بخش ۲۷ - در حکایت پدر و پسر و در کشتی نشستن و مقالات ایشان با یکدیگر فرماید
چنین دارم من از آن پیر خود یاد
کز این معنی او شد جان من شاد
که وقتی در ره چین بود مردی
که در دریا سفر بسیار کردی
قضای حق بُد آن پیر پُر اسرار
مر او را یک پسر چون ماه انوار
بخوبی همچو خورشیدِ منوّر
بزیبائی چو ماهی بود دلبر
دو چشمش همچو نرگس مست و شهلا
قدش چون سرو رعنا روش زیبا
بغایت در لطافت دل ربودی
که چون او در همه عالم نبودی
بزیبائی او دیگر نیاید
چو او دیگر جهان دون نزاید
قضا را با پدر عزم سفر کرد
که همچون باب بود او صاحب درد
ز تقوی او بمعنی پاکرو بود
بمعنی و بصورت حیّ معبود
مر او را آفریده با سعادت
مر او را داده بودش عزّ و قربت
بغایت آن پسر فرمانبرِ دوست
هر آن کو این چنین کردست نیکوست
ز حسّ خویش برخوردار از خود
نمیدانست جز حق نیک یا بد
چو در نزدیکی دریا رسیدند
نظر کردند و دریا را بدیدند
پدرگرچه سفر کرده بسی بود
پسر در صورت و معنی کسی بود
تمامت تاجران آنجا بماندند
ز بهر خویش در غوغا بماندند
شده آنجای سرگردان تمامت
گرفته در برِ دریا قیامت
نبُد کس را فراغ و هیچکس سود
که تا واقف شوند آنجا درس بود
ز ملّاحان یکی آواز در داد
که آیید این زمان کامد عجب باد
که خواهد رفت کشتی تا ممانید
شتابی آورید از کار و آئید
همه بیخود میان بحر و کشتی
همه جستند چون موشان دشتی
ز خوف و ترس دریا میشدندش
بهر جانب همی پنهان شدندش
پدر نیز و پسر آنجای رفتند
درونِ کشتیِ غوغای رفتند
چوکار جملگیشان راست آمد
پسر را از پدر دلخواست آمد
که ای بابا در این دریا چه بینی
در این خوف و بلا چون مینشینی
برو تا باز گردیم این زمان ما
شویمش شاد دل سوی دکان ما
که خوف آمد در این دریا فرا بین
نمود عقل ما را رهنما بین
کجاعاقل در این کشتی نشیند
که عاقل نیز آن دریا نبیند
برو تا بازگردیم از چنین جای
شویم ما فارغ اندر جای و مأوایی
که الهامی مرا آمد در این دم
که بی سرّی نباشد کار عالم
همی گفتند و میشد کشتی از جا
درونِ بحر پر از شور و غوغا
پدر گفت ای پسر طفلی مکن تو
بگو تا چند گوئی این سخن تو
بگو تا چند گویی اندر این درد
که هم طاقت نیارد نیز هم مرد
من از بهر تماشا آمدستم
میان شور و غوغا آمدستم
پسر گفت ای پدر چون مال داری
چرا عمرت بضایع میگذاری
که این قومند مانند تو غافل
بصد پاره چو تو هستند غافل
کسی کاین سیم و زر دارد فراوان
چرا بر خون خود گردد شتابان
در این کشتی نهد بیعقل این مال
بماند پایمال ازکلّ احوال
چه جای خوف باشد او چگونه
چو کشتی گردد اینجا باژگونه
شود غرقه بیک لحظه در اینجا
نباشد ذرّهٔ اینجا هویدا
پدر گفت ای پسر گفتن چه چیز است
بزرگی جهان مال عزیز است
یکی را سود ده آید پدیدار
در این دریا ز بعد رنج بسیار
بودسود و زبان رفته از پیش
شود اندک ترش از مشتری بیش
همه از بهر زر حیران شدستند
ز بهر مال سرگردان شدستند
چو بعد از مدّتی با خوف دریا
ببیند سود بسیاری ز کالا
همه از بهر سود خود بکارند
در اینجا خواجگان بیشمارند
همه با نعمت و زرها تمامند
ز بهر این به دنیا نیکنامند
پسر گفت ای پدر اکنون تو دانی
چو ایشان کی بیابی نیکنامی
طلب کن نیکنامی بقا تو
چرا در بحر باشی در فنا تو
چو ایشان طالبانند از زر و سیم
فتاده این چنین در خوف و در بیم
ز بهر این جهان ایشان بکارند
ز بهر آخرت تخمی نکارند
