بخش ۱۴ - نامهٔ اسفندیار به گشتاسپ پس از پیروزی و پاسخ شاه
دبیر جهاندیده را پیش خواند
ازان چاره و چنگ چندی براند
بر تخت بنشست فرخ دبیر
قلم خواست و قرطاس و مشک و عبیر
نخستین که نوک قلم شد سیاه
گرفت آفرین بر خداوند ماه
خداوند کیوان و ناهید و هور
خداوند پیل و خداوند مور
خداوند پیروزی و فرهی
خداوند دیهیم و شاهنشهی
خداوند جان و خداوند رای
خداوند نیکیده و رهنمای
ازو جاودان کام گشتاسپ شاد
به مینو همه یاد لهراسپ باد
رسیدم به راهی به توران زمین
که هرگز نخوانم برو آفرین
اگر برگشایم سراسر سخن
سر مرد نو گردد از غم کهن
چه دستور باشد مرا شهریار
بخوانم برو نامهٔ کارزار
به دیدار او شاد و خرم شوم
ازین رنج دیرینه بیغم شوم
وزان چارههایی که من ساختم
که تا دل ز کینه بپرداختم
به رویین دژ ارجاسپ و کهرم نماند
جز از مویه و درد و ماتم نماند
کسی را ندادم به جان زینهار
گیا در بیابان سرآورد بار
همی مغز مردم خورد شیر و گرگ
جز از دل نجوید پلنگ سترگ
فلک روشن از تاج گشتاسپ باد
زمین گلشن شاه لهراسپ باد
چو بر نامه بر مهر اسفندیار
نهادند و جستند چندی سوار
هیونان کفکافگن و تیزرو
به ایران فرستاد سالار نو
بماند از پی پاسخ نامه را
بکشت آتش مرد بدکامه را
بسی برنیامد که پاسخ رسید
یکی نامه بد بند بد را کلید
سر پاسخ نامه بود از نخست
که پاینده بادآنک نیکی بجست
خرد یافته مرد یزدان شناس
به نیکی ز یزدان شناسد سپاس
دگر گفت کز دادگر یک خدای
بخواهیم کو باشدت رهنمای
درختی بکشتم به باغ بهشت
کزان بارورتر فریدون نکشت
برش سرخ یاقوت و زر آمدست
همه برگ او زیب و فر آمدست
بماناد تا جاودان این درخت
ترا باد شادان دل و نیکبخت
یکی آنک گفتی که کین نیا
بجستم پر از چاره و کیمیا
دگر آنک گفتی ز خون ریختن
به تنها به رزم اندر آویختن
تن شهریاران گرامی بود
که از کوشش سخت نامی بود
نگهدار تن باش و آن خرد
که جان را به دانش خرد پرورد
سه دیگر که گفتی به جان زینهار
ندادم کسی را ز چندان سوار
همیشه دلت مهربان باد و گرم
پر از شرم جان لب پر آوای نرم
مبادا ترا پیشه خون ریختن
نه بیکینه با مهتر آویختن
به کین برادرت بی سی و هشت
از اندازه خون ریختن درگذشت
و دیگر کزان پیر گشته نیا
ز دل دور کرده بد و کیمیا
چو خون ریختندش تو خون ریختی
چو شیران جنگی برآویختی
همیشه بدی شاد و به روزگار
روان را خرد بادت آموزگار
نیازست ما را به دیدار تو
بدان پر خرد جان بیدار تو
چه نامه بخوانی بنه بر نشان
بدین بارگاه آی با سرکشان
هیون تگاور ز در بازگشت
همه شهر ایران پرآواز گشت
سوار هیونان چو باز آمدند
به نزد تهمتن فراز آمدند



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
گشتاسپ لهراسپ (اشاره) کهرم اسفندیار فریدون (اشاره) رستم
هوش مصنوعی: در این بخش از داستان هفتخوان اسفندیار، دبیر گشتاسپ به او نامهای مینویسد و در آن به ستایش خداوند و کیوان و ناهید میپردازد. او از پیروزیها و سرزمینهای فتح شده سخن میگوید و نگرانیهای خود را از خونریزی و کینهورزی ابراز میکند. دبیر به شهریار توصیه میکند که باید از جنگ و خونریزی بپرهیزد و بر پیوند با نیکی و دانش تأکید میکند. سپس نامه دیگری به اسفندیار میرسد که در آن به مهر و محبت در روابط انسانی اشاره شده و از او خواسته میشود تا به روزگار شاد و خوشی برگردد و از جنگها دوری کند. در پایان، خبر بازگشت سواران هیونان به ایران به گوش میرسد.
