ما رنگ گل ز بوی گل ادراک کرده ایم
سیر بهار در خس و خاشاک کرده ایم
چون اهل زهد شاخچه بندی نمی کنیم
ترک عصا و شانه و مسواک کرده ایم
چون ابر هر کجا قدم ما رسیده است
گنج گهر ز آبله در خاک کرده ایم
در سینه کرده ایم نهان راز عشق را
زنجیر برق از خس و خاشاک کرده ایم
ما را نظر به روزن قصر بهشت نیست
تا سر برون ز حلقه فتراک کرده ایم
چون آفتاب اگر چه نداریم لشکری
تسخیر عالم از نظر پاک کرده ایم
سعی از برای رزق مقدر نمی کنیم
ما این عرق ز جبهه خود پاک کرده ایم
نومید نیستیم ز احسان نوبهار
هر چند تخم سوخته در خاک کرده ایم
صائب چرا قبول نگردد دعای ما؟
ما قبله خود از جگر چاک کرده ایم



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این غزل صائب از زبان «ما» حال عاشق اهل معنا را وصف میکند که از ظاهر به باطن راه برده و آرایههای زهد ریایی را رها کرده است. او از رنج راه، رازداری عشق، بینیازی از بهشت به سبب گرفتاری در دام معشوق، و توکل در روزی سخن میگوید. در پایان با وجود کارنامهٔ سوخته به رحمت امید میبندد و دعای برخاسته از دل دردمند را پذیرفتنی میداند.
هوش مصنوعی: ما از بوی گل به رنگ گل پی بردهایم و به دیدن ظاهر نیازی نداریم؛ تماشای بهار را در خار و خاشاک بیارزش هم کردهایم. یعنی اهل معنا هستیم و جلوهٔ حقیقت را در هر چیز ناچیزی میبینیم.
هوش مصنوعی: ما مانند زاهدان ظاهرنما خود را نمیآراییم و دم و دستگاه نمیسازیم؛ عصا و شانه و مسواک را که نشانههای ظاهری زهد است کنار گذاشتهایم.
هوش مصنوعی: مانند ابر که هر جا میبارد گوهر میپراکند، ما نیز هر جا گام گذاشتهایم از آبلههای پایمان گنجی از گوهر در خاک نهادهایم. یعنی رنج راه ما ثمر و ارزش به جا گذاشته است.
هوش مصنوعی: راز عشق را در سینه پنهان نگه داشتهایم؛ این کار مانند آن است که برق را با زنجیری از خس و خاشاک بسته باشیم، یعنی کاری بسیار دشوار و شگفت.
هوش مصنوعی: از زمانی که سر از حلقهٔ فتراک (بند زین شکارچی، یعنی معشوق) بیرون آوردهایم و شکار او شدهایم، دیگر به پنجرهٔ کاخ بهشت هم چشم نداریم. وصال معشوق ما را از بهشت بینیاز کرده است.
هوش مصنوعی: هرچند مانند خورشید سپاهی نداریم، با نگاه پاک خود همچون خورشید جهان را فتح و تسخیر کردهایم.
هوش مصنوعی: برای روزیِ از پیش مقدرشده تلاش و تکاپو نمیکنیم؛ این عرق رنج را از پیشانی خود پاک کردهایم، یعنی به تقدیر و روزی خدا اطمینان داریم.
هوش مصنوعی: اگرچه بذر سوخته در خاک کاشتهایم که امید رویش ندارد، باز از بخشش بهار ناامید نیستیم؛ یعنی با وجود کارنامهٔ تباه، به لطف و رحمت امیدواریم.
هوش مصنوعی: صائب به خود میگوید: چرا دعای ما پذیرفته نشود، وقتی قبلهٔ نیایش خود را جگر چاکچاک و دل دردمند قرار دادهایم؟
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.