هر که بر دار فنا مردانه پشت پا زند
چون سر منصور مهر خویش بر بالا زند
پشت پا بر جسم زد جان تا هوای عشق کرد
جامه را بخشد به ساحل هر که بر دریا زند
از که دیگر می توان چشم نوازش داشتن؟
چون تجلی سنگ بر هنگامه موسی زند
کند سازد تیغ دشمن را سپر انداختن
بحر در شورش بود تا غرقه دست و پا زند
دامن دشت قناعت باغ و بستان من است
می تپم گر گل کسی بر خار این صحرا زند
بر نیاید دوزخ سوزان به روی سخت ما
طاعت ما را مگر ایزد به روی ما زند
چون قلم شق در سر فرهاد سنگین دل فتاد
این سزای آن که ناحق تیشه بر خارا زند
عشق و تعمیر دل عاشق، چه امیدست این؟
بخیه چون سیلاب بر چاک دل دریا زند؟
سر به یک بالین فرو ناید غیوران را، مگر
دار دیگر عشق از بهر فنای ما زند
کلک گوهر بار صائب چون گهرریزی کند
گوشها چون گوش ماهی غوطه در دریا زند



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل در ستایش فنا و گذشتن از هستی در راه عشق است و با یاد منصور حلاج آغاز میشود. شاعر با تمثیلهایی مانند جامه رها کردن در ساحل، تجلی بر موسی، سرنوشت فرهاد و سیلاب و دریا نشان میدهد که عشق ویرانگر است و امید آبادانی از آن بیهوده است، و تسلیم و قناعت را راه رهایی میداند. در پایان صائب به گوهرافشانی قلم خود میبالد.
هوش مصنوعی: هر کس با دلیری به دار فنا و نابودی خود پشت پا بزند و از هستی بگذرد، مانند سر منصور حلاج مهر و نشان خود را بر بلندی میزند و سربلند و نامور میشود.
هوش مصنوعی: جان از همان هنگام که هوای عشق کرد، به تن پشت پا زد؛ همانگونه که هر کس به دریا میزند، جامهاش را بر ساحل رها میکند.
هوش مصنوعی: وقتی تجلی خداوند بر بزم و هنگامهٔ موسی سنگ میزند (کوه را متلاشی میکند و موسی بیهوش میشود)، دیگر از چه کسی میتوان امید نوازش داشت؟
هوش مصنوعی: سپر انداختن و تسلیم شدن، تیغ دشمن را کُند میکند؛ دریا تا وقتی که غریق دست و پا میزند، پرآشوب است.
هوش مصنوعی: دامن دشت قناعت برای من باغ و بوستان است و اگر کسی گلی بر خار این صحرا بزند، از رشک و ناخرسندی بیتاب میشوم؛ یعنی همین خار قناعت را بر هر گلی برتر میدانم.
هوش مصنوعی: دوزخ سوزان هم حریف روی سخت و بیشرم ما نمیشود؛ مگر اینکه خداوند طاعت ما را به رویمان بزند و آن را رد کند (که سختترین عذاب است).
هوش مصنوعی: سر فرهاد سنگدل مانند سر قلم شکافته شد؛ این سزای کسی است که به ناحق بر سنگ خارا تیشه بزند.
هوش مصنوعی: امید داشتن به اینکه عشق دل عاشق را آباد کند امیدی بیهوده است؛ مگر سیلاب بر شکاف دل دریا بخیه میزند؟
هوش مصنوعی: سر غیرتمندان بر یک بالین فرود نمیآید (حتی در مرگ همبالین دیگران نمیشوند)؛ مگر اینکه عشق برای نابودی ما داری دیگر و جداگانه برپا کند.
هوش مصنوعی: وقتی قلم گوهرافشان صائب گوهر سخن میریزد، گوشها مانند صدف (گوش ماهی) در دریای سخن او غوطهور میشوند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
چون همی از باغ بوی زلف یار ما زند
هر که متواریست اکنون خیمه بر صحرا زند
دلبر اکنون هر کجا رنگیست رخت آنجا برد
عاشق اکنون هر کجا بوییست آه آنجا زند
بینوایان را کنون دست صبا بر شاخ گل
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.