باد بر تخت سلیمان رفت کژ
پس سلیمان گفت بادا کژ مغژ
باد هم گفت ای سیلمان کژ مرو
ور روی کژ از کژم خشمین مشو
این ترازو بهر این بنهاد حق
تا رود انصاف ما را در سبق
از ترازو کم کنی من کم کنم
تا تو با من روشنی من روشنم
همچنین تاج سلیمان میل کرد
روز روشن را برو چون لیل کرد
گفت تاجا کژ مشو بر فرق من
آفتابا کم مشو از شرق من
راست میکرد او به دست آن تاج را
باز کژ میشد برو تاج ای فتی
هشت بارش راست کرد و گشت کژ
گفت تاجا چیست آخر کژ مغژ
گفت اگر صد ره کنی تو راست من
کژ شوم چون کژ روی ای مؤتمن
پس سلیمان اندرونه راست کرد
دل بر آن شهوت که بودش کرد سرد
بعد از آن تاجش همان دم راست شد
آنچنان که تاج را میخواست شد
بعد از آنش کژ همی کرد او به قصد
تاج او میگشت تارکجو به قصد
هشت کرت کژ بکرد آن مهترش
راست میشد تاج بر فرق سرش
تاج ناطق گشت کای شه ناز کن
چون فشاندی پر ز گل پرواز کن
نیست دستوری کزین من بگذرم
پردههای غیب این برهم درم
بر دهانم نه تو دست خود ببند
مر دهانم را ز گفت ناپسند
پس ترا هر غم که پیش آید ز درد
بر کسی تهمت منه بر خویش گرد
ظن مبر بر دیگری ای دوستکام
آن مکن که میسگالید آن غلام
گاه جنگش با رسول و مطبخی
گاه خشمش با شهنشاه سخی
همچو فرعونی که موسی هشته بود
طفلکان خلق را سر میربود
آن عدو در خانهٔ آن کور دل
او شده اطفال را گردن گسل
تو هم از بیرون بدی با دیگران
واندرون خوش گشته با نفس گران
خود عدوت اوست قندش میدهی
وز برون تهمت به هر کس مینهی
همچو فرعونی تو کور و کوردل
با عدو خوش بیگناهان را مذل
چند فرعونا کشی بیجرم را
مینوازی مر تن پر غرم را
عقل او بر عقل شاهان میفزود
حکم حق بیعقل و کورش کرده بود
مهر حق بر چشم و بر گوش خرد
گر فلاطونست حیوانش کند
حکم حق بر لوح میآید پدید
آنچنان که حکم غیب بایزید


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این شعر، مولانا داستانی را دربارهٔ سلیمان علیهالسلام و باد روایت میکند. باد به سمت سلیمان میآید و به او میگوید که در نتایج کارش باید مسئولیتپذیر باشد. سلیمان متوجه میشود که اگر او در کارهای خود به انصاف عمل نکند، به همان اندازه تحت تأثیر باد قرار میگیرد. در ادامه، بحثی در مورد درست کردن تاج سلیمان و ارتباط آن با اراده و نیت او پیش میآید. در نهایت، پیام شعر به تهمت نزدن به دیگران و توجه به نیتهای درونی اشاره میکند و هشدار میدهد که انسان باید از انتقاد ناحق به دیگران دوری گزیده و درون خود را اصلاح کند.
هوش مصنوعی: باد را بر تخت سلیمان کج میدید و سلیمان به باد گفت که چنین کج حرکت نکن و در این حالت نرمال حرکت کن.
هوش مصنوعی: باد به سلیمان میگوید: ای سلیمان، کج نرو؛ اگر بهطور کج بروی، من هم از تو خشمگین نخواهم شد.
هوش مصنوعی: این ترازویی که به این منظور قرار داده شده است توسط حق است تا انصاف ما را در مسابقه و رقابت حفظ کند.
هوش مصنوعی: اگر تو از ترازو چیزی را کم کنی، من هم برای تو از خودم کم میکنم تا با من در روشنایی باشی؛ چون من خودم نور هستم.
هوش مصنوعی: در روز روشن، تاج سلیمان نیز مانند شب تمایل و انحراف پیدا کرد. این اشاره به ایستادگی سلیمان در برابر وسوسهها و انحرافات دارد، حتی در شرایطی که همه چیز روشن و واضح است.
هوش مصنوعی: تاج سلیمان به او میگوید که بر سر من کج نشو و ای آفتاب، از سمت مشرق کم نکن، یعنی از قدرت و نور من کاسته نشود.
