بخش ۱۲۷ - عقد چهلم در التماس از مطالعه کنندگان که به نظر شفقت و نیکویی نگرند و از طریقه بدخویی و بدگویی در گذرند
ای ز گلزار سخن یافته بوی
وز تماشای چمن تافته روی
بلبل دلشده مشتاق چمن
نکته خوان گشته ز اوراق سمن
بخرد اوراق سمن طی کرده
رو در اوراق سخن آورده
هر ورق کز سخن آنجاست رقم
نسخه صحت رنج است و الم
دیده بر دفتر جمعیت نه
الم تفرقه را صحت ده
باش با دفتر اشعار جلیس
انه خیر جلیس و انیس
دفتر شعر بود روضه روح
فاتح غنچه گلهای فتوح
هر ورق را که ز وی گردانی
گل دیگر شکفد گر دانی
خواهی آن رونق باغ تو شود
نکهتش عطر دماغ تو شود
خاطر از شوب غرض خالی کن
همت از صدق طلب عالی کن
از درون زنگ تعصب بزدای
بر خرد راه تأمل بگشای
مگذر قطره زنان همچو قلم
همچو پرگار بجا دار قدم
زن به گرد آوردی معنی رای
گرد هر نقطه و هر نکته برآی
حق معنی به طلب از هر حرف
نیک در رو به تنگ معنی ژرف
غوطه ناخورده به دریا غواص
نکند کف صدف گوهر خاص
اگر افتد ز معانیش پسند
یکی از ده به همان شو خرسند
بحر هر چند که کان گهر است
صدف او ز گهر بیشتر است
اصل معنیست منه تاوانی
در عبارت چو فتد نقصانی
پسته هر چند که سر بسته نکوست
به که مغز در بر وی پوست
عیب اگر هست کرم ورز و بپوش
ور نه بیهوده چو حاسد مخروش
عیب پوشیست ز احباب مهم
حبک الشی ء یعمی و یصم
عیبجویی هنر خود کردی
عیب نادیده یکی صد کردی
گاه بر راست کشی خط گزاف
گاه بر وزن زنی طعن زحاف
گاه بر قافیه کان معلول است
گاه بر لفظ که نامقبول است
گاه نابرده سوی معنی پی
خرده گیری ز تعصب بر وی
چون تو از نظم معانی دوری
زین قبل هر چه کنی معذوری
هرگز از دل نچکاندی خونی
بهر موزونی ناموزونی
مرغ تو قافیه آهنگ نشد
خاطرت قافیه سان تنگ نشد
پس زانو ننشستی یک شب
دیده از خواب نبستی یک شب
تا کشی گوهری از مخزن غیب
سر فکرت نکشیدی در جیب
تا دهد معنی باریکت روی
نشدی ز آتش دل حلقه چو موی
رنج این کار ندانی هرگز
فهم آن هم نتوانی هرگز
به که از کجرویت خم نزنیم
ور دو صد طعنه زنی دم نزنیم
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این متن به بررسی هنر سخن و اهمیت معنای آن میپردازد. شاعر به جستجوی معانی عمیق در اشعار و سخن میپردازد و بر لزوم خالی بودن خاطر از تعصبات و غرضها تاکید میکند. او میگوید که نه تنها باید به ظواهر کلمات توجه نکنیم بلکه باید به عمق معانی و نیتهای پشت آنها بپردازیم. شاعر همچنین به عیبجویی و نوشتن بر مبنای تعصب انتقاد میکند و از اهمیت صداقت و تلاش در نوشتن سخن میگوید. او بر این باور است که جستجوی عمیق معانی و کوشش برای بیان آنها میتواند به خلق آثار باارزش و زیبایی منجر شود. در پایان، شاعر به ضرورت سختکوشی و تعهد در این مسیر تاکید میکند.
هوش مصنوعی: ای کسی که از باغ کلام بوی خوشی را گرفتهای و از دیدن چمن، چهرهات درخشنده و زیبا شده است.
هوش مصنوعی: بلبل که عاشق چمن شده، حالا با دقت و عشق به ورقهای گل سمن نگاه میکند.
هوش مصنوعی: یک فرد رشید و عاقل، به صفات و ویژگیهای خوب و زیبا دست یافته و آنها را در گفتار خود نمایان کرده است.
هوش مصنوعی: هر صفحهای که از کلام او برگرفته شود، نشانهای از درستی رنج و درد است.
هوش مصنوعی: به چشمانت نگاه کن و روی هم بودن را ببین، نه آنچه موجب تفرقه و جدایی شده است.
هوش مصنوعی: با دفتر اشعار دوست باش، که بهترین همراه و همصحبت همین اشعار هستند.
