جلایر میشود مشعوف چندان
که ناید در حساب و حد امکان
شرفیاب حضور باهرالنور
چو حاصل میشود وقتی است مسرور
شود چون بعد از آن محروم خدمت
ببیند بی نهایت رنج و محنت
خوشا آنان که هر صبح و مسایند
به روی شاه دیده میگشایند
فراق خدمت شه هست مشکل
از آن محرومیش پر خون شود دل
به غمخانه نشیند در ببندد
بگرید از غم و آنی نخندد
اگر دامن کنندش پر ز گوهر
چو دور از شاه شد خاکش بود سر
فروشد خدمت مولا به عالم
حقیقت او دواب است شکل آدم
چو قوت روح الطاف شهان است
نداند هرکه، حیوان بی گمان است
مرخص گر کنی شاه زمانه
که بی حاجب ببوسد آستانه
اگر فرمان دهی عرضی نماید
وگرنه گوش باشد تا در آید
برش بهتر بود از گنج و مالی
که بی رنج آیدش در دست حالی
حضور شاه به از نان و آب است
هر آن کس این نداند او دواب است
ز روی لطف گاهی سیب و ناری
چو انعامش دهی در خاطر آری
شود آن قوت روح و قالب او
دعاگوی تو هست و طالب او
اگرچه حکم فرمودی ملایر
ز هر بار، خانه ای سهم جلایر
رساند بی تغافل از کم و بیش
کزین بابت نباشد در دلش ریش
چرا که او غریب این دیارست
ثنا گستر به ذات شهریارست
ندانستم چرا کرد او فراموش
مگر نشنید حکم شاه از گوش؟
که حکم شه چو دُرّ شاهوارست
گرانمایه است و زیب گوشوارست
نباید امر و نهیش را فراموش
کند هر کس که باشد در سرش هوش
ولیعهد شهنشاه جهاندار
که شه عباس آمد اول بار
چو بود او لایق اکلیل و تختش
خداوندا تو یاری ده به بختش



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این بخش جلایر با زبانی چاپلوسانه و طنزآمیز شادی خود از حضور نزد شاه و رنجش را از دوری او بیان میکند و هر کس قدر خدمت شاه را نداند چارپا میخواند. سپس به اصل مطلب میرسد: از شاه اجازهٔ بار و عرض حال میخواهد و گلایه میکند که فرمان شاه دربارهٔ رساندن سهمش از ملایر اجرا نشده و فراموش شده است. پایان بخش دعایی است برای ولیعهد و بخت او.
هوش مصنوعی: جلایر چنان شاد میشود که شادیاش در شمار و اندازه نمیگنجد.
هوش مصنوعی: هر بار که به حضور شاه نورانی و درخشان راه مییابد، شادمان و خوشحال است.
هوش مصنوعی: اما وقتی پس از آن از خدمت شاه دور و محروم میشود، رنج و سختی بیپایانی میکشد.
هوش مصنوعی: خوشا به حال کسانی که هر صبح و شام چشمشان را به روی شاه باز میکنند.
هوش مصنوعی: دوری از خدمت شاه دشوار است و محرومیت از آن دل جلایر را پر از خون و اندوه میکند.
هوش مصنوعی: در خانهٔ غم مینشیند و در را میبندد، از غصه گریه میکند و لحظهای نمیخندد.
هوش مصنوعی: اگر دامنش را پر از جواهر کنند، وقتی از شاه دور باشد خاک بر سرش است و آن ثروت ارزشی ندارد.
هوش مصنوعی: کسی که خدمت سرورش را به همهٔ دنیا بفروشد، در حقیقت چارپایی است به شکل آدم.
هوش مصنوعی: لطف و مهربانی شاهان غذای روح است و هر کس این را نداند بیگمان حیوان است.
هوش مصنوعی: ای شاه زمانه، اگر اجازه دهی، جلایر بیواسطهٔ دربان آستان تو را ببوسد.
هوش مصنوعی: اگر فرمان دهی عرض حال و درخواستش را میگوید، وگرنه گوش به فرمان میماند تا اجازهٔ ورود یابد.
هوش مصنوعی: نزدیکی به شاه برای او از گنج و مالی که بیرنج و یکباره به دستش بیاید بهتر است.
هوش مصنوعی: حضور شاه از نان و آب بهتر است و هر کس این را نداند چارپاست.
هوش مصنوعی: اگر گاهی از سر لطف او را به یاد آوری و سیب یا اناری به او انعام دهی،
هوش مصنوعی: آن انعام نیروی جان و تن او میشود و او دعاگو و خواهان تو خواهد بود.
هوش مصنوعی: هرچند تو فرمان داده بودی که از ملایر، از هر بار یا هر خانه، سهمی به جلایر برسد،
هوش مصنوعی: و آن سهم را کم یا زیاد، بیکوتاهی و غفلت به او برسانند تا از این بابت دلش آزرده و زخمی نباشد،
هوش مصنوعی: چون جلایر در این سرزمین غریب است و ستایشگر وجود شاه است.
هوش مصنوعی: نمیدانم چرا آن مأمور این فرمان را فراموش کرد؛ مگر فرمان شاه را با گوش خود نشنید؟
هوش مصنوعی: فرمان شاه مانند مروارید شاهانه گرانبهاست و زینت گوشواره و گوش است.
هوش مصنوعی: هر کس که عقل و هوشی در سر داشته باشد، نباید امر و نهی شاه را فراموش کند.
هوش مصنوعی: سخن از ولیعهد شاه جهاندار است که نامش عباس است و نخستین بار به این مقام رسید.
هوش مصنوعی: چون او شایستهٔ تاج و تخت است، خدایا بخت او را یاری کن.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.