دلا بیدار شو از خواب پندار
که شمشیر اجل را نیست زنهار
امل بگذار، کارد خواب مستی
غنیمت دان درین یک دم که هستی
امل را نیست کاری غیر ازین هیچ
که در کار افکند هر لحظه صد پیچ
مناز از دولت و فر همایون
که دیو دهر دارد طبع وارون
کمینه خوی او این است مستیز
که ننشسته ز پا گوید که برخیز
مشو نادان درین ره زانکه عاقل
نشد هرگز چو جاهل از پی دل
از آن کار جهان هرگز نشد راست
که از یک نقطه شد وان هم نه پیداست
به این نقطه دلم کاری ندارد
چرا کین نقطه، پرگاری ندارد
مشو غافل ازین دوران زمانی
که بر یک نقطه می گردد جهانی
مدان دور زمان جز نقطه حال
کزو شد هفته و روز و مه و سال
منه دل خوش بدین دوران که دوران
نه سر پیداست او را و نه پایان
نبرد از گردشش کس ره به جایی
که او را نه سری آمد نه پایی
به دولت دل مگردان شاد ازین بیش
که باشد از پی یک نوش صد نیش
مخند از خنده دوران و بگذر
که در هر خنده صد گریه است مضمر
نزد از کام دل، کس خنده ای رست
که بازش دل نگشت از گریه ها سست
کسی کامی نبرد از چرخ افلاک
که از ناکامیش ننشست بر خاک
مدار از گردش گردون، طمع کام
که می باید شدن زو کام و ناکام
مشو مغرور اگر کامت دهد دور
که در هر کام او پنهانست صد جور
چو خسرو را ز دولت کار شد راست
ز مغروری فتاد اندر کم و کاست
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به انسانها توصیه میکند که از خواب غفلت بیدار شوند و به واقعیتهای زندگی توجه کنند. او میگوید که مرگ هیچگونه حفاظتی ندارد و نباید به خواب و خیال دل بست. زندگی گذراست و هر لحظه ارزشمند است. شاعر همچنین هشدار میدهد که نباید به قدرت و مقام دنیا فخر فروخت زیرا اینها ناپایدار هستند و زمان همیشه در حال تغییر است. او ایمان دارد که هیچکس از چرخ روزگار بهطور کامل نصیبی نمیبرد و هر شادیای ممکن است با اندوهی پنهان همراه باشد. در نهایت، شاعر تأکید میکند که مغرور نشوید و به کامیابیهای ظاهری دل نبندید، زیرا در پس آنها میتوانند مشکلات و ناکامیها نهفته باشد.
هوش مصنوعی: ای دل، از خواب غفلت بیدار شو، چون که مرگ به هیچکس رحم نمیکند و ما هیچگونه ضمانتی در برابر آن نداریم.
هوش مصنوعی: در این لحظه که زندگی برای تو فراهم است، با امید و آرزو پیش برو و از فرصتهای پیشآمده به بهترین نحو بهرهبرداری کن. به یاد داشته باش که هر لحظهای میتواند برای یادگیری و لذت بردن از زندگی ارزشمند باشد.
هوش مصنوعی: امید را کار دیگری نیست جز این که هر لحظه در مشکلات و چالشها غوطهور باشد و در پیچیدگیها گرفتار شود.
هوش مصنوعی: به خاطر داشته باش که در دنیا برای هیچکس بهدلیل مقام و ثروتش در امان نیست، چون سرنوشت و ناملایمات میتوانند به شکل ناگهانی بر زندگی او تاثیر بگذارند.
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که هر کسی که به خود مغرور باشد و از جایگاه خود پایین نیافتاده باشد، نمیتواند به دیگران دستور دهد یا از آنها بخواهد که کاری انجام دهند. به عبارتی، کسی که خود به پا ایستاده و از موقعیتش پایین نمیآید، حق ندارد از دیگران انتظار داشته باشد که برخیزند و تحرک داشته باشند.
هوش مصنوعی: در این مسیر نادانی مکن، چرا که هرگز عاقل به دنبال دل نرفته است؛ همانطور که جاهل نیز از این کار برنمیآید.
هوش مصنوعی: هیچ کاری در این دنیا به درستی انجام نشده است، زیرا حتی اگر از یک نقطه شروع شود، نتیجهاش هم مشخص نیست.
هوش مصنوعی: دلم به این نقطه توجهی ندارد، زیرا این مکان احساس خاصی را در من برانگیخته نکرده است.
هوش مصنوعی: به یاد داشته باش که در این زمانه، جهانی که در آن زندگی میکنیم، به دور یک نقطه در حال چرخش است و هیچ چیز نمیتواند پایدار بماند.
هوش مصنوعی: به جز لحظه حال، زمان چیزی جز یک نقطه نیست؛ چرا که تمامی هفتهها، روزها، ماهها و سالها از همین لحظه جاری نشأت میگیرند.
هوش مصنوعی: به دل خود امیدوار نباش که این دنیا نه آغاز مشخصی دارد و نه انتهای واضحی.
هوش مصنوعی: نبرد به گونهای است که هیچکس نمیتواند به جایی برسد؛ جایی که نه سرش پیدا است و نه پایش.
هوش مصنوعی: به خوشبختیهای موقتی دل خوش نکن، زیرا هر لذتی ممکن است پیامدهای ناخوشایند و دردناک زیادی به همراه داشته باشد.
هوش مصنوعی: لبخند نزن و از دوران بگذرم، چرا که هر خندهای در خود صدای گریهای نهفته است.
هوش مصنوعی: هیچکس در نزدیکی خواستههای قلبیاش نمیخندد، چرا که دل او هنوز از غم و درد خالی نشده است.
هوش مصنوعی: هیچکس از چرخ سرنوشت موفق نمیشود، مگر اینکه از ناامیدی و شکست خود درس بگیرد و بر خاک نشیند.
هوش مصنوعی: سرنوشت انسان تحت تأثیر چرخش زمان و روزگار قرار دارد و امید به رسیدن به خواستهها و آرزوها، میتواند نتیجه خوشی یا ناخوشی به همراه داشته باشد.
هوش مصنوعی: فریب نخور اگر زندگی برایت خوش و راحت به نظر میرسد، چرا که در هر لذت و خوشی ممکن است دشواریها و مشکلاتی نهفته باشد.
هوش مصنوعی: چون دولت و قدرت خسرو به سوی خوبی پیش رفت، او از حالت مغرورانهاش به واقعیتها و مشکلات زندگی پی برد و دچار کمبودها و مشکلات شد.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.