فَلَمّٰا فَصَلَ طٰالُوتُ بِالْجُنُودِ قٰالَ إِنَّ اَللّٰهَ مُبْتَلِیکُمْ بِنَهَرٍ فَمَنْ شَرِبَ مِنْهُ فَلَیْسَ مِنِّی وَ مَنْ لَمْ یَطْعَمْهُ فَإِنَّهُ مِنِّی إِلاّٰ مَنِ اِغْتَرَفَ غُرْفَةً بِیَدِهِ فَشَرِبُوا مِنْهُ إِلاّٰ قَلِیلاً مِنْهُمْ فَلَمّٰا جٰاوَزَهُ هُوَ وَ اَلَّذِینَ آمَنُوا مَعَهُ قٰالُوا لاٰ طٰاقَةَ لَنَا اَلْیَوْمَ بِجٰالُوتَ وَ جُنُودِهِ قٰالَ اَلَّذِینَ یَظُنُّونَ أَنَّهُمْ مُلاٰقُوا اَللّٰهِ کَمْ مِنْ فِئَةٍ قَلِیلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً کَثِیرَةً بِإِذْنِ اَللّٰهِ وَ اَللّٰهُ مَعَ اَلصّٰابِرِینَ (۲۴۹)
پس چون جدا شد طالوت با لشکرهایش گفت بدرستی که خدا آزمایش کننده است شما را بجویی پس هر آنکه آشامید از آن پس نیست از من و آنکه بخشید آن را پس بدرستی که او از منست مگر آنکه بردارد کفی را بدستش پس آشامیدند از آن مگر اندکی از ایشان پس چون گذشت آن را او و آنان که گرویدند با او گفتند طاقت نیست ما را امروز بجالوت و لشگرهایش گفتند آنان که گمان میبردند که ایشان دیدار کنندهاند خدا را بسا از گروه اندک که غالب شد گروه بسیار را بفرمان خدا و خدا با شکیبایان است (۲۴۹)
پس چو شد طالوت پیدا با جنود
فَصل یعنی خارج از جایی که بود
آشکارا گشت اندر راه نهر
گفت حق این امتحانی بد به جهر
نیست از من هر که زآن سیراب شد
وز من است آن کز عطش بی تاب شد
زآن نباید خورد سیر الاّ کفی
مرد صابر شاید ار درّد صفی
پس بخوردند از وی الاّ اندکی
سیصد و ده با سه بود آن بیشکی
وآنکه از آن آب سیر و پر شدند
در عدد هفتاد و شش ألف آمدند
هر چه خوردند آن عطش افزودشان
کرد حق از جیشِ خود مردودشان
وآنچه کم بودند و با طالوت مع
واقف از اسرار عزَّ منْ قَنَع
مر ورا گفتند گرچه ایمنی است
لیک با جالوت ما را تاب نیست
بذل جان سهل است لیکن نزد جد
ما کمیم و لشکر او بی عدد
وآن کسان که بودشان علم و نظر
ظنّشان می بود بر فتح و ظفر
بودشان بر نفس خود پند از تمیز
که نداریم از قضای حق گریز
کُشته گر گشتیم مغز از پوست بِه
از حیات خوش، لقای دوست بِه
هم عجب نبود گر او باشد ظهیر
جیش اندک غالب آید بر کثیر
گر شکیبایی کنند ارباب دین
در دو عالم حق بود با صابرین
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: داستان به آزمون طالوت و لشکرش با یک نهر آب اشاره دارد. طالوت به سربازانش میگوید که خداوند آنها را با نوشیدن از نهر میآزماید. هر کسی که از آب سیراب شود، از او نیست و تنها کسانی که با دست خود از نهر آب برمیدارند، همچنان در شمار او خواهند بود. بیشتر سربازان از نهر نوشیدند، به جز تعداد کمی.
زمانی که طالوت و کسانی که به او ایمان داشتند از نهر عبور کردند، آنان نگران بزرگ بودن لشکر جالوت شدند و احساس ضعف کردند. اما برخی از آنها با ایمان به خداوند گفتند که گروههای کوچک میتوانند حتی بر گروههای بزرگ غلبه کنند، به شرطی که صبر و استقامت داشته باشند.
نکته اصلی این داستان بر صبر و ایمان به حق و قدرت خداوند تأکید دارد و نشان میدهد که در شرایط سخت، اعتماد به خداوند میتواند منجر به پیروزی شود، حتی اگر به نظر برسد که در عدد و توانایی کمتر هستیم.
