آه کز شعبده بازی فلک
کل من مال الی الرشد هلک
عالمی کرد سیه دور سپهر
ز خسوف وز کسوف مه و مهر
یعنی از نسل خوانین بزرگ
که بریدند بتیغ از بره گرگ
دو برادر، چو دو شهباز سفید
خان و خان زاده جهانگیر و رشید
بنسب، از امرای افشار
بحسب، پخته زر دست افشار
بحیاء و بسخاء و بوفا
خانه زاد دلشان صدق و صفا
دل آگاه و لب خامششان
خلق آسوده ز خلق خوششان
دور و نزدیک، ازیشان در مهد
ترک و تاجیک، بایشان هم عهد
خنجر رستمشان، هر دو بمشت
خاتم حاتمشان، در انگشت
از صفاهان، که ز عامل ویران
بود چون از غم ضحاک، ایران
تا رهانند از آن گرگ رمه
داد مظلوم کشند از ظلمه
با تنی چند ز مردان گزین
هر دو بر رخش جلادت زده زین
کرده دست ستم آن گمراه
از سر اهل صفاهان کوتاه
چون فلک را سر انصاف نبود
سینه با اهل دلش صاف نبود
از تله ساخته آن گرگ یله
داد راهش بچراگاه گله
گرگ نه، رو به پیری بمثل
که ز روباه فزون داشت حیل
از فسونهاش دو نوخاسته شیر
زیور گردنشان شد زنجیر
حمله آورد بشیران جوان
ستمی کرد که گفتن نتوان
سرشان کرد جدا از تنشان
شد ز زنجیر رها گردنشان
رفته با آن دو تن پاک سرشت
هشت تن نیز سوی هشت بهشت
سر بی افسرشان کرد بقهر
چون مه و مهر روان شهر بشهر
بیگنه، کشته شدند آن شهدا
رحمه الله علیهم ابدا
خونشان، خون سیاووشان باد
همه ساله ز زمین جوشان باد
تا نگویند که خون مظلوم
شمرد سهل قدیر قیوم
زد دو مصرع رقم آن روز آذر
که دهد هر یک از آن سال خبر:
دو شهیدند، جهانگیر و رشید
ببهشتند جوانان شهید(۱۱۹۲ ه.ق)
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این شعر به داستان دو برادر به نامهای جهانگیر و رشید میپردازد که از نسل خوانین بزرگ هستند و با شجاعت و فداکاری در برابر ظلم و ستم ایستادگی میکنند. آنها به قصد نجات مردم از دست ظالمی (گرگ) که باعث ویرانی و دردسر برای مردم صفاهان شده، بر میخیزند. این دو برادر، که همچون شهبازان سفید توصیف شدهاند، با دلاوری و از جانگذشتی خود، با جمعی از مردان دلیر، به جنگ میپردازند.
شعر به تضاد میان بیعدالتی فلک و پاکی دلهای این دو برادر اشاره دارد و نهایتاً آنها جان خود را فدای آزادی و عدالت میکنند. خون آنها به عنوان شهدای مظلوم در تاریخ باقی میماند و یادشان هر سال زنده میشود. در کل، این شعر نماد شجاعت، وفاداری و فداکاری در راستای مبارزه با ظلم است.
هوش مصنوعی: اه، از تقلبهای آسمان که هر کس به سوی رشد و سعادتی برود، نابود میشود.
هوش مصنوعی: جهان را به رنگ سیاه درآورد، دور ماه و خورشید به خاطر کسوف و خسوف.
هوش مصنوعی: از نسل بزرگانی هستند که با شمشیر خود، بره را از چنگ گرگ نجات دادند.
هوش مصنوعی: دو برادر مانند دو پرنده با شکوه و سفید، با نامهای خان و خانزاده، در دنیا قوی و شجاع هستند.
هوش مصنوعی: از بوی خوش طلا و زر، این اثر از پیروزیهای افشارها و دستاوردهایشان به وجود آمده است.
هوش مصنوعی: آدمهای باوقار و بخشنده، با وفایی که در دل دارند، صداقت و پاکی را در وجودشان حفظ کردهاند.
هوش مصنوعی: دلهای آگاه و ساکت آنها، باعث آرامش دیگران میشود و خوشیهایشان را به همه منتقل میکند.
هوش مصنوعی: در هر دو سوی دور و نزدیک، ترک و تاجیک در یک مهد قرار دارند و با یکدیگر عهد و پیمان دارند.
هوش مصنوعی: خنجر رستم در دست آنها، همانقدر است که انگشتان خاتم حاتم را در چنگ دارد.
هوش مصنوعی: در صفاهان، مانند ویرانی که عامل آن غم ضحاک باشد، ایران نیز به چنین شرایطی دچار شده بود.
هوش مصنوعی: تا وقتی که از دست گرگ (نابهنجاری) نجات پیدا کنیم، مظلومان مجبورند از ظلم و ستم رنج ببرند.
هوش مصنوعی: با چند نفر از مردان شجاع انتخاب کن و هر دو بر روی اسبتان، نشانی از دلیری و شجاعت بزنید.
هوش مصنوعی: دست ستم و ظلم آن شخص گمراه، بر سر مردم اهل اصفهان کوتاه شده است.
هوش مصنوعی: چون آسمان عدل و انصاف ندارد، دل اهل دل نیز با او صاف نیست.
هوش مصنوعی: یک گرگ که در تلهاش آزاد شده، مسیرش را به سمت چراگاه گوسالهها تغییر میدهد.
هوش مصنوعی: هرگز مانند گرگ نباش، چرا که در آستانه پیری باید از روباه که بیشتر حیلهگری میکند، یاد بگیری.
هوش مصنوعی: زیورهایی که به گردن این دو جوان زیبا آویخته شده، به مانند زنجیری شده است که آنها را به هم پیوند میدهد.
هوش مصنوعی: خبر آوران جوان، با حملهای به شدت به زمین کوبیدند که هیچکس نمیتوانست آن را توصیف کند.
هوش مصنوعی: سرهایشان جدا از بدنشان شده و از زنجیر رها گشتهاند. گردنهایشان آزاد شده است.
هوش مصنوعی: به همراه آن دو انسان پاکفطرت، هشت انسان دیگر نیز به سوی هشت بهشت رفتهاند.
هوش مصنوعی: با غضب و خشمی که داشت، مانند ماه و خورشید، سر بیافسران را به هر شهری میبرد.
هوش مصنوعی: بیگناهی آن شهدا باعث شد که جان خود را از دست بدهند، و همیشه بر آنها رحمت باد.
هوش مصنوعی: خون آنها، همچون خون سیاوش باید که هر ساله از زمین بجوشد.
هوش مصنوعی: تا زمانی که نگویند خون کسانی که مظلوم واقع شدهاند، نادیده گرفته شده و بیاهمیت است.
هوش مصنوعی: در روز آذر، دو خط نوشته شده که هر یک از آنها خبر از آن سال به ما میدهد.
هوش مصنوعی: دو نفر از جوانان شجاع در بهشت جاویدان قرار دارند، یکی با نام جهانگیر و دیگری با نام رشید، که جانشان را در راه آزادی فدا کردند.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.