محمد که همتای او از نخست
سهی سروی از خاک آدم نرست
خدا را مطیع و جهان را مطاع
زهی خواجه گز فقر بودش متاع
پسند آمد «الفقر فخری» از او
که ملک سلیمان نکرد آرزو
بچشم اشکریز و بلب خنده ناک
بتن جان روشن، بجان نور پاک
گل طاوها میوه ی یا و سین
بهار نخستین، ترنج پسین
نرفته بمکتب، نخوانده کتاب؛
کتاب ملل را فگنده در آب
ز هفتم زمین گیر، تا نه فلک
بفرمان او انس و جن و ملک
گهی شهپر جبرئیلش بسر
گهی پرده ی عنکبوتش بدر
ز خلق جهان کس باین پایه نه
جهانیش در سایه و، سایه نه
بود سایه هر کالبد را ولی
نبد سایه آن کالبد را بلی
چو مهرش دمید از زمین و زمان
زمین سایه افگند بر آسمان
تهی دست و، پر دست خلقش ز دست؛
گرسنه، از آن سیر هر کس که هست
ز بردست هر کشورش، زیر دست؛
از او بت شکن هر کجا بت پرست
هنوز آب در خاک آدم نبود
نشانی ز هستی عالم نبود
که از نور خود آفرید ایزدش
نه نوری که اختر فرو ریزدش
شد آن نور چون گوهر دلپسند
به پیرایه ی خاتمی سر بلند
صدف یافت از صلب آدم نخست
در آنجا بهر صلب کان راه جست
سرافرازیش داد از همسران
چه دین پروران و چه پیغمبران
چنین از فلک تا بخاک آمده
در اصلاب ارحام پاک آمده
چو نخلش دمید از ریاض عرب
رطب یافت نخل عرب از طرب
برآمد چو خورشیدش از زیر میغ
بدستیش تاج و بدستیش تیغ
ز غمگین غم، از سرکشان سرگرفت؛
بدوریش داد از توانگر گرفت
به بتخانه ها ز اختر واژگون
فتادند از پا بتان سرنگون
شد از رایتش رایت کفر پست
در افتاد بر طاق کسری شکست
ز دریاچه ی ساوه گفتی سحاب
بر آتشگه فارس افشاند آب
بملک عرب از عجم تاج رفت
درفش فریدون بتاراج رفت
بشست آب زمزم، می از جام جم
بمخموری افتاد شاه عجم
گرش نامه پرویز بدخو درید
همش تیغ فرزند، پهلو درید
چو تابید آن مه ببام قریش
قریش از وفا و جفا شد دو جیش
چو دارد جماد و نبات اختلاف
عجب نیست در نوع انسان خلاف
چنان کز افق شاه انجم گروه
درفش زر افشاند بر دشت و کوه
شد از خار و خارای نزهت زدا
گل لعل گون، لعل گلگون جدا
نبی هم بتکمیل چون یافت نام
تمامی از او یافت هر ناتمام
یکی سنگ، تسبیح گفتش بدست؛
یکی سنگش، از درج گوهر شکست!
سرنگ از طبر زد، نحاس از ذهب؛
جدا گشت چون حمزه از بولهب
رؤف، رحیم،کریم، کظیم
که ایزد ستودش بخلق عظیم
خدیو جهان خواجه ی کائنات
علیه السلام و علیه الصلوه
تو و انبیا یا نبی الوری
فاین الثریا و این الثری
فرستنده ات از فرستادگان
بپا داشته بر در استادگان
تو را داده پی بهره آدم ز روح
خدا ناخدایی کشتی نوح
ذبیح و خلیل اند دل خوش ز تو
بجان رسته از تیغ و آتش ز تو
گر آراست در خاک بطحا خلیل
سرایی بنام خدای جلیل
همانا نبودش مرادی جز این
که سازی مقام ای رسول گزین
اگر نه، غنی بود حق ا زمکان
نخواهد مکان صانع کن فکان
گر آورد از طور، موسی قبس؛
ز روی تو بود آن قبس مقتبس
سلیمان کند، بیندار مشتری؛
در انگشت سلمانت انگشتری
دهن شست عیسی بشهد و بشیر
که شد از قدومت بشر را بشیر
گرفت ای ز پیغمبران سرفراز
ز نام تو هر چار دفتر طراز
بچار آینه از تو افتاد نور
به انجیل و تورات و فرقان، زبور
سر از تاج معراج بادت بلند
ز تشریف رحمت تنت بهره مند
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این متن در وصف محمد(ص) و مقام و فضایل اوست. شاعر به خدا و تواضع محمد اشاره میکند و او را معلم و پرورشدهنده انسانها میداند. او از آفرینش محمد از نور الهی و جایگاه بلند او در اسلام سخن به میان میآورد. به بیان شاعر، محمد در حالی که فقیر به دنیا آمده، از نظر معنوی غنی است و در برابر بتها و کفر ایستادگی کرده است. او با دستاوردهایش، دین را گسترش داده و رهبر بشر شده است. متن همچنین به معجزات و ویژگیهای دیگر پیامبر اسلام اشاره میکند و بر اهمیت و مقام او در بین دیگر انبیاء تأکید دارد.
