سخن ز مهر و وفا با تو بی وفا گفتن
بود به گوش گران حرف بی صدا گفتن
نه آنچنان تو به بیگانگی برآمده ای
که در لباس توان حرف آشنا گفتن
به داد من برس ای کافر خداناترس
که مانده شد نفسم از خدا خدا گفتن
ترحم است بر آن بی زبان بزم وصال
که یک سخن نتواند به مدعا گفتن
شکایتی که ز گفتن یکی هزار شود
هزار بار به از گفتن است نا گفتن
تسلی از دو لبش چون شوم به یک دشنام؟
که تلخ، قند مکرر شود ز وا گفتن
دل گرفته شود باز از هواخواهان
خوش است غنچه صفت راز با صبا گفتن
پناه گیر به دارالامان خاموشی
ترا که نیست میسر سخن بجا گفتن
چه حاجت است به اجماع، جود خالص را؟
برای نام بود خلق را صلا گفتن
به شیشه خانه عمر خودست سنگ زدن
ز ممسکی سخن سخت با گدا گفتن
ازان شکسته شود نفس وزین شود مغرور
هجای خلق بود بهتر از ثنا گفتن
چگونه نسبت درویش به مه کنم صائب؟
مرا زبان چو نگردد به ناسزا گفتن



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: غزل با گلایه از معشوق بیوفا و بیگانه آغاز میشود که سخن مهر در او اثر نمیکند و عاشق از فریاد خسته شده است. سپس شاعر به اندرزهایی دربارهٔ سخن گفتن و نگفتن میپردازد: نگفتن شکایت، پناه بردن به خاموشی، بخشش بیریا، درشت نگفتن با گدا و برتری نکوهش بر ستایشی که غرور میآورد. در پایان، صائب مقام درویش را برتر از آن میداند که او را به ماه همانند کند.
هوش مصنوعی: ای بیوفا، با تو از مهر و وفا سخن گفتن مانند آن است که حرفی بیصدا در گوش آدمی ناشنوا بگویی؛ هیچ اثری ندارد.
هوش مصنوعی: آنقدر بیگانه شدهای که حتی با پردهپوشی و در لفافه هم نمیتوان از آشنایی دیرین با تو سخنی گفت.
هوش مصنوعی: ای معشوق سنگدل که از خدا نمیترسی، به فریادم برس؛ از بس «خدایا خدایا» گفتم نفسم بند آمده است.
هوش مصنوعی: باید بر عاشقِ زبانبستهای دل سوزاند که در مجلس وصال حاضر است، اما نمیتواند حتی یک کلمه از خواستهٔ خود را بر زبان آورد.
هوش مصنوعی: گلایهای که با بازگفتن یکی هزار میشود و افزون میگردد، نگفتنش هزار بار بهتر از گفتن است.
هوش مصنوعی: چگونه با یک دشنام از لبان او آرام بگیرم؟ سخن تلخ او هرچه بیشتر تکرار شود، مانند قند مکرر شیرینتر میشود؛ پس یک دشنام کافی نیست.
هوش مصنوعی: دل گرفته با همدمیِ دوستداران گشاده میشود؛ چنانکه غنچه راز خود را به نسیم صبا میگوید و میشکفد، خوب است راز دل را با یار همدل گفت.
هوش مصنوعی: تو که نمیتوانی سخن را بجا و بهموقع بگویی، به پناهگاه امن خاموشی پناه ببر.
هوش مصنوعی: بخشش بیریا نیازی به گرد آوردن مردم ندارد؛ فراخواندن مردم و بانگ دعوت زدن برای نام و آوازه است.
هوش مصنوعی: از سر خسّت با گدا درشت سخن گفتن، مانند سنگ زدن به شیشهخانهٔ عمر خویش است و به زیان خود آدم تمام میشود.
هوش مصنوعی: با نکوهش، نفسِ مغرور شکسته میشود و با ستایش، آدمی مغرور میگردد؛ از این رو نکوهش مردم بهتر از ستودن آنان است.
هوش مصنوعی: صائب به خود میگوید: چگونه درویش را به ماه نسبت دهم و همانند کنم، در حالی که زبانم به گفتن سخن ناروا نمیچرخد؟ یعنی چنین تشبیهی در حق درویش ناسزاست.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
نکو نبود به یکبار ترک ما گفتن
ز ما بریدن و صد شکوه برملا گفتن
نظر نکردن و از خشم روی تابیدن
غضب نمودن و بیوجه ناسزا گفتن
عبارتی که به بیگانه کس نمی گوید
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.