هنری مرد نباشد بر هر کس خطری
چون چنین است ترا چیست کنون زین هنری
ز محل کرد بدین شهر مرا دهر جدا
ز خطر کرد بدینجای مرا چرخ بری
بی محل باشم لیکن نه بدین بی محلی
بی خطر باشم لیکن نه بدین بی خطری
همه اندوه من از کرده من خواست بدانک
همه جائی سفری باشم و آنجا حضری
زین پس اکنون که همه خواری من زین قبل است
همه جائی حضری باشم و آنجا سفری
من چرا نالم خیره که جز آنجا همه جای
بر سران شعرا هست مرا پاک سری
یاد من هست بهر جای که تو یاد کنی
نام من هست بهر شهر که تو نام بری
همه درد من از آنست که کس نیست که او
هنری می ننماید بامید هنری
بروم زی در آن شاه جوان بخت که او
خلق را می کند از تیغ حوادث سپری
سپر دولت ابومنصور آن کو بسخا
بیکی روز کند مال جهان را سپری
او عفو بیش کند تا تو گنه بیش کنی
او عطا بیش دهد تا تو ثنا بیش بری
ای جوادی که گه بزم بلای درمی
وی سواری که گه رزم چراغ گهری
بگه حلم و گه خشم زمانی و زمین
بگه کین و گه مهر شرنگ و شکری
خنک آن کس که گه بزم بتو باز خورد
وای آن کس که گه رزم باو باز خوری
کیست کو رای تو دیده است و نمانده است شگفت
کیست کو روی تو دیده است و نگفته است فری
بگهر گیرد قیمت بهمه جای صدف
این جهان همچو صدف گشت و تو در روی گهری
گر تو از قیصر رومی بستاندی بخراج
رز و بیارند و نیارستم بار گهری کذا
جز بگردون نفرستد بر تو زر ملکی
جز باستر نفرستد بر تو در سطری؟
گر ببزم اندر باشی دل شاهان شکنی
گر برزم اندر باشی دل شیران شکری
رز و آن فرخ گردد که بتو بر گذرد
دل آن خرم گردد که باو بر گذری
درع بر خصم بنالد چو تو شمشیر زنی
بدره بر زر بگرید چو تو بکماز خوری
ای شه گیتی نیکو نظری کن برهی
که ز تو فخر شهانست ز نیکو نظری
من بتو گوش بدان دادم کز بن بکنی
من بتو چشم بدان دادم کز سر بگری
من بر آنم که تو داری خبر از راز فلک
نه بر آنم که تو از راز رهی بیخبری
شاعری را که بسختی سخنی نظم کند
بهمه روی زمین بهتر و برتر نگری
تا ز گفتار جدا باشد همواره نگار
تا ز دیدار بری باشد همواره پری
نیکخواه تو ز گفتار جدا باد جدا
بدسگال تو ز دیدار بری باد بری



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: قطران در آغاز از بیقدری و خواری خود در شهری شکایت میکند که هنر در آن خریداری ندارد، و میگوید در جاهای دیگر نام و آوازهاش بر همهٔ شاعران برتری دارد. سپس تصمیم میگیرد به درگاه شاه ابومنصور برود و او را به بخشندگی، بخشایش، دلاوری و شکوه ستایش میکند. در پایان از شاه میخواهد به حال او نیک بنگرد و خود را برترین شاعر روی زمین میخواند. شعر با دعا برای دوستان شاه و نفرین بر بدخواهانش پایان مییابد.
هوش مصنوعی: شاعر به خود میگوید: هنرِ آدمی نزد همه کس ارج و ارزشی ندارد. پس حال که چنین است، از این هنرمندی چه سودی میبری؟
هوش مصنوعی: روزگار در این شهر مرا از جایگاه و منزلتم دور کرد و فلک در اینجا مرا از قدر و اعتبار بیبهره ساخت.
هوش مصنوعی: شاید بیمنزلت و بیاعتبار باشم، اما نه تا این اندازه که اینجا با من رفتار میشود.
هوش مصنوعی: همهٔ اندوهم از کار خودم برخاسته است، چون همهجا مسافر و ناپایدار بودهام و تنها در این شهر ماندگار شدهام.
هوش مصنوعی: اکنون که همهٔ خواریام از همین روست، از این پس همهجا مقیم خواهم بود و از اینجا سفر خواهم کرد.
هوش مصنوعی: چرا بیهوده بنالم، وقتی جز این شهر، در همهجا بر سرآمدان شاعران سروری کامل دارم؟
هوش مصنوعی: هر جا که یادی کنی، از من هم یاد میشود و در هر شهری که نامی ببری، نام من آنجا شناخته است.
