چه بر این آتش هستی چو دخان می لرزی؟
چون شرر بر سر این خرده جان می لرزی؟
دانه قابل نه مزرع سبز فلکی
نیستی برگ، چه از باد خزان می لرزی؟
آفتاب از تو و چرخ تو فراغت دارد
تو چه ای ذره ناچیز به جان می لرزی؟
سود جان بر سر هم ریخته در عالم عشق
تو بر این عالم پر سود و زیان می لرزی
کرده ای خضر ره خود خرد ناقص را
چون عصا در کف بیمار ازان می لرزی
عالمی محو تجلی و تو از بیجگری
در پس پرده هستی چو زنان می لرزی
کیلی از خرمن حسن تو بود ماه تمام
بر سر دانه چه ای مور میان می لرزی؟
زخم شمشیر زبان صیقل ارباب دل است
تو چرا این همه از زخم زبان می لرزی؟
بی قراران تو از برگ خزان بیشترند
چه به یک فاخته، ای سرو روان می لرزی؟
چون پر کاه، وصال تو و هجر تو یکی است
واصل کاهربایی و همان می لرزی
بخیه بر دیده ظاهرزن و آسوده نشین
چند چون حلقه ز چشم نگران می لرزی
ناوک راست روی، چشم هدف در ره توست
چه بر این قامت خشک چو کمان می لرزی؟
در زمستان فنا حال تو چون خواهد بود؟
که ز سرمای گل ای سرو روان می لرزی
در کف دست سلیمانی و از بی خبری
چون دل مور به هر ریزه نان می لرزی
لرزش جان تو ای بحر نه از طوفان است
گوهری در صدفت هست ازان می لرزی
جسم آن رتبه ندارد که بر او لرزد جان
هست در جان تو جانی که بر آن می لرزی
صائب اندیشه روزی ز دل خود بردار
بر سر خوان سلیمان چه به نان می لرزی؟



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل با ردیف «میلرزی» خطابهایی پیاپی به انسان است. شاعر او را برای ترس از مرگ و زخم زبان و نگرانی روزی و دلبستگی به تن سرزنش میکند. در میانه، خطاب به معشوق هم برمیگردد و میپرسد او با اینهمه عاشق، چرا نگران یکی است. در بیتهای پایانی، لرزش جان به داشتن گوهری درونی نسبت داده میشود، و صائب خود را به توکل و رها کردن اندیشهٔ روزی فرامیخواند.
هوش مصنوعی: چرا مانند دود بر سرِ آتشِ هستی میلرزی و چرا مانند جرقه برای این اندک جان بیقراری؟ هستی و جان ارزشی ندارد که چنین برایش بترسی.
هوش مصنوعی: تو دانهای هستی که شایستهٔ نه کشتزار سبز آسمان است، نه برگی که خزان آن را بریزد. پس چرا از باد خزان میترسی و میلرزی؟
هوش مصنوعی: خورشید و آسمان به تو اعتنایی ندارند و از تو بینیازند. ای ذرهٔ ناچیز، تو کیستی که اینچنین برای جانت میلرزی؟
هوش مصنوعی: در عالم عشق، جانها را بیحساب روی هم ریخته و نثار کردهاند، اما تو بر این دنیای سود و زیان میلرزی و حساب نفع و ضرر میکنی.
هوش مصنوعی: عقل ناقص را راهنما و خضر راه خود کردهای. برای همین مانند عصایی که در دست بیمار است، لرزان و بیثباتی.
هوش مصنوعی: همهٔ عالم غرق تماشای جلوهٔ حق است و تو از ترس و بیجرئتی مانند زنان پشت پردهٔ هستی میلرزی و پیش نمیآیی.
هوش مصنوعی: ماه تمام فقط پیمانهای از خرمن زیبایی توست. ای معشوقِ باریکمیان، چرا مانند مور بر سر یک دانه میلرزی و نگرانی؟
هوش مصنوعی: زخم زبان مانند شمشیری است که دل اهل دل را صیقل میدهد و روشن میکند. پس چرا اینقدر از زخم زبان مردم میترسی؟
هوش مصنوعی: ای معشوقِ سروقامت، شمار عاشقان بیقرار تو از برگهای خزان بیشتر است. چرا برای از دست دادن یک فاخته، یعنی یک عاشق، نگرانی و میلرزی؟
هوش مصنوعی: تو مانند پر کاه هستی که وصال و هجران برایش یکسان است. به کهربا رسیدهای و باز همانطور میلرزی و آرام نمیگیری.
هوش مصنوعی: چشم ظاهربین را ببند و آسوده بنشین. تا کی مانند حلقهٔ در، از ترس نگاه دیگران میلرزی؟
هوش مصنوعی: تو تیر راسترو هستی و چشم هدف در راه تو منتظر است. چرا مانند کمان بر این قامت خشک، یعنی تن، میلرزی و از آن جدا نمیشوی؟
هوش مصنوعی: ای سرو خرامان، تو که از سرمای فصل گل میلرزی، در زمستان فنا و مرگ حالت چگونه خواهد بود؟
هوش مصنوعی: در کف دست سلیمان هستی، یعنی در پناه روزیدهندهٔ توانا، اما از ناآگاهی مانند دل مور برای هر ریزه نانی میلرزی.
هوش مصنوعی: ای دریا، لرزش و تلاطم جان تو از طوفان نیست. در صدف تو گوهری هست و برای آن میلرزی. یعنی بیقراری دل از گوهر گرانبهایی است که در خود دارد.
هوش مصنوعی: تن آن ارزش را ندارد که جان برایش بلرزد. در جان تو جانِ دیگری هست و تو برای آن میلرزی.
هوش مصنوعی: ای صائب، نگرانی روزی را از دلت بیرون کن. تو که بر سر سفرهٔ سلیمان نشستهای، چرا برای نان میلرزی؟
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
بر یکی بوسه حقستت که چنان میلرزی
ز آنک جان است و پی دادن جان میلرزی
از دم و دمدمه آیینه دل تیره شود
جهت آینه بر آینه دان میلرزی
این جهان روز و شب از خوف و رجا لرزان است
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.