مرا کردی تو سرگردان چو ایشان
شدستم ای پدر خوار و پریشان
ندارم راه تا بیرون روم من
پدر گفت ای پسر اکنون تو تن زن
نبایست آمدن چون آمدی تو
سزد گر قول بابا بشنوی تو
دل از جان خود اکنون زود برگیر
مر این پند پدر از جان تو بپذیر
که دنیا جای کس هرگز نباشد
وجود جمله زو عاجز نباشد
که از بهر تفرّج سالها من
بسی دانسته ام احوالها من
در این دریا پسر بسیار رفتم
در این کشتی به شب بسیار خفتم
تماشای فراوان دیده ام من
ز درد خویش صاحب دیده ام من
ز جمله فردم و جوهر تو دارم
بجز دیدار تو چیزی ندارم
تو دارم در همه عالم تو دارم
که بی رویت دمی طاقت نیارم
بجز تو من ندارم هیچ مالی
که چون ایشان نمایم پایمالی
ز بهر دیدن تو پایمالم
چو توهستی نخواهم هیچ مالم
کنون دارم ترا از هر دو عالم
بتو شادانم اینجاگاه و خرّم
همه بر مال و سیم و زر چنین زار
شده غرقه فتاده اندر این بار
من از بهر تو ای دلدار و ای جان
سوی دریا شدم دریاب و میدان
که بابا جز تو چیزی میندارد
ولی اینجا نمود جمله دارد
من اندر بحر میبینم جمالت
درون بحر میبینم جلالت
همه از تو بمن پیدا نمود است
ز تو دارم که این دریا نمودست
پدر بی روی تو عالم نخواهم
بجز دیدار تو این دم نخواهم
من اندر عشق رویت بیقرارم
که از سودای تو حیران و زارم
ز مادر دورت افکندم بر خویش
ترا دانم بعالم دلبر خویش
چرا از باب خود می بازگردی
کنون شاید که صاحب رازگردی
سفر کن ای پسر مشتاب از من
نمود جزو کل دریاب از من
چو هر دو باهمیم و نی جدائیم
ز دید یکدگر ما پادشائیم
نهد گر جان بابا در دل و جان
در این بحر حقیقت رازها دان
سفرکن جان بابا تا توانی
نظر میدار ایّام جوانی
سفر کن جان بابا سوی دریا
ولی اینجای باش از عشق شیدا
سفر کن با پدر چندی دگر تو
که همچون من شوی جان پدر تو
که جوهر اندر این دریاست بی مر
بدست افتد بسی اندر سفر در
ولی در خانه می چیزی نیابی
اگرچه چند هر سویی شتابی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این حکایت، پدر و پسر در کشتی نشسته و به سفر میروند. پدر که مردی با تجربه است، از زیبایی و نیکی پسرش سخن میگوید، اما پسر نگران خطرات دریا و غرق شدن کشتی است و از پدر میخواهد که برگردند. اما پدر تمایل دارد که لحظهای به تماشا بنشیند و از زیباییهای جهان استفاده کند. پسر به او یادآوری میکند که دنیا فانی است و باید به نیکی و نام نیک بپردازند، نه به ثروت مادی. در نهایت، پدر تأکید میکند که عشق و دیدار پسر برایش مهمتر از تمامی مالهاست و از او میخواهد که لحظهای در سفر با او بماند تا هر دو در حقیقت و عشق به یکدیگر نزدیکتر شوند.
هوش مصنوعی: من از آن پیر خود آموختهام که این موضوع باعث شاد شدن جان من شده است.
هوش مصنوعی: مردی در سفرهای زیادی در دریا زندگی کرده بود، هنگام عبور از چین به ماجرایی توجه کرد.
هوش مصنوعی: سرنوشت الهی بود که آن پیر پر از راز، پسری مثل ماه تابان داشته باشد.
هوش مصنوعی: دلبر او به اندازهای زیباست که همچون خورشید نورانی و روشنیبخش است و زیباییاش به خوبی زیبایی ماه است.
هوش مصنوعی: دو چشم او همچون نرگس زیبا و مست است و قامتش مانند سرو بلند و خوشفرم است.
هوش مصنوعی: تو به شدت در لطافت و زیبایی دل مرا مجذوب کردی، به گونهای که هیچکس مانند تو در تمام دنیا وجود ندارد.