هوش مصنوعی: دبیر آگاه و باتجربه را به نزد خود فراخواند تا از طریق او دربارهٔ مسألهای چارهجویی کند و او را نیز برای چند کار دیگر تحریک نماید.
هوش مصنوعی: فرخ دبیر، که فردی خوشبخت و باهنر است، بر تخت نشسته و مایل به نوشتن است. او قلم، کاغذ، و عطر مشک و عبیر (عطری خوشبو) خواسته است تا نامهای بنویسد.
هوش مصنوعی: اولین تکهای که نوک قلم است، به رنگ سیاه درآمد و این نشانهای است از قدرت و نعمت خداوندی که به مانند ماه تابنده است.
هوش مصنوعی: خداوندی که سیارات کیوان و ناهید و هور را میآفریند، و همچنین خداوندی که فیلها و مورچهها را خلق کرده است.
هوش مصنوعی: خداوند یعنی کسی که پیروزی و جایگاه والا را به انسان میدهد و همچنین کسی که تاج و پادشاهی را به او میبخشد.
هوش مصنوعی: خداوند خالق روح و قدرت، خداوندی است که نیکی و هدایت را به انسان عطا میکند.
هوش مصنوعی: از آنِ جاودان، کام گشتاسپ شاداب و خوشی که به خاطر مینو (بهشت) و خوبیهاست، باید همیشه به یاد لهراسپ (پدر گشتاسپ) باشد.
هوش مصنوعی: به جادهای در سرزمین توران رسیدم که هرگز بر آن، ستایش نمیکنم.
هوش مصنوعی: اگر تمام داستان را بگویم، سرنوشت مردی نو خواهد شد و او از غمها و مشکلات گذشتهاش رهایی مییابد.
هوش مصنوعی: اسفندیار از گشتاسپ (شاه) میخواهد که چه دستوری به او بدهد، تا برود و نامهای دربارهٔ جنگ بنویسد.
هوش مصنوعی: میخواهم از این رنج و مشکلاتی که مدتها به آن گرفتار بودم، رها شوم و با دیدن او خوشحال و خوشحالتر شوم.
هوش مصنوعی: از تدابیری که من اندیشیدم، به این نتیجه رسیدم که بتوانم قلبم را از کینه و دشمنی آزاد کنم.
هوش مصنوعی: در دژ سخت ارجاسپ و کهرم، هیچ چیزی جز ناله و اندوه و غم باقی نمانده است.
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر میگوید که او هیچ بخشی از زندگی خود را به کسی واگذار نکرده و به هیچکس اجازه نداده است که مانند گیاهی در بیابان، از او بهرهبرداری کند یا بر او تسلط یابد.
هوش مصنوعی: مردم را به راحتی بلعیده و نابود میکند، مانند شیر و گرگ، و پلنگ بزرگ فقط در دل خود جستوجو میکند و طعمه را از درون میجوید.
هوش مصنوعی: آسمان به خاطر تاج و سلطنت گشتاسپ روشن و درخشان است و زمین نیز به خاطر وجود شاه لهراسپ مانند گلستانی زیبا شده است.
هوش مصنوعی: زمانی که نامهای را که اسفندیار نوشته بود، مهر کردند و چند سوار (سواران) آن را جستجو کردند.
هوش مصنوعی: سالار جدید و توانایی که تندرو و زودپیمایان را به جنگ ایران فرستاد، به نام هیونان فرستاده شد.
هوش مصنوعی: هر چند پاسخی به نامه ارسال شده نرسید، اما شخصی بدذات و شرور به شدت مجازات شد و به دست آتش نابود گردید.