هوش مصنوعی: محمد، که هیچ کس مانند او وجود ندارد، همچون درختی بلند از خاک آدم به وجود نیامده است.
هوش مصنوعی: خداوند را باید اطاعت کرد و دنیا را باید بهعنوان وسیلهای برای استفاده در نظر گرفت. خوشا به حال کسی که فقر را بهعنوان دارایی خود میداند.
هوش مصنوعی: او میگوید که فقر برای من افتخار است، چرا که ملک سلیمان را هم نمیتوانم به آرزو برسانم.
هوش مصنوعی: با چشمان اشکی و لبخندی غمگین، جانم روشن و نور پاک را میجوید.
هوش مصنوعی: گل طاووس نمادی از زیبایی و شکوه است، و میوه ی یا و سین بهار نشان از شروع زندگی و تازگی دارد. ترنج که در آخر بهار میرسد، نماد رسیدن و پختگی در تابستان است. این تصویر به نوعی به چرخه طبیعت و جلوههای مختلف آن اشاره دارد.
هوش مصنوعی: او به مدرسه نرفته و کتابی نخوانده، کتابی که درباره ملتهاست را در آب انداخته است.
هوش مصنوعی: از جایی که زمین به هفتمین طبقه میرسد، تا زمانی که آسمان تحت فرمان او به حرکت درآید و موجودات زمینی، جنها و فرشتگان در اطاعت او باشند.
هوش مصنوعی: گاهی پرندهای همچون جبرئیل او را همراهی میکند و اوج میگیرد، و گاهی به اندازه یک تار عنکبوت به شدت نازک و ضعیف میشود.
هوش مصنوعی: هیچکس در این دنیا به پایهای از بزرگی و اهمیت نمیرسد که در سایهاش قرار گیرد یا تحت تاثیر او باشد.
هوش مصنوعی: هر موجودی سایهای دارد، اما سایه خود آن موجود وجود ندارد.
هوش مصنوعی: زمانی که محبت او در دلها روشن شد، زمین بر آسمان سایه افکنده است.
هوش مصنوعی: بیپولی و نیازمندی به خاطر دست خالیاش، و در عوض مردم از دست او چیزهای زیادی به دست میآورند؛ هر کس که سیر است، از گرسنگی دیگران بهرهمند میشود.
هوش مصنوعی: از قدرت هر کشور، زیر سلطه اوست؛ او بتشکن است و هر جا که بتپرستی باشد، حضور دارد.
هوش مصنوعی: هنوز آب در خاک انسان وجود نداشت و نشانهای از هستی جهان نیز نبود.
هوش مصنوعی: خداوند او را از نور خود خلق کرده است نه نوری که ستارهای آن را کم کند.
هوش مصنوعی: آن نور مانند سنگ قیمتی دلپسند شد که به زیبایی در یک دستبند جلایافته است.
هوش مصنوعی: صدف نخستین از وجود آدم به وجود آمد و در آنجا به دنبال راهی برای ظهور جوهر و حقیقت خود بود.
هوش مصنوعی: سرافرازیش از همسرانش ناشی میشود، چه از دینداران و چه از پیامبران.
هوش مصنوعی: از آسمان تا زمین، به شکل و صورت نیکو در رحمهای پاک به دنیا آمدهاست.
هوش مصنوعی: وقتی نخل از باغهای عربی جوانه میزند، میوهاش را با شادی و نشاط به دست میآورد.
هوش مصنوعی: زمانی که او مانند خورشید از زیر ابر بیرون آمد، در یک دستش تاج و در دست دیگرش شمشیر بود.
هوش مصنوعی: از غم و اندوه خود، سر از خشم و نارضایتی برآورده؛ و دوری او از ثروتمندان را تحمل کرد.
هوش مصنوعی: بتخانهها پر از ستارههای افتاده شدند و بتها از پا درآمدند.
هوش مصنوعی: از پرچم او، پرچم کفر فرو افتاد و به طاق کسری آسیب رساند.
هوش مصنوعی: از دریاچه ساوه گفتهای که ابر، بر آتشگاه فارس، آب میپاشد.
