانده است.
هوش مصنوعی: خدایی که نه از کسی زاده شده و نه کسی از او زاده میشود، چگونه ممکن است همتا و مانندی داشته باشد؟ (اشاره به «لم یلد و لم یولد و لم یکن له کفواً احد»).
هوش مصنوعی: هیچ کس فروتر یا برتر یا همانند او نیست؛ پس ناگزیر تنها او باقی است و جز او هیچ.
هوش مصنوعی: یگانگی او را (به معنای واحد بودن) همه میدانند، اما از «احد» بودن او، که مرتبهٔ ذات بینشان است، سخن مگو؛ او فقط «او» است و جز «هو» نامی نمیپذیرد.
هوش مصنوعی: عقل آفریده به آن مرتبه راه نمییابد و پرندهٔ اندیشه نمیتواند در آن فضا پرواز کند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
چون بیامد بوعده بر سامند
آن کنیزک سبک زبام بلند
برسن سوی او فرود آمد
گفتی از جنبشش درود آمد
جان سامند را بلوس گرفت
[...]
چیست آن کاتشش زدوده چو آب
چو گهر روشن و چو لؤلؤ ناب
نیست سیماب و آب و هست درو
صفوت آب و گونه سیماب
نه سطرلاب و خوبی و زشتی
[...]
ثقة الملک خاص و خازن شاه
خواجه طاهر علیک عین الله
به قدوم عزیز لوهاور
مصر کرد و ز مصر بیش به جاه
نور او نور یوسف چاهی است
[...]
ابتدای سخن به نام خداست
آنکه بیمثل و شبه و بیهمتاست
خالق الخلق و باعث الاموات
عالم الغیب سامع الاصوات
ذات بیچونش را بدایت نیست
[...]
الترصیع مع التجنیس
تجنیس تام
تجنیس تاقص
تجنیس الزاید و المزید
تجنیس المرکب
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.