گفت ذو النون میشدم در بادیه
بر توکل، بیعصا و زاویه
چل مرقع پوش را دیدم به راه
جان بداده جمله بر یک جایگاه
شورشی در عقل بیهوشم فتاد
آتشی در جان پر جوشم فتاد
گفتم آخر این چه کارست ای خدای
سروران را چند اندازی ز پای
هاتفی گفتا کزین کار آگهیم
خود کشیم و خود دیتشان میدهیم
گفتم آخر چند خواهی کشت زار
گفت تا دارم دیت اینست کار
در خزانه تادیت میماندم
میکشم تا تعزیت میماندم
بکشمش وانگه به خونش درکشم
گرد عالم سرنگونش درکشم
بعد از آن چون محو شد اجزای او
پای و سر گم شد ز سر تا پای او
عرضه دارم آفتاب طلعتش
وز جمال خویش سازم خلعتش
خون او گلگونهٔ رویش کنم
معتکف بر خاک این کویش کنم
سایه در گردانمش در کوی خویش
پس برآرم آفتاب روی خویش
چون برآمد آفتاب روی من
کی بماند سایهای در کوی من
سایه چون ناچیز شد در آفتاب
نیز چه والله اعلم با الصواب
هرکه در وی محو شد، از خود برست
زانک نتوان بود جز با او به دست
محو شو و از محو چندینی مگوی
صرف میکن جان و چندینی مگوی
میندانم دولتی زین بیش من
مرد را کو گم شود از خویشتن



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این متن از زبان ذو النون (از شخصیتهای عرفانی) بیانگر تجربهای عرفانی و معنوی است. او در بیابان به توکل بر خداوند بدون هیچ وسیلهای میرود و در مسیر، شخصی با پوششی خاص را میبیند که با جانش برای یک هدف واحد در تلاش است. این مشاهده او را به شور و شوق میآورد و از خداوند پرسش میکند که چرا برگزیدگان را به زحمت میاندازد. یک هاتف به او پاسخ میدهد که ما خود میکُشیم و خود دیهاش را میدهیم.
در ادامه، ذو النون در مورد کشتن و دیه صحبت میکند و به این موضوع اشاره میکند که تا دیهای در خزانه باشد، میتواند ادامه دهد. او از تذکار مرگ و فنای سویی در عالم برای تعزیت یاد میکند و بعد از مشاهده مرگ، خواهان عرضه جمال آن شخص به آفتاب است.
به طور کلی، متن دعوت به محو شدن از خود و پیوستن به حقیقت الهی دارد. پیغام آن این است که انسان باید از خود بگذرد تا به مقام و حقیقت واقعی نزدیک شود. در پایان نیز بر این نکته تأکید میشود که تنها باید خود را در مسیر عشق و توکل به خداوند گم کرد.
هوش مصنوعی: ذالنون گفت من در بیابان بیهیچ تکیهگاهی و بدون عصا، با توکل به خدا سفر میکردم.
هوش مصنوعی: ذوالنون در مسیرش، چهل مرد را که لباسهای خُرد و وصلهدار پوشیده بودند و جان خود را از دست داده بودند، مشاهده کرد که همه در یک مکان قرار داشتند.
هوش مصنوعی: این بیت به وضعیت نابسامان و اضطراب درونی شخص اشاره دارد. یعنی تحت تأثیر اتفاقی عجیب و نگرانکننده، عقل و هوش او مختل شده و احساساتش به شدت تحریک شده است.
هوش مصنوعی: گفتم این چه رفتاری است که ای خدای بزرگ، سروران و بزرگان را اینگونه به زمین میافکنی و از مقامشان پایین میآوری؟
هوش مصنوعی: هاتفی گفت که ما از این کار باخبر هستیم و خودمان را میکشیم و خود خواهش آنها را برآورده میکنیم.
هوش مصنوعی: من گفتم بالاخره تا کی باید به کشتن ادامه بدهی؟ زار (مرغ زار) پاسخ داد که تا زمانی که میتوانم عوض آنها (مرغان) را بدهم، این کار را ادامه میدهم.
هوش مصنوعی: من در خزانهات (خزانهٔ تو) میمانم و تا زمانی که درد و اندوه (تعزیت) وجود دارد، به زندگانی خود ادامه میدهم و از آن نمیروم.
هوش مصنوعی: میخواهم او را بکشم و سپس با خون او دنیا را به زیر بکشم و به نابودی بکشید.
هوش مصنوعی: بعد از آنکه اجزای وجود او از بین رفت و ناپدید شد، پا و سرش از سر تا پای او گم شد و دیگر اثری از او نماند.
هوش مصنوعی: من تماشای زیبایی او را به همه نشان میدهم و از زیبایی خودم لباسی برای او به وجود میآورم.
هوش مصنوعی: من خون او را به رنگ گل لاله تبدیل میکنم و خود را در خاک این کوی که تو در آن هستی، محبوس میکنم.
هوش مصنوعی: سایه را در محله خودم برمیگردانم و سپس چهره خود را مانند آفتاب بلند و تابناک نشان میدهم.
هوش مصنوعی: وقتی آفتاب روی من طلوع کند، دیگر سایهای در کوی من باقی نمیماند.
هوش مصنوعی: وقتی که سایه در برابر نور آفتاب کوچک و بیاهمیت میشود، به همین ترتیب نمیتوان به درستی فهمید که حقیقت واقعی چیست و فقط خداوند از آن باخبر است.
هوش مصنوعی: هر کسی که در وجود خداوند محو شود، از خود بیخبر میشود؛ زیرا نمیتواند به غیر از خدا برسد و همهچیز را در او میبیند.
هوش مصنوعی: از خود بیخود شو و دربارهٔ حالت بیخودیات سخن مگو، فقط جانت را صرف کن و در مورد بیخودیات صحبت نکن.
هوش مصنوعی: نمیدانم چه نعمت و خوشیای از این بیشتر وجود دارد که مردی بتواند خود را از همه چیز و از خود جدای کند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.