قصه کوته کن برای آن غلام
که سوی شه بر نوشتهست او پیام
قصه پر جنگ و پر هستی و کین
میفرستد پیش شاه نازنین
کالبد نامهست اندر وی نگر
هست لایق شاه را آنگه ببر
گوشهای رو نامه را بگشا بخوان
بین که حرفش هست در خورد شهان
گر نباشد درخور آن را پاره کن
نامهٔ دیگر نویس و چاره کن
لیک فتح نامهٔ تن زپ مدان
ورنه هر کس سر دل دیدی عیان
نامه بگشادن چه دشوارست و صعب
کار مردانست نه طفلان کعب
جمله بر فهرست قانع گشتهایم
زانک در حرص و هوا آغشتهایم
باشد آن فهرست دامی عامه را
تا چنان دانند متن نامه را
باز کن سرنامه را گردن متاب
زین سخن والله اعلم بالصواب
هست آن عنوان چو اقرار زبان
متن نامهٔ سینه را کن امتحان
که موافق هست با اقرار تو
تا منافقوار نبود کار تو
چون جوالی بس گرانی میبری
زان نباید کم که در وی بنگری
که چه داری در جوال از تلخ و خوش
گر همی ارزد کشیدن را بکش
ورنه خالی کن جوالت را ز سنگ
باز خر خود را ازین بیگار و ننگ
در جوال آن کن که میباید کشید
سوی سلطانان و شاهان رشید



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: مولانا با بازگشت به داستان غلامی که از کم شدن مقرریاش به شاه شکایتنامهای پر از خودبینی و کینه نوشت، تن و درون انسان را به نامهای مانند میکند که باید پیش از فرستادن نزد شاه حقیقی گشوده و خوانده شود. او هشدار میدهد که بیشتر مردم به عنوان و ظاهر قانعاند و اقرار زبانی را جای حقیقت دل میگیرند، که این کار منافقانه است. در پایان، با تمثیل جوال، میگوید بار درون را بازبینی کن و سنگهای بیارزش را دور بریز و تنها چیزی را حمل کن که سزاوار درگاه شاهان باشد.
هوش مصنوعی: سخن را کوتاه کن و به داستان آن غلام بازگرد که برای شاه نامهای نوشته و پیامی فرستاده است.
هوش مصنوعی: آن غلام عریضهای پر از ستیز و خودبینی و کینه برای شاه گرامی میفرستد.
هوش مصنوعی: تن تو نیز مانند نامهای است؛ در آن نگاه کن و اگر سزاوار شاه بود، آن را نزد او ببر.
هوش مصنوعی: به گوشهای خلوت برو، نامه را باز کن و بخوان و ببین آیا سخنانش شایستهٔ پادشاهان هست یا نه.
هوش مصنوعی: اگر شایسته نبود، آن را پاره کن و نامهٔ دیگری بنویس و کار را درست کن؛ یعنی حال درونت را اصلاح کن.
هوش مصنوعی: اما گشودن نامهٔ تن را کار آسانی مپندار؛ اگر آسان بود، هر کسی راز دل را آشکارا میدید.
هوش مصنوعی: گشودن این نامه بسیار دشوار و سخت است؛ کار مردان راه است، نه کودکانی که با قاپ بازی میکنند.
هوش مصنوعی: ما همه به ظاهر و فهرست نامه بسنده کردهایم، زیرا در آز و هوس فرو رفتهایم.
هوش مصنوعی: آن فهرست و ظاهر دامی برای مردم عامی است تا گمان کنند متن نامه نیز همانگونه است.
هوش مصنوعی: سر نامه را باز کن و از این سخن روی مگردان؛ و خدا به درستی داناتر است.
هوش مصنوعی: آن عنوان نامه مانند اقرار زبانی به ایمان است؛ متن نامهٔ دل را بیازمای.
هوش مصنوعی: بیازمای که آیا درونت با اقرار زبانت هماهنگ است، تا کارت مانند منافقان نباشد.
هوش مصنوعی: تو که بار سنگینی مانند جوالی بر دوش میکشی، دستکم باید درونش را نگاه کنی.
هوش مصنوعی: ببین در این جوال چه تلخ و شیرینی داری؛ اگر ارزش کشیدن دارد، آن را بکش.
هوش مصنوعی: وگرنه جوالت را از سنگ خالی کن و خود را از این بیگاری و ننگ آزاد کن.
هوش مصنوعی: در جوال چیزی بگذار که ارزش بردن نزد پادشاهان و شاهان راهیافته را داشته باشد؛ یعنی کردار و حالی شایستهٔ درگاه حق فراهم کن.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.