بخش ۹۷ - دعوی کردن آن شخص کی خدای تعالی مرا نمیگیرد به گناه و جواب گفتن شعیب علیه السلام مرورا
آن یکی میگفت در عهد شعیب
که خدا از من بسی دیدست عیب
چند دید از من گناه و جرمها
وز کرم یزدان نمیگیرد مرا
حق تعالی گفت در گوش شعیب
در جواب او فصیح از راه غیب
که بگفتی چند کردم من گناه
وز کرم نگرفت در جرمم اله
عکس میگویی و مقلوب ای سفیه
ای رها کرده ره و بگرفته تیه
چند چندت گیرم و تو بیخبر
در سلاسل ماندهای پا تا به سر
زنگِ توبرتوت ای دیگ سیاه
کرد سیمای درونت را تباه
بر دلت زنگار بر زنگارها
جمع شد تا کور شد ز اسرارها
گر زند آن دود بر دیگ نوی
آن اثر بنماید ار باشد جوی
زانک هر چیزی به ضد پیدا شود
بر سپیدی آن سیه رسوا شود
چون سیه شد دیگ پس تاثیر دود
بعد ازین بر وی که بیند زود زود
مرد آهنگر که او زنگی بود
دود را با روش همرنگی بود
مرد رومی کو کند آهنگری
رویش ابلق گردد از دودآوری
پس بداند زود تاثیر گناه
تا بنالد زود گوید ای اله
چون کند اصرار و بد پیشه کند
خاک اندر چشم اندیشه کند
توبه نندیشد دگر شیرین شود
بر دلش آن جرم تا بیدین شود
آن پشیمانی و یا رب رفت ازو
شست بر آیینه زنگ پنج تو
آهنش را زنگها خوردن گرفت
گوهرش را زنگ کم کردن گرفت
چون نویسی کاغذ اسپید بر
آن نبشته خوانده آید در نظر
چون نویسی بر سر بنوشته خط
فهم ناید خواندنش گردد غلط
کان سیاهی بر سیاهی اوفتاد
هر دو خط شد کور و معنیی نداد
ور سِیُم باره نویسی بر سرش
پس سیه کردی چو جان پر شرش
پس چه چاره جز پناه چارهگر
ناامیدی مس و اکسیرش نظر
ناامیدیها به پیش او نهید
تا ز درد بیدوا بیرون جهید
چون شعیب این نکتهها با وی بگفت
زان دم جان در دل او گل شکفت
جان او بشنید وحی آسمان
گفت اگر بگرفت ما را کو نشان
گفت یا رب دفع من میگوید او
آن گرفتن را نشان میجوید او
گفت ستارم نگویم رازهاش
جز یکی رمز از برای ابتلاش
یک نشان آنک میگیرم ورا
آنک طاعت دارد و صوم و دعا
وز نماز و از زکات و غیر آن
لیک یک ذره ندارد ذوق جان
میکند طاعات و افعال سنی
لیک یک ذره ندارد چاشنی
طاعتش نغزست و معنی نغز نی
جوزها بسیار و در وی مغز نی
ذوق باید تا دهد طاعات بر
مغز باید تا دهد دانه شجر
دانهٔ بیمغز کی گردد نهال
صورت بیجان نباشد جز خیال


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این بخش از مثنوی به بحث دربارهٔ انسانهایی میپردازد که به گناهان خود اعتراف نمیکنند و بر این باورند که خداوند آنها را نمیبیند. یک فرد در زمان شعیب علیهالسلام این ادعا را دارد که خداوند از خطاهای او چشمپوشی کرده است، اما شعیب به او پاسخ میدهد که این تفکر نادرست است و نشان از غفلت او دارد. شعیب به او میفهماند که آثار گناه مانند زنگار بر دل انسان نشسته و انسان را از حقیقت کور میکند. او تأکید میکند که حتی اگر طاعات و عبادات ظاهری انجام شود، بدون درک و ذوق قلبی هیچ معنایی ندارد و اعمال تنها در صورت وجود معرفت و محبت به خداوند دارای ارزش هستند. بنابراین، حقیقت عبودیت در طاعت خالص و با چاشنی عشق الهی نهفته است.
هوش مصنوعی: شخصی در زمان شعیب میگفت که خداوند، عیبها و نقصهای زیادی را در من مشاهده کرده است.
هوش مصنوعی: شخصی در این بیت میگوید که من گناهان و خطاهایم را انجام دادهام، اما به لطف خداوند و رحمت او، حس نمیکنم که به خاطر آنها مجازات میشوم.
هوش مصنوعی: خداوند در جواب شعیب به طور غیرمستقیم و از طریق الهام، سخنانی را به او میگوید که نشاندهندهٔ فهم و بینش عمیق است.
هوش مصنوعی: شعیب علیه السلام میگوید: تو چگونه میگویی که من چندین بار گناه کردهام و خداوند از روی کرم و بزرگواری به خاطر اینها مرا مجازات نکرده است؟
هوش مصنوعی: ای نادان، تو عکس حقیقت را بیان میکنی و در فهم خود به اشتباه افتادهای. راه درست را رها کردهای و به جایی تاریک و گمراهان شدهای.
هوش مصنوعی: چند بار باید تو را یادآوری کنم که در حالی که غافل هستی، به زنجیرهای گناه افتادهای از سر تا پا؟
هوش مصنوعی: زنگ و کثیفی دیگ سیاه، نمای ظاهری تو را خراب کرده و باعث شده که باطن و درونت نیز آسیب ببیند.
هوش مصنوعی: زنگارهای روی دل تو، که ناشی از خطاها و گناهان است، آنچنان انبوه شده که بهکلی از اسرار و نکات پنهان غافلی و نمیتوانی آنها را ببینی.