هوش مصنوعی: سلیمان (علیهالسلام) تاج را به دست راست میکرد، ولی باز هم کج میشد. او به تاج میگوید: ای جوان، چرا کج میشوی؟
هوش مصنوعی: سلطان سلیمان هشت بار تلاش کرد که تاجش را راست کند، اما هر بار به سمت کج میرفت. او با تعجب پرسید که چرا تاجش کج میشود و علت این مشکل را نمیفهمد.
هوش مصنوعی: اگر تو صد بار هم بخواهی کارهایت را درست کنی، من به خاطر کژروی و انحراف تو، کژ و نادرست خواهم شد، ای امین و مورد اعتماد.
هوش مصنوعی: سلیمان (پیامبر و پادشاه) در درون خود را درست کرد و به خاطر تمایلات و خواستههای نفسانیاش که او را به تزلزل انداخته بود، خنثی کرد.
هوش مصنوعی: سلیمان پس از آن که دلش را به شهوات سپرد، در همان لحظه تاجش دوباره به وضعیت درست و مناسبش درآمد، به طوری که سلیمان همانطور که میخواست، تاجش را به دست آورد.
هوش مصنوعی: پس از آنکه تاج سلیمان بر سرش راست شد، او ادامه داد بهطور کج حرکت کردن، در حالی که ارادهاش به سمت تاج بود و به دنبال جلب توجه تاج بود.
هوش مصنوعی: سلیمان، در حین سعیاش برای گرفتن تاج، بهدلیل اشتباهش باعث شد که باد به شکلی نادرست وزیدن گیرد، اما در نهایت تاج بر سرش بهدرستی قرار گرفت.
هوش مصنوعی: تاج به شکل سخنگو درآمد و به سلطانی که ناز میکند میگوید که وقتی گل را زیبا میافشانی، به حال پرواز کردن بپرداز.
هوش مصنوعی: من هیچ دستوری ندارم که از این حال بگذرم و پردههای پنهان را کنار بزنم.
هوش مصنوعی: سخن من را با سکوت و جلوگیری از بیان تفکرات ناپسند نپرچید، بلکه تنها بر من نیکی کن و مرا از گفتار زشت بازدار.
هوش مصنوعی: هر وقت غم و دردی به تو رسید، آن را به خودت نسبت نده و نگو که کار کسی دیگر است. به جای تهمت زدن به خود، سعی کن عیبها و مشکلات خود را به درستی ببینی.
هوش مصنوعی: ای دوست، دربارهٔ دیگران گمان بد نبر و نکن کاری که آن غلام (که به دنبال میگردد) انجام داده است.
هوش مصنوعی: برخی اوقات او (سلیمان) با پیامبرش (رسول) در حال جنگ است و در برخی دیگر، با شاه بخشنده (شهنشاه سخی) در خشم و غضب به سر میبرد.
هوش مصنوعی: چنانکه فرعون، موسی (پیامبر خدا) را تهدید میکرد و کودکانی را از مردم میکشت، این شخص نیز بر کسی که حقش را ضایع کرده، سلطه و نفوذ دارد و به مردم آسیب میزند.
هوش مصنوعی: دشمن در دل فردی که کور عقل است، مانند فرعون، بچهها را به ناحق و بیرحمی از زندگی میگیرد و به آنها آسیب میزند.
هوش مصنوعی: تو در ظاهر با دیگران بدی میکنی، اما در درونت با نفس خودت خوشحالی و راحتی.
هوش مصنوعی: دشمن تو خود شخصی است که به او محبت میکنی و به او قند هدیه میدهی، در حالی که از بیرون به دیگران تهمت میزنی و بر آنها بدگویی میکنی.
هوش مصنوعی: تو مثل فرعون، که نسبت به حقیقت نابیناست و دلش کوردل است، با دشمن خود خوب میجنس و نیکو رفتار میکنی، در حالی که بیگناهان را خوار و ذلیل میکنی.
هوش مصنوعی: چند نفر از بیگناهانی که به خاطر خطای خود کشته شدهاند را به صورت ظالمانه میکشید و به تن خود که پر از غم است، آرامش میدهی.
هوش مصنوعی: عقل سلیمان (علیهالسلام) بر عقل شاهان افزوده بود و او به واسطهی حکمی که بدون بهرهگیری از عقل و بصیرت صحیح است، دچار زلت و خطا شده بود.
هوش مصنوعی: خداوند حق را بر دیدگان و شنیدگان عقل مینهد، و اگر عقل او به بلندی عقل فلاطون باشد، باز هم به واسطهی نداشتن بصیرت، مانند یک حیوان خواهد بود.
هوش مصنوعی: حکم خدا بر دل و جان انسانها برجسته میشود، مانند آنچه که حکم باطنی و الهی بر باطن بایزید هم که از عارفان بزرگ است، نمایان میشود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۱۸ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.