از فراق شمس دین افتادهام در تنگنا
او مسیح روزگار و درد چشمم بیدوا
گرچه درد عشق او خود راحت جان منست
خون جانم گر بریزد او بود صد خونبها
عقل آواره شده دوش آمد و حلقه بزد
من بگفتم کیست بر در باز کن در اندرآ
گفت آخر چون درآید خانه تا سر آتش است
میبسوزد هر دو عالم را ز آتشهای لا
گفتمش تو غم مخور پا اندرون نه مردوار
تا کند پاکت ز هستی، هست گردی ز اجتبا
عاقبتبینی مکن تا عاقبتبینی شوی
تا چو شیر حق باشی در شجاعت لافتی
تا ببینی هستیات چون از عدم سر برزند
روح مطلق کامکار و شهسوار هل اتی
جمله عشق و جمله لطف و جمله قدرت جمله دید
گشته در هستی شهید و در عدم او مرتضی
آن عدم نامی که هستی موجها دارد از او
کز نهیب و موج او گردان شد صد آسیا
اندر آن موج اندرآیی چون بپرسندت از این
تو بگویی صوفیم صوفی بخواند مامضی
از میان شمع بینی برفروزد شمع تو
نور شمعت اندرآمیزد به نور اولیا
مر تو را جایی برد آن موج دریا در فنا
دررباید جانت را او از سزا و ناسزا
لیک از آسیب جانت وز صفای سینهات
بی تو داده باغ هستی را بسی نشو و نما
در جهان محو باشی هست مطلق کامران
در حریم محو باشی پیشوا و مقتدا
دیدههای کون در رویت نیارد بنگرید
تا که نجهد دیدهاش از شعشعه آن کبریا
ناگهان گردی بخیزد زان سوی محو فنا
که تو را وهمی نبوده زان طریق ماورا
شعلههای نور بینی از میان گردها
محو گردد نور تو از پرتو آن شعلهها
زو فروآ تو ز تخت و سجدهای کن زانک هست
آن شعاع شمس دین شهریار اصفیا
ور کسی منکر شود اندر جبین او نگر
تا ببینی داغ فرعونی بر آن جا قد طغی
تا نیارد سجدهای بر خاک تبریز صفا
کم نگردد از جبینش داغ نفرین خدا



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در فراق شمس دین در دشواری و بیتابی است؛ او را مسیح روزگار میداند و درد عشقش را تسکین جان خود میشمارد. عقل او به در میکوبد و میخواهد برگردد اما اندیشهاش به آتش فرو خواهد رفت. شاعر میگوید که نباید غم خورد و باید تا عاقبت صبر کند، زیرا خروج از عدم و ورود به هستی میتواند او را شجاع و بزرگ کند. در این مسیر، او از عشق و قدرت مطلق سخن میگوید و به دورانی اشاره میکند که در آن از نور و سادگی صفای درونیاش بهرهمند خواهد شد، در حالی که دیگران نمیتوانند بر او نظاره کنند. نهایتاً، داغ معروفیت شمس دین بر جبین او باقی میماند و از هر سرکشی ناشی از آن در امان نمیماند.
هوش مصنوعی: به خاطر دوری شمس دین (که اشاره به مولانا دارد) به شدت دچار مشکل و تنگنا شدهام. او مانند مسیح زمانه است و درد ناشی از دوریاش برایم همانند یک مشکل بزرگ و غیرقابل درمان است.
هرچند که درد عشق او برای من داروی جان من است، حتی بیش از این است و اگر خون جانم هم بریزد، همان (کشتن من) صد خونبها برای من ارزش دارد.
هوش مصنوعی: عقل دیروز شب آواره و سرگردان به در خانهام آمد و در را زد. من از او پرسیدم که کی هست و از او خواستم که در را باز کند و وارد شود.
هوش مصنوعی: عقل میگوید آخر چگونه به خانه داخل شود در حالی که تمام وجودش در آتش است، و هر دو جهان را که در آتش نفرت است میسوزاند.
هوش مصنوعی: به او گفتم غم نخور، از درون شجاعت داشته باش و نترس؛ زیرا اگر خالص شوی، از وابستگی به جهان مادی آزاد میشوی و در مسیر انتخاب الهی قرار میگیری.
هوش مصنوعی: به آینده نگرانی نداشته باش تا به آگاهی و بصیرت دست یابی، همانطور که در شجاعت باید مانند شیر حق، قوی و شجاع باشی و از خود ن ترسی.