هوش مصنوعی: زیبایی او دیگر تکرار نمیشود و چون او در این جهان کسی به دنیا نمیآید.
هوش مصنوعی: قضا به همراه پدر تصمیم به سفر گرفت، چون او نیز مانند پدر دارای تجربه و فهم عمیق بود.
هوش مصنوعی: تقوای او به معنای پاکی و پرهیزگاری است و به شکل و صورت خداوند را به تصویر میکشد.
هوش مصنوعی: خداوند آن پسر را با سعادت آفریده و به او عزت و نزدیکی بخشیده است.
هوش مصنوعی: پسر که بسیار مطیع دوست است، به طور حتم کسی است که کارهای خوب انجام داده و شایستهی ستایش است.
هوش مصنوعی: آن پسر به خاطر آگاهیاش از ذات خود، نمیتوانست به خود متکی باشد و تنها به حق (خدا) و آنچه که در نظر او خوب یا بد بود، وابسته بود.
هوش مصنوعی: زمانی که به نزدیکی دریا رسیدند، به دریا نگاه کردند و آن را مشاهده کردند.
هوش مصنوعی: پدر با وجود اینکه سفرهای زیادی کرده بود، اما پسر از نظر ظاهری و باطنی مثل خودش بود و به او شبیه بود.
هوش مصنوعی: تمام تاجران در آنجا ماندند و به خاطر نفع شخصی خود در میان شلوغی و هیاهو باقیماندند.
هوش مصنوعی: تمام تاجران در آنجا سرگردان و حیران شدهاند و در آغوش دریا، اوضاع سخت و ناگواری را تجربه میکنند که شبیه قیامت است.
هوش مصنوعی: هیچکس نتوانست در آنجا آرامش بیابد و هیچکس بهرهای نبرد، تا زمانی که آنجا را درسی برای خود ندانند و از آن آگاه نشوند.
هوش مصنوعی: یکی از ملاحها (راهنما یا دربان کشتی) فریاد زد که بیایید! در این لحظه، باد عجیبی وزیده است.
هوش مصنوعی: کسی که میخواهد کشتی حرکت کند، به شما میگوید که عجله نکنید و از کارهایتان دست بردارید و به سمت او بیایید.
هوش مصنوعی: همه به بیخودگی در دریا و کشتی گرفتار شدهاند و در این حالت، مانند موشها در دشت، به هر سمتی میدوند و بیهدف حرکت میکنند.
هوش مصنوعی: از ترس و وحشت دریا، به هر سمت میرفتند و پنهان میشدند.
هوش مصنوعی: پدر و پسر به درون کشتی رفتند و در آنجا در میان سر و صدا و هیاهوی دریا قرار گرفتند.
هوش مصنوعی: پسر وقتی دید که کارهای همه درست و موفق پیش میرود، از پدر خواست که به او دل بدهد و اجازه دهد که با او کار کند.
هوش مصنوعی: ای پدر، در این دریا که پر از خطر و مشکلات است، وقتی که نشستهای، چه چیزی میبینی؟
هوش مصنوعی: برو تا زمانی که برگردیم، دل شاد و خوشحال داشته باش و به سمت دکان ما برو.
هوش مصنوعی: وقتی ترس به دل ما راه پیدا کرد، باید این دریا را با عقل خود مشاهده کنیم تا عقل ما را به راهی درست هدایت کند.
هوش مصنوعی: عاقلی که در این کشتی نشسته، چگونه میتواند عاقل باشد در حالی که خطر این دریا را نمیبیند؟
هوش مصنوعی: برویم تا دوباره به آنجا برگردیم، تا از این مکان دور شویم و در مکانی آرام و بیدغدغه زندگی کنیم.
هوش مصنوعی: در این لحظه، الهامی به من رسید که اگر کارهای دنیا بدون راز و اسرار باشد، هیچ معنایی نخواهد داشت.
هوش مصنوعی: آنها در حال گفتگو بودند و کشتی به شدت از مکان خود حرکت میکرد و در دریا دچار هیاهو و تنش فراوان شده بود.
هوش مصنوعی: پدر به پسرش میگوید که ای فرزند، تو کودک هستی، پس چرا میخواهی این حرف را همیشه تکرار کنی؟
هوش مصنوعی: بگو چند بار میخواهی دربارهٔ این درد صحبت کنی، در حالی که نه چیزی از آن تحمل میشود و نه کسی توان ادامهٔ آن را دارد.