هوش مصنوعی: همهٔ دردم این است که اینجا کسی نیست که به امید پاداش و قدرشناسی، هنری از خود نشان دهد؛ یعنی هنر در اینجا خریداری ندارد.
هوش مصنوعی: به درگاه آن شاه جوان و نیکبخت میروم که مردم را در برابر تیغ حوادث سپر و نگهبان است.
هوش مصنوعی: او ابومنصور، سپر دولت است که از بس بخشنده است، در یک روز همهٔ مال جهان را تمام میکند.
هوش مصنوعی: هرچه بیشتر گناه کنی، او بیشتر میبخشاید و هرچه بیشتر ستایشش کنی، بیشتر عطا میدهد.
هوش مصنوعی: ای بخشندهای که در مجلس بزم، بلای جان درهمی چون همه را میبخشی، و ای سواری که در میدان جنگ، چراغ و افتخار گوهر و نژاد خویشی.
هوش مصنوعی: در بردباری چون زمین استواری و در خشم چون زمانه سهمگین. در کینه چون زهری و در مهربانی چون شکر.
هوش مصنوعی: خوشا کسی که در بزم با تو روبهرو شود و وای بر کسی که تو در جنگ با او روبهرو شوی.
هوش مصنوعی: کیست که اندیشه و تدبیر تو را دیده و در شگفت نمانده باشد، و کیست که چهرهٔ تو را دیده و «آفرین» نگفته باشد؟
هوش مصنوعی: صدف همهجا بهسبب مروارید درونش ارزش مییابد. این جهان مانند صدف است و تو گوهر درون آنی.
هوش مصنوعی: اگر از قیصر روم باج و خراج بخواهی، زر و گوهر برایت میآورند. متن این بیت آشفته است و معنای دقیق آن روشن نیست.
هوش مصنوعی: پادشاهان زر خود را جز با گردونه و بار سنگین برایت نمیفرستند و مروارید را جز با استران بارکش روانه نمیکنند؛ یعنی خراجشان فراوان است.
هوش مصنوعی: اگر در بزم باشی، دل شاهان از رشک میشکند و اگر در جنگ باشی، دل شیران را درهم میشکنی.
هوش مصنوعی: روزی که بر تو بگذرد فرخنده میشود و دل کسی که تو بر او بگذری شاد میگردد.
هوش مصنوعی: چون شمشیر بزنی، زره بر تن دشمن مینالد و چون جام شراب بنوشی، زر در کیسه میگرید، زیرا آن را میبخشی.
هوش مصنوعی: ای شاه جهان، بر این بندهٔ خود نگاهی از سر لطف کن، زیرا افتخار شاهان به نیکنظری است.
هوش مصنوعی: به تو گوش سپردم تا رنجم را از ریشه برکنی و به تو چشم امید دوختم تا از نو به حالم نظر کنی.
هوش مصنوعی: باور دارم که تو از راز فلک آگاهی، پس باور ندارم که از راز و حال بندهٔ خود بیخبر باشی.
هوش مصنوعی: اگر شاعری را بجویی که با دشواری و استادی سخنی را به نظم درآورد، در همهٔ روی زمین مرا بهتر و برتر خواهی یافت.
هوش مصنوعی: تا وقتی که نقش و تصویر همیشه از سخن گفتن بیبهره است و پری همیشه از دیدهها پنهان است،
هوش مصنوعی: دعا میکند که نیکخواه تو از گفتار بد دور باشد و بدخواه تو از دیدن بیبهره و نابینا گردد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
از خر و پالیک آن جای رسیدم که همی
موزهٔ چینی میخواهم و اسب تازی
آب انگور خزانی را خوردن گاهست
که کس امسال نکردهست مر او را طلبی
ای تو را بر مه و زهره ز شب تیره ردی
زهره از چرخ به زیبایی تو کردندی
نه عجب گر کند از چرخ ندا زهره تو را
تا به مه بر ز شب تیره تو را هست ردی
لعبت چشم منی چشم منت باد نثار
[...]
نکند دانا مستی نخورد عاقل می
ننهد مرد خردمند سوی مستی پی
چه خوری چیزی کز خوردن آن چیز ترا
نی چون سرو نماید به مثل سرو چو نی
گر کنی بخشش گویند که می کرد نه او
[...]
سرو سیمین من ای من ز غمت زرین پی
دل من با تو چرا چون دل تو با من نی
آن سرافرازی چون سرو تو با من تا چند
وین چونی بی تو تهی دل بدن من تا کی
چون نی تافته ام پی سپر ای آخته سرو
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.