اگر دل را ز خاشاک علایق پاک می کردم
همان در خانه خود کعبه را ادراک می کردم
بهم پیچیدن طومار هستی بود منظورم
اگر از آستین دستی برون چون تاک می کردم
گشاد عالمی می بود در دست دعای من
اگر صبح بناگوش ترا ادراک می کردم
زبس ذوق شهادت برده بود از سر شعورم را
گریبان را خیال حلقه فتراک می کردم
زهشیاری کنون خون می خورم یاد جوانیها
که از هر ساغری خون در دل افلاک می کردم
خبر می داد از بی حاصلیها خوشه آهم
من آن روزی که تخم دوستی در خاک می کردم



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: صائب در این غزل از زبان کسی سخن میگوید که بر فرصتها و حالهای از دست رفته حسرت میخورد. میگوید اگر دل را از وابستگیها پاک کرده بود، کعبه را در خانهٔ خود مییافت. بعد شور شهادت در راه عشق و مستیهای جوانی را به یاد میآورد و هوشیاری امروزش را مایهٔ رنج میداند. در پایان نتیجه میگیرد که دوستی از همان آغاز جز آه حاصلی نداشت.
هوش مصنوعی: اگر دلم را از خس و خاشاکِ دلبستگیهای دنیا پاک میکردم، در همان خانهٔ خودم کعبه را درمییافتم و نیازی به سفر نداشتم. یعنی کعبهٔ حقیقی دلِ پاک است.
هوش مصنوعی: اگر مانند تاک دستی از آستین بیرون میآوردم و شاخه میدواندم، قصدم آن بود که طومار هستی را درهم بپیچم و جهان را برهم زنم. تاک با پیچیدن شاخههایش به هر سو میرود و از آن شراب برمیآید که هستی را از یاد میبرد.
هوش مصنوعی: اگر به صبحِ روشنِ بناگوش تو دست مییافتم و آن را درک میکردم، دعای من گره از کار جهانی میگشود؛ زیرا دعای سحرگاهی مستجاب است و بناگوش یار برای عاشق همان صبح است.
هوش مصنوعی: شوقِ شهید شدن چنان هوش و آگاهیام را برده بود که یقهٔ خودم را حلقهٔ فتراکِ شکارچیِ معشوق میپنداشتم و آمادهٔ بسته شدن به آن بودم.
هوش مصنوعی: اکنون از هوشیاری و پختگی غصه میخورم و یاد روزگار جوانی را میکنم که با هر جام شراب دلِ آسمان را از رشک و حسرت خون میکردم.
هوش مصنوعی: همان روزی که بذر دوستی را در خاک میکاشتم، خوشهٔ آه من خبر میداد که این کشت بیحاصل خواهد ماند. یعنی ثمرِ دوستی جز آه نبود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
به می گرد ملال از چهره دل پاک می کردم
ز هر پیمانه ای خون در دل افلاک می کردم
درین ظلمت سرا می یافتم گم کرده خود را
اگر صبح بناگوش ترا ادراک می کردم
دمی چون شمع گر جیب تغافل چاک میکردم
به مژگان زبن شبستانها سیاهی پاک میکردم
به این گرد چمن چیزی که دارد اضطراب من
گر از پا مینشستم عالمی را خاک میکردم
قضا گر میگرفت از من غبار قدردانیها
[...]
گریبان گر به قدر حسرت دل چاک میکردم
ز اشک رحم دامان فلک نمناک میکردم
شب از ذوق وصال یار از دست آنچنان رفتم
که چشم خونفشان از دامن او پاک میکردم
به حمدالله که از اقبال وصلت شکر شد آخر
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.