هوش مصنوعی: من به خاطر تماشای زیباییها و لذتهای زندگی به این دنیا آمدهام و در میان هیاهو و آشفتگیها زندگی میکنم.
هوش مصنوعی: پسر به پدر میگوید: ای پدر، اگر مال و ثروت داری، چرا وقت خود را اینگونه هدر میدهی؟
هوش مصنوعی: این مردم هم مانند تو غافل و بیخبر هستند، و به اندازهی تو از حقیقت و واقعیت بیخبرند.
هوش مصنوعی: کسی که دارای ثروت و زر فراوان است، چرا باید به خاطر انگیزهها و هیجانهای آنی، به خود آسیب برساند یا دست به اقدامهای خطرناک بزند؟
هوش مصنوعی: در این کشتی، بیعقلی هست که این مال را میگذارد و در نتیجه، از همه چیز آسیب خواهد دید و مالش نابود میشود.
هوش مصنوعی: چرا باید ترسید؟ چگونه ممکن است که کشتی وارونه شود در اینجا وقتی همهچیز در آرامش است؟
هوش مصنوعی: در اینجا گفته میشود که در یک آن ممکن است انسان در دنیا و مسائل مادی غرق شود، و در چنین حالتی هیچ چیز از این دنیا وجود ندارد که بتواند او را نجات دهد یا به او کمک کند.
هوش مصنوعی: پدر به پسرش میگوید که حرف زدن در مورد چه چیزی فایدهای ندارد و بزرگ بودن جهان و داشتن مال و ثروت، چیزهای باارزشی هستند.
هوش مصنوعی: یکی از افراد در این دریا به سود و منفعتی میرسد که پس از تحمل سختیها و زحمتهای زیاد به دست میآید.
هوش مصنوعی: در این دریا، حتی اگر به سود بیفتید، باز هم با خشکی و تلخیها مواجه خواهید شد و گاهی به خاطر برخی امور، نعمتها و لذتها را از دست خواهید داد.
هوش مصنوعی: همه به خاطر طلا و ثروت دچار حیرت و سردرگمی شدهاند و برای بهدست آوردن مال، سرگشته و بیقرار هستند.
هوش مصنوعی: پس از مدتی که با ترس از دریا مواجه شد، وقتی ببیند که از کالا سود زیادی به دست آمده است.
هوش مصنوعی: همه افراد به خاطر منفعت شخصی خود تلاش میکنند و در اینجا انسانهای مرفه و ثروتمند فراوان هستند.
هوش مصنوعی: همه افراد با نعمت و ثروت کامل هستند و به همین سبب در این دنیا شهرت و نام نیک دارند.
هوش مصنوعی: پسر به پدر گفت: حالا تو میدانی که این افراد (مانند کسانی که در مورد ثروت و نعمت صحبت میکنند) چه زمانی به نیکنامی و شهرت دست خواهند یافت؟
هوش مصنوعی: باید دنبال نیکنامی و جاودانگی باشی، چرا در دریا (دنیا) که فنا و زوال است، غوطهور هستی؟
هوش مصنوعی: چون این افراد (انسانها) به دنبال طلا و نقره هستند، به این صورت در ترس و نگرانی گرفتار شدهاند.
هوش مصنوعی: این افراد برای این دنیای مادی تلاش میکنند و کار میکنند، اما برای آخرت هیچ زحمتی نمیکشند و تلاشی نمیکنند.
هوش مصنوعی: ای پدر، تو مرا به گونهای دچار سردرگمی کردی که حالا مانند آنها (کسانی که به دنیا مشغولند و دچار پریشانیاند) شدهام و احساس میکنم بیپناه و بیقرار هستم.
هوش مصنوعی: من نمیتوانم از این وضع نجات پیدا کنم و به بیرون بروم. پدر گفت: «حال که اینگونه است، تو باید مانند یک زن ساکت و آرام رفتار کنی و تن به این وضعیت بدهی.
هوش مصنوعی: اگر نمیخواهی بیدلیل رنج ببینی، وقتی که آمدهای، بهتر است حرفهای پدرت را گوش بدهی.
هوش مصنوعی: حالا که پدر از تو خواسته، باید هرچه زودتر دل خود را از وابستگیها جدا کنی و این نصیحت او را با تمام وجود بپذیری.
هوش مصنوعی: دنیا برای هیچ کس جایی امن و دائمی نیست و همه موجودات در برابر قدرت و تغییرات آن ناتوان هستند.
