حبذا صفهٔ بهشت مثال
برترین آسمانش صف نعال
مجلس نور و جلوهگاه سرور
روضهٔ انس و بارگاه وصال
بیت معمور او مقر شرف
سقف مرفوع او سپهر جلال
غرفش خوشتر از ریاض بهشت
شرفش خوشتر از شکوه کمال
زین گرفته بها مدارج قدس
یافته زان بهشت زیب جمال
در بستاتین بینهایت او
سدرةالمنتهی هنوز نهال
بر سر خوان عالمآرایش
آفریننش طفیل و خلق عیال
آفتاب صفای صفهٔ او
ایمن از وصف کسوف و زوال
ذرههای هوای غرفهٔ او
سر بسر نور آفتاب مثال
صورت ذرههای درگه اوست
هر چه بینی درین جهان اشکال
معنی موجهای برکهٔ اوست
هر چه یابی زمان زمان ز احوال
هر یک از ذرههای لطف هواش
جام گیتینما به استقلال
هر یک از شعلههای عکس صفاش
آفتابی است کاینات ضلال
صفحات سطوح بی نقشش
مشتمل بر نقوش حال و مآل
نفحات ریاض جان بخشش
مرده را زنده کرده اندر حال
تا نسیم هواش یافت ملک
مرده را زنده کرده اندر حال
تا صریر درش شنید فلک
بر درش چرخ میزند همه سال
در هوای درست او نبود
هیچ بیمار جز نسیم شمال
در ریاض لطیف او نرود
هیچ تر دامنی جز آب زلال
در نیابند نقش این خانه
نقشبندان کارگاه خیال
عقل اگر چه ز خانه بیرون نیست
هم نیابد درون خانه مجال
نام آن خانه می نیارم گفت
از پی عقل و العقول عقال
خود تو از پیش چشم خود برخیز
تا ببینی عیان به دیدهٔ حال
خویشتن را درون آن خانه
بر سریر سعادت و اقبال
مطرب عشق برکشید سرور
وصل را داد جام مالامال
چون عراقی همه جهان سرمست
از می وصل و بیخبر ز وصال



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این قصیده در ظاهر به وصف کعبه و خانهای بهشتآسا میپردازد که آسمان و سدرةالمنتهی و بهشت در برابر آن ناچیزند و همهٔ صورتها و احوال جهان پرتوی از آن است. شاعر سپس میگوید عقل و خیال به درون این خانه راه ندارند و نامش را نمیتوان گفت. در پایان آشکار میکند که اگر سالک خود را از میان بردارد، خویشتن را درون همین خانه بر تخت سعادت میبیند. قصیده با تصویر جهانی سرمست از می وصال، اما بیخبر از خودِ وصال، به پایان میرسد.
هوش مصنوعی: خوشا آن ایوان و صفهای که مانند بهشت است؛ چنان والاست که بلندترین آسمان در آن بهمنزلهٔ جای کفشکن، یعنی پایینترین جای مجلس است.
هوش مصنوعی: آنجا مجلس نور و جای جلوهٔ شادی است، باغ اُنس و درگاه وصال با معشوق است.
هوش مصنوعی: خانهٔ آبادش، که یادآور بیتالمعمور آسمانی است، جایگاه شرف است و سقف برافراشتهاش آسمانِ شکوه و جلال است.
هوش مصنوعی: غرفههایش از باغهای بهشت دلپذیرترند و بلندی و شرفش از شکوهِ کمال نیز برتر است.
هوش مصنوعی: مراتب عالم قدس از این خانه رونق گرفتهاند و بهشت زیبایی خود را از آن یافته است.
هوش مصنوعی: در باغهای بیپایان آن، درخت سدرةالمنتهی، که برترین درخت آسمانی است، هنوز نهالی کوچک به شمار میآید.
هوش مصنوعی: بر سفرهٔ جهانآرای آن، همهٔ آفرینش مهمان طفیلی و همهٔ خلق نانخور آناند.
هوش مصنوعی: خورشیدِ صفا و روشنی این صفه از گرفتگی و غروب در امان است و هرگز تاریک نمیشود.
هوش مصنوعی: ذرههای هوای غرفهٔ آن یکسره مانند خورشید نورانیاند.
هوش مصنوعی: هر صورت و شکلی که در این جهان میبینی، تنها نقشی از ذرههای درگاه آن است.
هوش مصنوعی: هر حال و احوالی که لحظهبهلحظه در خود مییابی، در حقیقت موجی از آبگیر آن است.
هوش مصنوعی: هر ذره از هوای لطیف آن بهتنهایی جامی جهاننماست که همهٔ عالم را نشان میدهد.
هوش مصنوعی: هر پرتوی از بازتاب صفای آن خورشیدی است و همهٔ موجودات در برابر آن چون سایهاند.
هوش مصنوعی: سطحهای بینقش و سادهاش همهٔ نقشهای حال و آینده را در خود دارد.
هوش مصنوعی: نسیمهای باغهای جانبخش آن، مرده را در همان لحظه زنده میکند.
هوش مصنوعی: از آن هنگام که فرشته نسیم هوای آن را دریافت، مرده را در دم زنده کرد؛ مصراع دوم در متن تکرار مصراع پیشین است و شاید در نسخه تحریف شده باشد.
هوش مصنوعی: از وقتی آسمان صدای گشودهشدن در آن را شنید، همهٔ سال بر گرد درگاهش میچرخد؛ گردش فلک چون رقص و چرخزدن عاشق تصویر شده است.
هوش مصنوعی: در هوای سالم آن هیچ بیماری نیست، جز نسیم شمال که به سبب نرمی و سستیاش «بیمار» خوانده میشود.
هوش مصنوعی: به باغهای پاکیزهٔ آن هیچ دامنآلوده و گناهکاری راه ندارد، جز آب زلال که دامنش تر است.
هوش مصنوعی: نقاشانِ کارگاه خیال هم نمیتوانند نقش و صورت این خانه را دریابند.
هوش مصنوعی: عقل با آنکه بیرون از این خانه نیست، باز هم راهی به درون آن نمییابد.
هوش مصنوعی: بهخاطر عقل نمیتوانم نام این خانه را بگویم، زیرا عقلها خود بند و پایبند انساناند.
هوش مصنوعی: تو خودت را از پیش چشم خود کنار بزن تا با چشم دل و حال آشکارا ببینی؛
هوش مصنوعی: که خودت درون آن خانه بر تخت سعادت و نیکبختی نشستهای؛ یعنی آن خانه در درون خود توست.
هوش مصنوعی: مطرب عشق نغمهٔ شادی سر داد و جام لبریز وصال را به گردش درآورد.
هوش مصنوعی: همهٔ جهان مانند عراقی از شراب وصال سرمست است، اما از خودِ وصال بیخبر است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
تا ندانی ره حرام و حلال
نشمرد کس ترا ز اهل کمال
شاد باش ای هیون آخته یال
هیکل کوه کوب و هامون مال
از پیت کوس خورده کوه ثبیر
وز تکت کاخ خورده باد شمال
بوده با رنگ وقت تک همسر
[...]
میل کرد آفتاب سوی شمال
روز فرسوده را قوی شد حال
باد بر شاخ کوفت شاخ درخت
خاک در بیخ دوخت بیخ نهال
کوه در آب رفت از آتش میغ
[...]
مگر آن بخت یابم از اقبال
کافکنم رخت در جهان کمال
ای جناب تو قبلهٔ اقبال
حضرت تو مخیم آمال
دین اسلام را کمال تویی
از تو مصروف باد عین کمال
تو ابو القاسمی بکنیت و هست
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.