هوش مصنوعی: اگر دودی بر دیگ بزند، آناثر نشان میدهد، حتی اگر جوی در آن وجود داشته باشد. این بیت به تأثیر نشانهها و آثار محیط بر حالتها و حالات اشاره دارد.
هوش مصنوعی: هر چیزی در عالم وجود خود را از طریق ضدش نشان میدهد؛ یعنی سیاهی به واسطه وجود سفیدی آشکار میشود و اینگونه سیاهی، رسوا میگردد.
هوش مصنوعی: هرگاه دیگ سیاه شود، این نشاندهندهٔ تأثیر دود است و دیگران هم به سرعت متوجه آن میشوند.
هوش مصنوعی: مرد آهنگر که سیاهپوست بود، آن چنان با دود همرنگ شده بود که دیگر نتوانست او را از دود شناسایی کرد.
هوش مصنوعی: مرد رومی که به کار آهنگری مشغول است، به سبب دودهایی که از کوره بلند میشود، رنگ و رویش زرد و سیاه میشود.
هوش مصنوعی: پس او باید زود متوجه عواقب گناهش شود و به سرعت از خداوند کمک بخواهد و ناله کند که ای خدای بزرگ.
هوش مصنوعی: وقتی کسی به گناه اصرار ورزد و رفتار بدی از خود نشان دهد، مانع از دیدن حقیقت و دانستههای خودش میشود و موجب میشود که مانند فردی که خاک در چشمش رفته، نتواند درست بیندیشد.
هوش مصنوعی: اگر کسی به فکر توبه نباشد، دلش از گناه خوشحال میشود تا جایی که نسبت به دین بیتوجه و بیدین میگردد.
هوش مصنوعی: او (شخص مزبور) به خاطر پشیمانیاش دیگر نمیتواند عذرخواهی کند و گناهش از دلش پاک شده است، مانند اینکه زنگاری که بر روی آیینه نشسته، دیگر از آن پاک شده است.
هوش مصنوعی: زنگ زدن آهن به معنای خراب شدن و آسیب دیدن آن است، و در اینجا به گوهر اشاره دارد که در اثر زنگزدگی کمتر ارزشمند میشود. در حقیقت، وقتی که زنگ بر آهن نشسته، به تدریج ارزش و زیبایی گوهر نیز کاهش مییابد.
هوش مصنوعی: اگر بر روی کاغذ سفیدی چیزی بنویسند، وقتی آن را بخوانند، در نظر خواننده، نوشته به وضوح و روشنی دیده میشود.
هوش مصنوعی: چون چیزی که بر کاغذ نوشته شده، با نوشتهای نادرست یا غیرقابلفهم همراه باشد، انسان نمیتواند آن را درست بخواند و فهم درستی از آن به دست نخواهد آورد.
هوش مصنوعی: وقتی که سیاهی بر سیاهی دیگری افزوده شود، در واقع هر دو نوشته و معنا را پنهان میکند و دیگر قابل فهم نیست.
هوش مصنوعی: اگر بر دیوانگی او خطی سیاه بنویسی، آنقدر روحش را آزار دادهای که مثل جانش، سیاه و پریشان میشود.
هوش مصنوعی: برای رهایی از ناامیدی، چه راهی جز پناه بردن به کسی که میتواند چارهساز باشد، یعنی تنها امید ما در این وضعیت، خود اکسیر و مس (نماد تحول و دگردیسی) است که به ما نظر کند.
هوش مصنوعی: ناامیدیها و مشکلاتتان را به او (خدای تعالی) ارائه دهید تا از درد و رنج بیدوای خود رها شوید.
هوش مصنوعی: زمانی که شعیب این مسائل را با آن شخص مطرح کرد، از آن لحظه جان او در دلش شاداب و سرشار از نشاط شد.
هوش مصنوعی: روح او پیام آسمانی را شنید که میگفت اگر خدا ما را بگیرد، نشانی از این کار کجا میتوان یافت؟
هوش مصنوعی: شعیب علیه السلام میگوید: «خدایا، او (مشکلی که به من میگوید) را دور کن، زیرا او تنها نشانهای از گرفتن (عذاب یا مشکل) را میطلبد.
هوش مصنوعی: گفت: من ستارالعیوب هستم و رازهای او را نمیگویم، جز اینکه یک رمز برای امتحان او بگویم.
هوش مصنوعی: من تنها یک نشانه از خدا را میگیرم و آن نشانه برای کسی است که اطاعت و عبادت میکند و روزه و دعا میگیرد.
هوش مصنوعی: صرف نظر از نماز و زکات و دیگر عبادات، اما هیچ خوشی و شوقی در دل او وجود ندارد.
هوش مصنوعی: او (شخصی که در حال صحبت است) عبادتها و اعمال نیک انجام میدهد، اما در این اعمال حتی اندکی از محبت یا حال دلنشین وجود ندارد.
هوش مصنوعی: نیکی و عبادت او زیبا و پسندیده است، اما باطن آن عبادت معنادار نیست؛ مثل اینکه درختها پر از میوه هستند، اما مغز میوهها در آنها وجود ندارد.
هوش مصنوعی: برای اینکه عبادت و اطاعت به واقعیت و عمق برسد، باید اشتیاق و ذوق واقعی وجود داشته باشد؛ همچنین برای اینکه میوه از درخت به وجود بیاید، باید دانه شامل مغز و هسته باشد.
هوش مصنوعی: دانهای که مغز ندارد، هرگز نمیتواند نهال شود. همچنین، صورت یا ظاهری که جان ندارد، تنها یک خیال است و حقیقتی ندارد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۵ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.