هوش مصنوعی: برای اینکه وجودت را ببینی، باید بدانی که از عدم (هیچ) به وجود آمدهای و روح مطلق، که قوی و پهلوان است، در تو جاری شده است.
هوش مصنوعی: عشق، لطف و قدرت همه در وجود شهید (معشوق) تجلی یافتهاند و در نبود او، مرتضی (علی بن ابیطالب) نیز هست.
هوش مصنوعی: این بیت به عدم اشاره میکند که منبع وجود هستی و موجهاست. از آنجا که این عدم نیرویی همهجانبه دارد، مانند موجی قوی، آن دانههای آسیاب که در دنیای مادی میچرخند، تحت تأثیر نیروی او به حرکت درمیآیند.
هوش مصنوعی: در آن خروش و موجی که وجود دارد، اگر از تو بپرسند که کیستی، تو میگویی من صوفی هستم و صوفی تو را میخواند که گذشتهات را فراموش کن.
هوش مصنوعی: از میان شعلهٔ شمع، تو میبینی که شمع دیگری روشن میشود. نور شمع تو با نور اولیا (افرادی که به مقام والای روحانی رسیدهاند) ترکیب میشود.
هوش مصنوعی: موج دریا تو را به جایی میبرد که در آن فنا و نابودی وجود دارد و در این حالت، روح و جان تو از خوب و بد دور میشود و آنان را در بر نمیگیرد.
هوش مصنوعی: اما از آسیبهایی که به جانت میرسد و از پاکی سینهات، بیتو به باغ وجود، رشد و پرورش زیادی داده شده است.
هوش مصنوعی: اگر در جهان ناپدید شوی، به خداوند مطلق و موفق دست پیدا میکنی. در این حالت باید در کمال نابودی و محو بودن، به مقام رهبری و پیشوایی برسی.
هوش مصنوعی: چشمهای مخلوق نمیتوانند به زیبایی تو نگاه کنند، چون نور و عظمت تو آنقدر درخشان است که چشمانشان از مشاهدهٔ آن ناتوان است.
هوش مصنوعی: ناگهان گرد و غباری از سمت محو شدن به وجود میآید که تو هیچ تصوری از آن مسیر فراتر از وجود نداشتهای.
هوش مصنوعی: شعلههای نور را از میان غبارها مشاهده میکنی که محو میشود؛ نور تو، ناشی از تابش این شعلههاست.
هوش مصنوعی: باید از مقام و مرتبت خود کوتاه بیایی و به سجده بیفتی، زیرا آن نور و روشنایی که در زندگی تو وجود دارد، از پرتو خورشید دین، یعنی پیامبر، نشأت میگیرد.
هوش مصنوعی: اگر کسی انکار کند که او دارای مقام و جایگاهی است، به پیشانی او نگاه کن تا داغی شبیه به داغ فرعون را ببینی که نمایانگر سرکشی و طغیان اوست.
هوش مصنوعی: اگر او بر خاک مقدس تبریز سجده نکند، هیچگاه اثر داغ نفرین خدا از پیشانیاش کم نمیشود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
عسکری شکر بود تو گو بیا میشکرم
ای نموده ترش روی ار جا بد این شوخی ترا
از که آمختی نهادن شعرهائی شوخ چم
گر برستی شاعران هرگز نبودی آشنا
کشه بر بندی گرفتی در گدائی سرسری
[...]
پادشا بر کامهای دل که باشد؟ پارسا
پارسا شو تا شوی بر هر مرادی پادشا
پارسا شو تا بباشی پادشا بر آرزو
کآرزو هرگز نباشد پادشا بر پارسا
پادشا گشت آرزو بر تو ز بیباکی تو
[...]
تا دل من در هوای نیکوان گشت آشنا
در سرشک دیده ام کرد این دل خونین شنا
تا مرا بیند بلا با کس نبندد دوستی
تا مرا بیند هوی با کس نگردد آشنا
من بدی را نیک تر جویم که مردم را بدی
[...]
شاعران بینوا خوانند شعرِ با نوا
وز نوای شعرشان، افزون نمی گردد نوا
طوطیانه گفت و نتوانند جز آموخته
عندلیبم من که هر ساعت دگر سازم نوا
اندر آن معنی که گوید بِدهَمِ انصاف سخن
[...]
ای جهانداری که هستی پادشاهی را سزا
در جهانداری نباشد چون تو هرگز پادشا
از بشارتهای دولت وز اشارتهای بخت
شاه پیروز اختری و خسرو فرمانروا
پادشاهی یافته است از نام تو عز و شرف
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۴ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.