تا بر بیاض رویت خطّ سیه برآمد
از نامهٔ محبّان نام گنه برآمد
گو طرّهٔ را مبُر سر اکنون که رخ نمودی
فکر از درازی شب نبوَد چو مه برآمد
زلف سیاهکارت بی جرم تا که را سوخت
کز خان و مانش آخر دود سیه برآمد
سر بر ره تو دارد پیوسته درّ اشکم
ای دولت یتیمی کاو سر به ره برآمد
هر ناوکی که چشمت زد بر دل خیالی
کاری فتاد یعنی بر کارگه برآمد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل عاشقانه در وصف زیبایی معشوق است: خط نورسته بر چهره، زلف دراز و سیاه، و چشمی که تیرش کارگر است. شاعر با بازیهای لفظی مانند بیاض و خط، شب و ماه، و درّ یتیم، سوختن عاشق در زلف و اشک ریختنش بر سر راه معشوق را نشان میدهد. در پایان، خیالی از اثر کاری تیر نگاه معشوق بر دل خود سخن میگوید.
هوش مصنوعی: از وقتی که بر سپیدی چهرهات موی تازه و سیاه رویید، نام گناه از کارنامهٔ عاشقان پاک شد. «بیاض» هم به معنای سپیدی است و هم به معنای دفتر، و «خط» هم موی نورسته است و هم نوشته. یعنی خط تو عذر عاشقان را موجه کرد.
هوش مصنوعی: به او بگو اکنون که چهره نشان دادی، سر زلفت را کوتاه نکن. وقتی ماه برآمده باشد، از درازی شب نگرانی نیست. زلف به شب و چهره به ماه تشبیه شده است.
هوش مصنوعی: زلف سیاه و گنهکار تو چه کسی را بیگناه سوزاند که سرانجام از خانه و زندگیاش دود سیاه برخاست؟ سیاهی زلف به دود خانهٔ سوختهٔ عاشق مانند شده است.
هوش مصنوعی: مروارید اشک من همیشه سر بر راه تو گذاشته است. خوشا بخت این یتیم که سر به راه شد و به راه افتاد. «درّ یتیم» یعنی مروارید یگانه و با «یتیمی» ایهام دارد.
هوش مصنوعی: هر تیری که چشم تو بر دل خیالی زد، کارگر افتاد، یعنی درست به جای حساس و هدف نشست.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.