هوش مصنوعی: به خاطر تفریح و خوشگذران، سالها تجربیات زیادی را دربارهٔ اوضاع و احوال مختلف به دست آوردهام.
هوش مصنوعی: در این دریا، من، پدر، بارها با پسرم سفر کردهام و در این کشتی، شبها بارها خوابم برده است.
هوش مصنوعی: من بارها به تماشای دنیا و رویدادهای آن پرداختهام، اما از درد خودم هم آگاه شدهام و از درون آن به شناختی رسیدهام.
هوش مصنوعی: من از میان تمام موجودات، فرد و یکتا هستم و جز مشاهدهٔ تو چیزی دیگر را ندارم.
هوش مصنوعی: من در همهٔ جهان فقط تو را دارم و بدون دیدن تو حتی یک لحظه هم طاقت ندارم.
هوش مصنوعی: جز تو، من هیچ دارایی دیگری ندارم که بخواهم آن را مانند اینها (پدر و پسر در کشتی) پایمال کنم.
هوش مصنوعی: برای دیدن تو حاضر شدهام که همهی داراییام را فدای تو کنم. چون تو در زندگیام حضور داری، هیچ چیز دیگری برایم مهم نیست.
هوش مصنوعی: اکنون از هر دو دنیا فقط به خاطر تو خوشحالم و در این مکان شاد و سرزندهام.
هوش مصنوعی: همه مردم به خاطر مال و ثروت (سیم و زر) اینقدر افسرده و غمگین شدهاند که به طرز عجیبی در این بار (مسئله) فرو رفتهاند و همچون غرقشدگان در آن غوطهور هستند.
هوش مصنوعی: من به خاطر تو، ای معشوق و ای محبوبم، به سوی دریا رفتهام، تو هم درک کن و حواست را جمع کن.
هوش مصنوعی: پدر من جز تو، ای محبوب، هیچ چیز دیگری را نمیجوید و در این مکان همه چیز فقط در مورد تو وجود دارد.
هوش مصنوعی: من در دریا زیبایی تو را میبینم و در عمق دریا عظمت تو را مشاهده میکنم.
هوش مصنوعی: هر چیزی که به من شناخته میشود، از توست و من میدانم که این دریا تنها به خاطر تو وجود دارد.
هوش مصنوعی: من بدون دیدار تو، هیچ آرزویی در این دنیا ندارم و تنها خواستهام همین لحظه دیدن توست.
هوش مصنوعی: من در عشق چهرهٔ تو به شدت بیتاب و ناآرامم، زیرا به خاطر خیال تو دچار سردرگمی و غم و اندوه شدهام.
هوش مصنوعی: من تو را از مادر دور انداختم و به سوی خود آوردم، زیرا میدانم که در دل خود به تو عشق ورزیدهام.
هوش مصنوعی: چرا از پدرت دل میکنی و میروی؟ شاید با گوش دادن به این رازها به اسرار بیشتری پی ببری.
هوش مصنوعی: ای پسر، از من فاصله بگیر و سفر را آغاز کن؛ آنچه که از من برداشت میکنی، تنها بخشی از کلّ وجود است، پس به عمق و کلیّت موضوع توجه کن.
هوش مصنوعی: وقتی که ما هر دو با هم هستیم و دور از هم نیستیم، از دیدن یکدیگر احساس پادشاهی و قدرت میکنیم.
هوش مصنوعی: اگر پدر جان خود را در دل نهد و جانش را در دریای حقیقت بگذارد، رازها را خواهد دانست.
هوش مصنوعی: پدر از پسر میخواهد که تا جایی که میتواند جوانیاش را حفظ کند و در زندگی خود به سفر برود، اما در عین حال باید مراقب باشد که زمانه و روزگار را از دست ندهد.
هوش مصنوعی: عزیزم، به سفر برو و به دریا برو ولی در اینجا بمان و به خاطر عشق و محبت به من، از سفر دوری کن.
هوش مصنوعی: برای مدتی دیگر با پدر سفر کن، زیرا وقتی که تو هم مانند من شوی، جان پدر به تو وابسته است.
هوش مصنوعی: جوهر در این دریا به اندازهای بینهایت و ارزشمند است که در سفر، بسیاری از آن به دست میآید.
هوش مصنوعی: اگرچه در سفر و جستجو به دنبال چیزی باشی، اما در خانه و محیط خود نمیتوانی آن می (حالت معنوی یا حقیقت زندگی) را بیابی.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.