هوش مصنوعی: در سرزمینهای عرب، از سرزمینهای غیرعرب، تاج و نشان فریدون به تاراج و دستبرد رفت.
هوش مصنوعی: آب زمزم ریخته شد و می از جام جم به درون مغز شاه ایران افتاد، و او به حالت مستی درآمد.
هوش مصنوعی: اگر نامه ی پرویز بد ذات پاره شود، تیغ فرزندش هم میتواند به پهلو زخم بزند.
هوش مصنوعی: زمانی که آن ماه در آسمان قریش درخشید، قریش به خاطر وفاداری و نامهربانی، دچار تغییر و تحول شد.
هوش مصنوعی: اگر در دنیای جانداران و بیجانها انواع و اختلافات وجود دارد، نباید تعجب کرد که بین انسانها نیز اختلاف نظر و تفاوتهایی وجود دارد.
هوش مصنوعی: چنان که گروهی از ستارهها، مانند پرچم زری به آسمان پراکندهاند و بر دشت و کوهها نور میافشانند.
هوش مصنوعی: در میان خار و خاشاک، گل رنگینی برآمد که به زیبایی و لطافت میدرخشد و از دیگر گلها متمایز است.
هوش مصنوعی: پیامبر هنگامی که نام کامل را از او دریافت کرد، به کمال رسید و هر چیز ناتمام دیگری نیز از او کمال یافت.
هوش مصنوعی: یکی با سنگی که در دستش بود، تسبیح میکرد و به یاد خداوند بود؛ ولی سنگ دیگری از دل دریا درخشش گوهر را از خود نشان داد و شکسته شد.
هوش مصنوعی: طبر (نوعی سلاح) از سرنگ ساخته شد، و مس (نحاس) از طلا (ذهب)؛ مانند جدایی حمزه از ابولهب.
هوش مصنوعی: خدای مهربان و رحمتگستر که به خاطر صفات بزرگش مورد ستایش افراد بزرگ قرار گرفته است.
هوش مصنوعی: خدای بزرگ و سروری که بر تمام جهان و موجودات حاکم است، بر ایشان درود و رحمت باد.
هوش مصنوعی: تو و پیامبران چه شباهتی دارید؟ یعنی ارزش و جایگاه شما در کجاست و آیا میتوان شما را با ستارهها مقایسه کرد؟
هوش مصنوعی: فرستنده تو کسی است که از میان فرستادگان انتخاب شده و در درگاه افرادی برجسته و بزرگ قرار دارد.
هوش مصنوعی: تو از روح خدا بهرهمند هستی و به همین خاطر میتوانی مثل ناخدای کشتی نوح، بر مشکلات و خطرات زندگی غلبه کنی و به سوی سعادت هدایت شوی.
هوش مصنوعی: آنها که به قربانی و دوستی تو مشهور هستند، دلهایشان شاد و سرشار از عشق توست، حتی در برابر خطرات و چالشهای زندگی مثل تیغ و آتش، از تو و محبتت جدا نمیشوند.
هوش مصنوعی: اگر خانهای در خاک بطحا (مکه) برای خلیل (حضرت ابراهیم) آراسته شده باشد، آن را به نام خدای بزرگ و بلندمرتبه میدانیم.
هوش مصنوعی: در واقع، هدف او چیزی جز این نیست که ای رسول، آهنگی را انتخاب کنی که مناسب و باعظمت باشد.
هوش مصنوعی: اگر خداوند غنی و بینیاز است، پس جهان و مکان نمیتواند خالق او باشد، زیرا او فراتر از مکان و زمان است و با ارادهاش هر چیزی را میآفریند.
هوش مصنوعی: اگر موسی از طور آتش بگیرد، آن آتش به خاطر وجود تو است که به وجود آمده است.
هوش مصنوعی: سلیمان به خوبی میبیند و میداند چگونه با مشتری رفتار کند؛ مانند انگشتری که در انگشت سلمان است، با ارزش و خاص است.
هوش مصنوعی: عیسای نبی با لبان خود به انسانها شیرینی و بشارت میدهد و به خاطر آمدن تو، بشر از خوشحالی و بشارت لبریز شده است.
هوش مصنوعی: تو که از پیغمبران برتر و بزرگتری، نام تو در هر چهار کتاب مقدس به زیبایی و افتخار ثبت شده است.
هوش مصنوعی: چرا آینه از تو نور را منعکس کرد و به کتابهای مقدس چون انجیل، تورات و فرقان (قرآن) و زبور رسید؟
هوش مصنوعی: تو که با مقام رحمت به اوج رسیدهای، از این موقعیت بزرگ بهرهمند هستی و مسلماً در زندگیات آثار این رحمت را مشاهده خواهی کرد.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.