هوش مصنوعی: بسیار طولانی نگذشت که پاسخ نامه رسید، و این نامه از بند و گرههای بدی رنج میبرد.
هوش مصنوعی: نامهای که پاسخ آن از ابتدا آماده بود، چنین بود: «خداوندگار، پاینده باد آن کسی که نیکی را جستوجو کرد.
هوش مصنوعی: مردی که حکمت و دانش دارد و یزدان (خدای) را میشناسد، به خاطر نیکیهایی که از جانب یزدان دیده، باید شکر و سپاسگزاری کند.
هوش مصنوعی: او میگوید که از دادگر، یعنی خداوندی که عدل و انصاف را برقرار میکند، باید بخواهیم که ما را هدایت کند و راهنمای ما باشد.
هوش مصنوعی: در باغی که بهشتی است، درختی را قطع کردم که میوهاش از میوههای فریدون بارورتر است.
هوش مصنوعی: درختی که در باغ بهشت کاشته شده، سرشاخههایی به رنگ سرخ چون یاقوت و طلا دارد و تمامی برگهای آن زیبا و خوشرنگ است.
هوش مصنوعی: این درخت تا ابد باقی خواهد ماند و امیدوارم تو همیشه دلشاد و خوشبخت باشی.
هوش مصنوعی: خود را به دنبال خونی که از نیا و اجدادم ریخته شده، فرستادم و این کار را با تدبیر و حکمت انجام دادم.
هوش مصنوعی: تو میگویی که فقط با ریختن خون دشمن و جنگیدن به تنهایی، میتوان به پیروزی دست یافت.
هوش مصنوعی: بدن شهریاران بزرگ و محترم به خاطر تلاش و کوششهای سختی که انجام دادهاند، دارای نام و شهرتی است.
هوش مصنوعی: تن خود را حفظ کن و همراه آن، خرد را نیز نگهدار؛ زیرا که خرد است که جان را با دانشش پرورش میدهد.
هوش مصنوعی: من به هیچکس ستم نکردم و به جان خودم هم زنهار میدهم که به دیگران آسیب نرسانم، با این حال، در برابر سه چیز که اشاره کردی، تردید ندارم.
هوش مصنوعی: همیشه دلت مهربان و پر از گرما باشد، و در عین حال شرم و حیا داشته باشی، که جانت به خاطر آرامش و صدای نرم فرانسزک لبریز از محبت باشد.
هوش مصنوعی: مبادا که تو به کشتن دیگران بپردازی و تنها به خاطر کینه این کار را انجام بدهی، بلکه اگر باید با بزرگتری در بیفتی، این کار را بدون کینه و عداوت انجام بده.
هوش مصنوعی: در مورد کینه برادر که به خاطر عداوت و دشمنیاش، دست به خونریزی زده و تعداد کشتهشدگان در این جنگ از حد و اندازه فراتر رفته، تذکر میدهد.
هوش مصنوعی: و همچنین از آن پیر (پدر) که به خاطر پیری، دلش را از بدی و کیمیا (طلا و ثروت) دور کرده است.
هوش مصنوعی: چون خون (افراسیاب) را ریختند، تو نیز خون (دشمنان) را ریختی و همچون شیران در جنگ به نبرد پرداختی.
هوش مصنوعی: بدی همواره شاد است و در روزگار، خرد و دانایی به تو میآموزد که چگونه روح و روانت را تربیت کنی.
هوش مصنوعی: ما به دیدار تو نیاز داریم، زیرا عقل و جان بیدار و آگاه تو برای ما ضرورت دارد.
هوش مصنوعی: چه نامهای برای او بنویسی که نشان از قدرت و مقام تو دارد، به این بارگاه بیا و با بزرگان و سروران حضور پیدا کن.
هوش مصنوعی: هیون تگاور (اسب نیرومند اسفندیار) از در باز میگردد و به همین دلیل، تمام شهر ایران از این خبر، سرشار از صدا و شگفتی میشود.
هوش مصنوعی: سواران هیون به مانند باز به نزد تهمتن، یعنی رستم، بازگشتند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۳ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.