خواص باد بهشت است در نسیم ریاح
همین که بانگ برآید بخواه کاسه ی راح
صبوحیانِ مشوّق به های و هوی کنند
ندای صبح و موذّن به فالق الاصباح
همین فریضه ی وقت است سنّت حکما
دوگانه یی به فلاح و سه کاسه ای به صلاح
شب سیاه نقاب از رخ قدح بردار
چه حاجت است به مشعل مباش گو مصباح
چو آفتاب بر آید عجب مدار اگر
به زینهار درافتد به سایه اقداح
نمی خورند گروهی و می کنند انکار
جماعتی دگرش باز می نهند مباح
عجب مدار نخواندی تناکرِ اضداد
غریب نیست ندانی تعارف ارواح
ز جوهری چومی آخر چرا کنم پرهیز
که حاصل است ازو سد هزار استرواح
شراب خانه اگر محتسب کند مختوم
نیاز با در مولا برم هو الفتاح
زبحر خنب به کشتی کشم شراب گران
به رغم محتسب آن سهمگین تر از تمساح
پیام من که تواند به محتسب بردن
که از زیان نزاری ترا چه خیر و صلاح
زباده خوردن پنهان او ترا چه ضرر
چو گنج کنج گرفته ست بعد ازین سیاّح
به موج فتنه مبر کشتی مزلزل خویش
درین محیط فروشد چو تو بسی ملاّح
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این متن به مسألهی شادی و لذت از زندگی اشاره دارد. شاعر به توصیف زیباییهای صبح و شنیدن صدای موذن میپردازد و نوشیدن شراب را به عنوان یک سنت حکیمانه ذکر میکند که به فلاح و صلاح کمک میکند. او از تاریکی شب سخن میگوید و از ارزش نور و روشنی صبح یاد میکند. به طور کلی، متن به علاقمندی به زندگی، لذتجویی و عدم محدودیتها اشاره دارد. همچنین به نکتهای دربارهی آثار مثبت شراب و لذت آن به طور پنهانی در مقابل موانع اشاره میکند. شاعر به نقد محتسب و قوانین سختگیرانه میپردازد و بر اهمیت آزادی در انتخاب و تجربه تأکید میکند.
هوش مصنوعی: خاصیت باد بهشت در نسیم خوشبو و دلپذیر است. هر زمان که صدای بانگ و زنگی به گوش میرسد، برای آرامش و راحتی دل، از خداوند طلب میشود.
هوش مصنوعی: صبحیها که شوق و شوری دارند، با سر و صدا و شادی صبح را فرا میخوانند و نداگر صبح، زمان روشنی و بیداری را اعلام میکند.
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که در زمانهای که زندگی میکنیم، وظیفهای وجود دارد که مایهی خوشبختی و موفقیت انسانهاست. همچنین اشاره به روشهایی دارد که متفکران و حکما برای رسیدن به بهتر شدن وضعیت کار و زندگی پیشنهاد میدهند.
هوش مصنوعی: در این شب تاریک، نیازی به روشنایی مشعل نیست، کافی است که پرده از چهره این قدح (جام) برداری تا نور خود را نشان دهد.
هوش مصنوعی: وقتی خورشید طلوع میکند، تعجب نکن اگر سایههایی از درختان به زمین بیفتند.
هوش مصنوعی: گروهی از افراد از خوردن چیزی امتناع میکنند و عدهای دیگر آن را انکار میکنند، اما عدهای دیگر نیز این کار را مجاز میدانند و به آن اجازه انجام میدهند.
هوش مصنوعی: عجب نیست اگر ندانی که نیروی متضادها چگونه عمل میکند؛ این را نادیده نگیر که ارواح نیز با یکدیگر تعامل دارند.
هوش مصنوعی: چرا باید از ویژگیهای گرانبها خود دوری کنم؟ زیرا از آن، هزاران روح و زندگی به دست میآید.
هوش مصنوعی: اگر در میخانه، نگهبان به سختی عمل کند، من دست نیاز را به درگاه خداوندی بلند میکنم که همگان را میگشاید.
هوش مصنوعی: از دریا به کشتی میرسانم شراب گرانقیمت، به رغم مخالفان، که این کار خطرناکتر از تمساح است.
هوش مصنوعی: پیام من به چه کسی میتواند برسد که در مورد زیان من، چه سود و یا خیری برای تو وجود دارد؟
هوش مصنوعی: زیاد خوردن او به پنهانی برای تو چه ضرری دارد، در حالی که گنجی در گوشهای پنهان شده و بعد از این، مسافری در جستجوی آن است.
هوش مصنوعی: در این دنیا که پر از مشکلات و چالشهاست، ریسک نکن و به مشکلات و ناپایداریها توجهی نداشته باش. در این فضا، اگر مانند تو افراد زیادی وجود داشته باشند، به دشواریها غلبه خواهی کرد.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
زهی هوا را طواف و چرخ را مساح
که جسم تو ز بخارست و پرتو ز ریاح
اگر به صورت و ترکیب هستی از اجسام
چرا به بالا تازی ز پست چون ارواح
ز دوستی که تو داری همی پریدن را
[...]
همین که بانگ بر آید که فالق الصباح
غذای روح طلب کن بخواه کوزه راح
اگر جماد نیی جنبشی کن ای غافل
مباش کم ز وحوش و طیور وقت صباح
برای دفع مخالف گر اتفاق افتد
[...]
بیا، که دیدن رویت مبارکست صباح
بیا، که زنده به بوی تو میشوند ارواح
تویی، که وصل تو هر درد را بود درمان
تویی، که نام تو هر بند را بود مفتاح
فروغ روی تو بر جان چنان تجلی کرد
[...]
بنوش لعل مذاب از زمرّدین اقداح
ببین که جوهر روحست در قدح یا راح
خوشا بروی سمن عارضان سیم اندام
عقیق ناب مروّق ز سیمگون اقداح
بریز خون صراحی که در شریعت عشق
[...]
مشیر ملک و صلاح زمانه عزالدین
که هر چه هست به جز خدمت تو نیست صلاح
هرآنچه بر دل خصمت گذشته کج بوده
مگر به روز نبرد تو در سهام و رماح
به هر زمین که گذر کرده باد آبادی
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.