گر عشق بزد راهم ور عقل شد از مستی
ای دولت و اقبالم آخر نه توام هستی
رستن ز جهان شک هرگز نبود اندک
خاک کف پای شه کی باشد سردستی
ای طوطی جان پر زن بر خرمن شکر زن
بر عمر موفر زن کز بند قفس رستی
ای جان سوی جانان رو در حلقه مردان رو
در روضه و بستان رو کز هستی خود جستی
در حیرت تو ماندم از گریه و از خنده
با رفعت تو رستم از رفعت و از پستی
ای دل بزن انگشتک بیزحمت لی و لک
در دولت پیوسته رفتی و بپیوستی
آن باده فروش تو بس گفت به گوش تو
جانها بپرستندت گر جسم بنپرستی
ای خواجه شنگولی ای فتنه صد لولی
بشتاب چه می مولی آخر دل ما خستی
گر خیر و شرت باشد ور کر و فرت باشد
ور صد هنرت باشد آخر نه در آن شستی
چالاک کسی یارا با آن دل چون خارا
تا ره نزدی ما را از پای بننشستی
درجست در این گفتن بنمودن و بنهفتن
یک پرده برافکندی صد پرده نو بستی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به رابطهی عشق و عقل میپردازد و بیان میکند که حتی اگر عقل مست عشق شود، در نهایت عشق برتر است. او به مفهوم رهایی از عالم شک و دنیا اشاره میکند و اهمیت عشق و نزدیکی به معشوق را مطرح میسازد. همچنین، شاعر به حیرت و دوگانگی انسانی در مواجهه با احوالات خوش و ناخوش اشاره میکند و در نهایت، به این نکته میرسد که تمامی پدیدهها و احساسات انسان باید به عشق و حقیقتی بالاتر مرتبط باشد تا به رستگاری برسد. در این راه، شاعر به همگان توصیه میکند که در پی عشق و جانان بروند و از قفس وجود خود رهایی یابند.
هوش مصنوعی: اگر عشق به راهم بیفتد و عقل از غلبهٔ مستی دور شود، ای خوشبختی و کامیابی من، در نهایت تویی که وجود داری.
هوش مصنوعی: رهایی از دنیا که پر از تردید و شک است، هرگز به سادگی امکانپذیر نیست؛ بهویژه وقتی که در برابر بزرگی مثل پادشاه (شه) قرار داری، زیرا در آن حال هیچ چیز از نظر تو بیاهمیت نخواهد بود.
هوش مصنوعی: ای طوطی جان، با شور و شوق سخن بگو و بر انبوه شکر خوشیها و نعمتها طعنه بزن و از عمر طولانی خود لذت ببر، چون از بند قفس آزاد شدهای.
هوش مصنوعی: ای روح، به سوی معشوق و محبوبت برو، در جمع مردان و در باغ و گلزار برو، زیرا که از هستی و وجود خود عبور کردهای و رهایی یافتهای.
هوش مصنوعی: من در شگفتی تو ماندهام؛ از این که همزمان میخندم و میگریم. با عظمت تو، رستم (قهرمان اسطورهای ایرانی) به عظمت و همچنین به پستی خود میرسد.
هوش مصنوعی: ای دل، بیتلاش و زحمت کاری کن که انگشتت را به نشانهٔ شادی به لبهای خودت بگذاری، زیرا تو در مسیر خوشبختی همیشه در حال حرکت هستی و به آن میپیوندی.
هوش مصنوعی: بادهفروش، تو که خیلی صحبت کردی، به گوش تو میرسد که جانها برای تو پرستش میکنند، اگر جسم خود را نپرستی و فقط به ظواهر نپردازی.
هوش مصنوعی: ای آقای شنگول و جذاب، ای مایهٔ سردرگمی و فتنه، چرا درنگ میکنی و سریعتر نمیآیی؟ آخر دل ما را خسته کردهای.
هوش مصنوعی: چه خوب و چه بد باشد، چه کر و فرت (حالت شگفتی یا دلهره) باشد، و چه صد هنر (استعداد و توانایی) داشته باشی، در نهایت در آن (مسیر یا ماجرای)...
هوش مصنوعی: آن شخص چابک و توانمند که دلش مانند سنگی محکم است، چقدر از پای ما را که در میانهٔ راه هستیم، برنگه داشته و نمیگذارد به هدف برسیم.
هوش مصنوعی: در تلاش برای بیان احساسات و افکار، بهگونهای مسئلهای را مطرح کردی و به صورت پنهانی از آن سخن گفتی، که با این کار، پوشش یا پردهای را کنار زدی و در عوض، پردههای جدیدی ایجاد کردی.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
باده خور و مستی کن مستی چه کنی از غم
دانی که به از مستی صد راه یکی مستی
آن روی به نیکویی خورشید جهانستی
وان یار به زیبایی چون حور جنانستی
خونخواره دو چشم او چون در نگرد شاید
گویی که دو جادو را آهنگ به جانستی
گر راز دو زلفینش ایام بدانستی
[...]
من پای همیکوبم ای جان و جهان دستی
ای جان و جهان برجه از بهر دل مستی
ای مست مکش محشر بازآی ز شور و شر
آن دست بر آن دل نه ای کاش دلی هستی
ترک دل و جان کردم تا بیدل و جان گردم
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.