زلفش اندر جور تلقین میکند
رخ پیاده حسن فرزین میکند
در رکابش حسن خواهد رفت اگر
اسب حسن این است کو زین میکند
بر کمالش خط نقصان میکشد
هرکه اندر حسن تحسین میکند
با رخ و دندانش روز و شب فلک
پوستین ماه و پروین میکند
بر سر بازار عشقش در طواف
دل کنون دلالی دین میکند
با چنین تمکین نباشد کار خرد
گر فلک را هیچ تمکین میکند
هرچه دستش در تواند شد ز جور
بر من مهجور مسکین میکند
عیش تلخ من کند معلوم خلق
گرچه بازیهای شیرین میکند
با که خواهد کرد از گیتی وفا
کز جفا با انوری این میکند



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل در وصف زیبایی معشوق و شکایت از ستم اوست. نیمهٔ نخست با بازیهای شطرنجی و تصویرهای آسمانی نشان میدهد که زیبایی معشوق از ماه و پروین و حتی از خودِ زیبایی برتر است و دل عاشق دینش را در بازار عشق او میفروشد. از بیت هفتم شعر به گلایه میرسد: معشوقِ شیرینکار هر جوری که بتواند بر عاشق مهجور روا میدارد. در بیت پایانی انوری میپرسد کسی که با او چنین جفا میکند، با چه کسی وفا خواهد کرد.
هوش مصنوعی: زلف او ستمگری را آموزش میدهد و چهرهاش، به زبان بازی شطرنج، پیادهٔ زیبایی را به فرزین (وزیر) بدل میکند. یعنی رخسار او زیبایی را از پایگاهی فرودست به بالاترین مرتبه میرساند.
هوش مصنوعی: اگر اسبی که او زین میکند همان اسب زیبایی باشد، خودِ زیبایی چون خدمتکاری در رکاب او پیاده خواهد رفت. یعنی زیبایی در برابر او فرمانبردار و ملازم است.
هوش مصنوعی: هر کس زیبایی او را بستاید، در واقع کمال او را ناقص جلوه داده است، زیرا کمال او برتر از هر ستایشی است.
هوش مصنوعی: آسمان شب و روز با مقایسهٔ چهره و دندان او، ماه و پروین را رسوا و بیآبرو میکند. یعنی چهرهاش از ماه و دندانش از ستارگان پروین درخشانتر است.
هوش مصنوعی: دل من اکنون در بازار عشق او میگردد و دلّالی میکند و دین خود را به بهای عشق او میفروشد.
هوش مصنوعی: با چنین شکوه و وقاری که او دارد، اگر به آسمان اندکی اعتنا کند و سر فرود آورد، کار کوچکی نکرده است. یعنی آسمان هم در برابر جاه او ناچیز است.
هوش مصنوعی: هر ستمی که از دستش برآید، بر من بیچارهٔ دورمانده روا میدارد.
هوش مصنوعی: هرچند بازیها و رفتارهای شیرین و دلربا دارد، تلخی زندگی مرا بر همهٔ مردم آشکار میکند.
هوش مصنوعی: او که با انوری چنین جفا میکند، با چه کسی در جهان وفادار خواهد بود؟ یعنی از او امید وفا به هیچکس نمیرود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ترک من دل بردن آئین می کند
بر من بیدل ستم زین می کند
گرد ماه از مشک خرمن می زند
مشک را بر ماه پرچین می کند
چشم مستش پرده ی جان می درد
[...]
کافرست و غارت دین میکند
من نمیدانم چرا این میکند؟
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.