هوش مصنوعی: زمانی که طالوت با لشکریانش حرکت کرد، گفت: خداوند شما را به وسیله نهر آزمایش میکند. هر کس از آن بنوشد، از من نیست و هر کس از آن نخورَد، از من است، مگر کسی که به اندازهای با دستش بردارد. آنها از نهر نوشیدند، جز تعداد کمی از آنها. زمانی که او و کسانی که با او ایمان آورده بودند از نهر گذشتند، گفتند: امروز ما توانایی مقابله با جالوت و لشکریانش را نداریم. ولی کسانی که به دیدار خداوند امیدوار بودند، گفتند: چقدر گروههای کوچکتری بودهاند که به وسیله اراده خداوند، بر گروههای بزرگتری غلبه کردهاند و خداوند با صابران است.
هوش مصنوعی: وقتی طالوت با لشکری که داشت جدا شد، به آنها گفت که خدا شما را آزمایش میکند. او گفت هر کس از این آب بنوشد، از من نیست و فقط کسی که با دستش کمی بر دارد، میتواند بنوشد. بیشتر افراد از آن آب نوشیدند، اما فقط عدهای کم مانده بودند. وقتی آنها به جالوت و لشکریانش رسیدند، گفتند که ما نمیتوانیم با آنها مقابله کنیم. اما کسانی که ایمان داشتند گفتند: "چه بسا گروه کمی که به فرمان خدا بر گروهی زیاد پیروز شدند." خداوند با صبرکنندگان است.
هوش مصنوعی: زمانی که طالوت با سپاهش ظاهر شد، به معنای این بود که از مکانی که در آن بود، خارج شده است.
هوش مصنوعی: در راه نهر، موضوعی روشن شد و حق این را به وضوح بیان کرد که این وضعیت، امتحانی سخت و دشوار است.
هوش مصنوعی: هر کس که از من سیراب شود، در واقع از من نیست، و کسی که به خاطر عطش بیتابی کند، او از من است.
هوش مصنوعی: از آن نمیتوان سیر خورد مگر به اندازهای که مرد صابر تحمل کند، شاید اگر دردی باشد، صفایی به همراه داشته باشد.
هوش مصنوعی: برخی از افراد از آن بهرهمند شدند، و تنها تعداد کمی باقی ماندند؛ به گونهای که تعدادشان به سیصد و ده رسید و با سه نفر دیگر، مجموعاً بیشتر شد.
هوش مصنوعی: و آن کسانی که از آن آب سیراب و پر شدند، تعدادشان به شصت و شش هزار نفر رسید.
هوش مصنوعی: هر چیزی که خوردند، بر عطش و تشنگیشان افزود و این به خاطر این است که حق، آنها را به خاطر بدیهایشان رد کرده است.
هوش مصنوعی: افرادی که با طالوت بودند و از رازهای عظمت او آگاه بودند، به چیزهای کم و ناچیز راضی میشدند و قناعت میکردند.
هوش مصنوعی: به او گفتهاند که اگرچه در حال حاضر در امان هستی، اما مقابله با جالوت برای ما امکانپذیر نیست.
هوش مصنوعی: فدا کردن جان کاری آسان است، اما در برابر جد ما (پیامبر) ما تعداد کمی هستیم و سپاه او شمارشناپذیر است.
هوش مصنوعی: کسانی که دانش و آگاهی داشتند، اما امید و گمانشان به پیروزی فقط بر پایهی حدس و گمان بود.
هوش مصنوعی: آنها بر نفس خود تذکر میدهند که از کیفیتی که باید در خود داشته باشند، بیخبرند، و نمیتوانند از تقدیر الهی فرار کنند.
هوش مصنوعی: اگر ما به خاطر عشق و محبت کشته شویم، بهتر است که مغز و فکر ما از قید و بندها آزاد شود. این حالت از زندگی خوشتر است از اینکه فقط به زندگی دنیوی و مادی ادامه بدهیم، زیرا دیدار دوست و محبوب ارزش بیشتری دارد.
هوش مصنوعی: شگفتی ندارد اگر کسی که به او کمک میشود، حتی اگر کمتر از دیگران قدرت داشته باشد، بتواند بر کسی که بیشتر از او دارد غلبه کند.
هوش مصنوعی: اگر بزرگمنشان دین در دو جهان صبر و شکیبایی کنند، حق با صابرین خواهد بود.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.