گر بنالم خون ز چشم سنگ میآید برون
ور بگریم خار و گل یکرنگ میآید برون
هر طرف دیوانه خوش طالع من میرود
کودکی با دامن پر سنگ میآید برون
فارغ است از خودنمایی جوهر اقبال ما
تیغ ما از زخمها بیرنگ میآید برون
عمرها باید که آن یاقوت لب نوخط شود
سبزه با تمکین ز زیر سنگ میآید برون
زخم پیکان میشود در سینه دلگیر من
گل ز باغم غنچه دلتنگ میآید برون
طوطیان را دل چو مغز پسته خون خواهد شدن
گر به این تمکین شکر از تنگ میآید برون
هرکه چون آیینه لوح سینه خود صاف کرد
ساده از دنیای پر نیرنگ میآید برون
یک گل بیرنگ دارد عالم پر رنگ و بو
کز لطافت هر زمان صد رنگ میآید برون
بیستون را در فلاخن میگذارد تیشهام
کوهکن با من کجا همسنگ میآید برون؟
گرچه در هر حملهای میافکند صد سر به خاک
دست خالی نیزهام از جنگ میآید برون
گر به این دستور خواهد باده من جوش زد
از طلسم چرخ مینا رنگ میآید برون
از دل ما حرص را دست تصرف کوته است
این سبو خشک از می گلرنگ میآید برون
نیست چون فرهاد اگر در جذب عاشق کوتهی
نقش شیرین بیحجاب از سنگ میآید برون
از ریاضت هرکه را بر پشت میچسبد شکم
نالهاش چون چنگ، سیر آهنگ میآید برون
صبح پیری از دلم زنگار غفلت را نبرد
دیگر این آیینه کی از زنگ میآید برون؟
ما درین گلزار صائب مرغ آتشخوارهایم
دانه ما چون شرار از سنگ میآید برون



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل با ردیف «میآید برون» از حال عاشقی سوختهدل سخن میگوید که نالهاش از سنگ خون بیرون میکشد و غمش حتی زخم را بسته نگه میدارد. شاعر از بینیازی و پاکی دل خود از حرص و خودنمایی، و از برتری عشقش بر فرهاد کوهکن یاد میکند. در پایان به زنگار غفلتی اعتراف میکند که پیری هم آن را نزدوده است، و خود را مرغی آتشخوار میداند که روزیاش مانند جرقه از دل سنگ بیرون میآید.
هوش مصنوعی: اگر ناله کنم، از سوز آن حتی از چشم سنگ خون بیرون میآید؛ و اگر گریه کنم، از اشک خونینم خار و گل همرنگ و سرخ میشوند.
هوش مصنوعی: دیوانهٔ خوشبخت من به هر سو که برود، کودکی با دامنی پر از سنگ به سراغش میآید. خوشبختی دیوانه در این است که سنگِ کودکان نصیبش شود، و این سخن طنزآمیز است.
هوش مصنوعی: گوهر بخت و اقبال ما از خودنمایی بینیاز است؛ شمشیر ما از زخم زدن بیآنکه رنگ خون بگیرد بیرون میآید و هنرش را به رخ نمیکشد.
هوش مصنوعی: سالها باید بگذرد تا بر گرد لب یاقوتگون آن معشوق خط سبز بروید؛ چنانکه سبزه نیز آهسته و با وقار از زیر سنگ سر بیرون میآورد.
هوش مصنوعی: سینهٔ من چنان گرفته و غمگین است که زخم پیکان در آن باز نمیشود و مانند غنچه بسته میماند؛ گل باغ من هم غنچهای دلتنگ و ناشکفته از آن بیرون میآید.
هوش مصنوعی: اگر شکر با این همه ناز و درنگ از تنگ بیرون بیاید، دل طوطیان مانند مغز پسته سرخ و خونین میشود. یعنی اگر معشوق سخن شیرینش را از دهان تنگش چنین دیر و با ناز بیرون دهد، دل عاشقان مشتاق خون میشود.
هوش مصنوعی: هر کس صفحهٔ دلش را مانند آینه صاف کند، از این دنیای پرفریب پاک و بینقش بیرون میرود؛ مانند آینه که هیچ نقشی را در خود نگه نمیدارد.
هوش مصنوعی: این جهان پر رنگ و بو تنها یک گل بیرنگ دارد که از لطافت بسیار هر لحظه به صد رنگ جلوه میکند؛ اشاره به حقیقتی بیرنگ که در صورتهای گوناگون نمایان میشود.
هوش مصنوعی: تیشهٔ من کوه بیستون را مانند سنگی در فلاخن میگذارد و پرتاب میکند؛ فرهاد کوهکن کجا با من هموزن و برابر است؟
هوش مصنوعی: نیزهٔ من در هر حمله صد سر را به خاک میاندازد، اما با این همه دستخالی و بیغنیمت از جنگ بیرون میآید؛ یعنی دلبستهٔ غنیمت و دستاورد نیستم.
هوش مصنوعی: اگر شراب من با همین شدت بجوشد، طلسم آسمان مینایی را میشکند و رنگ از آن بیرون میزند؛ یعنی شور و جوشش من بر فلک هم اثر میگذارد.
هوش مصنوعی: دست حرص و آز به دل ما نمیرسد؛ این سبوی دل ما حتی از میان شراب سرخ هم خشک بیرون میآید و به چیزی آلوده و وابسته نمیشود.
هوش مصنوعی: اگر کشش و جاذبهٔ عاشق مانند کشش فرهاد کم و ناقص نباشد، نقش شیرین خود بیپرده از دل سنگ بیرون میآید و نیازی به تراشیدن با تیشه نیست.
هوش مصنوعی: هر کس از ریاضت و گرسنگی شکمش به پشتش بچسبد و مانند چنگ خمیده شود، نالهاش مانند نوای چنگ پرطنین و رسا بیرون میآید؛ گرسنگیِ تن، آوازِ سیر و کامل به بار میآورد.
هوش مصنوعی: صبح پیری هم زنگار غفلت را از دل من نزدود؛ پس این آینهٔ دل دیگر کی از زنگار پاک خواهد شد؟
هوش مصنوعی: صائب، ما در این گلزار جهان مانند پرندهٔ آتشخوار هستیم؛ روزی و دانهٔ ما مانند جرقه از دل سنگ بیرون میآید، یعنی روزی ما از سختی و رنج به دست میآید.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
در بدخشان لعل اگر از سنگ میآید برون
آب رکنی چون شکر از تنگ میآید برون
پیش درزی جامه کز تنگ میآید برون
چند تنقیصم دهد از سنگ میآید برون
یادم آرد ار برآن نرمدست چون حریر
[...]
ترک من کز بزم می گلرنگ میآید برون
همچو شمشیر از برای جنگ میآید برون
رسم خونریزی به دست و تیغ او زیبنده است
این حنا از دست او خوشرنگ میآید برون
هیچ کس از صحبت آشفتگان خوشدل نرفت
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.