هوش مصنوعی: شعر به نوعی دفترچهای است که داستانها و یادهای زیبا و پیروزیهای گل را روایت میکند.
هوش مصنوعی: هر بار که صفحهای را برگردانی، گل جدیدی خواهد شکفت اگر بدانی.
هوش مصنوعی: اگر میخواهی که باغت سرسبز و پررونق شود، باید بویی خوش از عطر وجود تو پخش شود.
هوش مصنوعی: ذهن خود را از خواستههای بیهوده خالی کن و تلاش خود را برای رسیدن به حقیقت خالص و عالی بگذار.
هوش مصنوعی: از دل تعصبات رها شو و با اندیشه و تفکر، راهی برای فهم بهتر باز کن.
هوش مصنوعی: مراقب باشید که مانند قطرهها بیهدف و بیدقت حرکت نکنید، بلکه باید مانند قلم و پرگار با هدف و دقت پیش بروید و قدمهای خود را حساب شده بردارید.
هوش مصنوعی: زن به جمعآوری معانی و نظرات مختلف به دور از هر نقطه و نکتهای مشغول است.
هوش مصنوعی: حق به دنبال معنی درست، از هر کلمه خوب خواسته میشود، اما در عین حال، معنا به عمق و وسعت خود، در تنگنا قرار میگیرد.
هوش مصنوعی: کسی که تجربه غوطهوری در دریا را ندارد، نمیتواند مانند یک غواص با مهارت به صدفهای خاص و ارزشمند دسترسی پیدا کند.
هوش مصنوعی: اگر یکی از معانی خوب باشد، حتی اگر از ده معنی دیگر باشد، باید به همان راضی باشی و خوشحال شوی.
هوش مصنوعی: هر چند دریا دارای جواهرات زیادی است، اما صدف آن از خود جواهرات با ارزشتر و مهمتر است.
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که اصل مفهوم و معنی، در ذهن من وجود دارد و اگر در بیان کلمات، نقصی یا کمبودی باشد، این موضوع اصلاً به اصل مفهوم آسیب نمیزند.
هوش مصنوعی: پسته هرچند که بسته باشد، بهتر از این است که مغز آن زیر پوستش پنهان باشد.
هوش مصنوعی: اگر نقصی وجود دارد، با مهربانی آن را بپوشان وگرنه مانند حسودان بیهوده نزن ناله و فریاد.
هوش مصنوعی: دوست داشتن میتواند به قدری انسان را تحت تأثیر قرار دهد که او را از واقعیتهای اطرافش غافل کند و باعث شود عیبها و نواقص را نبیند و نشنود.
هوش مصنوعی: تو با عیب جویی از دیگران، توانایی خود را نشان دادهای، در حالی که در این میان، عیبی که خودت داری را نادیده گرفتهای و به آن توجه نکردهای.
هوش مصنوعی: گاهی اوقات بیدلیل و بیهدف، کارهایی میکنی که به نظر نادرست میرسند و گاهی هم با دقت و سنجش، به نقد و بررسی میپردازی.
هوش مصنوعی: گاهی سبب ناپسند بودن یک شعر به قافیه آن است و گاهی به کلمات به کار رفته در آن.
هوش مصنوعی: گاهی بدون اینکه به معنای کلام توجه کنیم، به خاطر تعصبات خود به نقد و بررسی جزئیات آن میپردازیم.
هوش مصنوعی: اگر از درک مفاهیم دور باشی، پس هر کاری که انجام دهی، مورد قبول نخواهد بود.
هوش مصنوعی: هرگز از دل تو به خاطر نداشتن تعادل، قطرهای خون ریخته نمیشود.
هوش مصنوعی: پرندهات به نغمهسرایی نپرداخت، ولی خاطرهات همچنان دلگیر و تنگ نشد.
هوش مصنوعی: پس برای یک شب هم که شده، زانو نزدی و خواب به چشمانت نیامد.
هوش مصنوعی: تا زمانی که از مخزن پنهان دانش و زیبایی، چیزی را به دست نیاوری، نمیتوانی به راحتی در جیب خود بگذاری و از آن استفاده کنی.
هوش مصنوعی: به خاطر دل شکستگی و آتش عشق، حلقهای به باریکی موی بر رویت نقش بسته است، که نشان از عمق احساست دارد.
هوش مصنوعی: اگر رنج این کار را نچشیده باشی، هرگز نخواهی توانست آن را درک کنی.
هوش مصنوعی: بهتر است که به خاطر رفتارهای ناپسند کسی، از او دلخور نشویم و حرفی نزنیم، حتی اگر او بارها ما را مورد سرزنش و تمسخر قرار دهد.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.