چون جغد بود اصلش، کی صورتِ باز آید؟
چون سیر خورد مردم، کی بوی پیاز آید؟
چون افتد شیر نر از حمله حیز و غر
وز زخمهٔ کون خر کی بانگ نماز آید؟
پای تو شده کوچک از تنگی پاپوچک
پا برکش ای کوچک! تا پهن و دراز آید
بگشای به امیدی تو دیدهٔ جاویدی
تا تابش خورشیدش از عرش فراز آید
چنگا تو سری بر کن در حلقه سر اندر کن
تو خویش تهیتر کن تا چنگ به ساز آید



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: مولانا در آغاز با تمثیلهای تند و گاه زشت میگوید که از سرشتِ پست کار بلند برنمیآید؛ جغد باز نمیشود و از فرومایه شکوه و آوای مقدس پدید نمیآید. سپس لحن را به اندرز میگرداند و مخاطب را میخواند که پای از کفش تنگ خودی بیرون کشد، چشم امید جاودانه بگشاید تا خورشید حق بر او بتابد، و مانند چنگ از خود تهی شود تا نغمهٔ راستین از او برآید.
هوش مصنوعی: کسی که سرشت و اصلش جغد است، هرگز به صورت باز درنمیآید؛ همانگونه که وقتی مردم سیر میخورند، از آنان بوی پیاز برنمیخیزد. هر چیز همان را نشان میدهد که در ذات اوست.
هوش مصنوعی: شیر نر چگونه از حملهٔ آدمِ نامرد و زبون از پا درمیآید؟ و از صدای زشتی که از پشتِ خر برمیخیزد، چگونه بانگ نماز شنیده میشود؟ یعنی از فرومایه کار بزرگ و از چیز پست آوای مقدس پدید نمیآید.
هوش مصنوعی: ای کوچک، پایت از تنگی کفش کوچکت کوچک مانده است؛ پایت را از آن بیرون بکش تا گشاده و بلند شود. یعنی از تنگنای خودی و عادت بیرون بیا تا وجودت گسترده شود.
هوش مصنوعی: با امید، چشم جاودانهٔ درونت را بگشا تا پرتو خورشید حق از فراز عرش بر تو بتابد.
هوش مصنوعی: ای چنگ، سر برآور و سرت را در حلقه بگذار و تسلیم شو؛ خودت را تهیتر کن تا چنگ کوک شود و نغمه سر دهد. یعنی هرچه از خود خالیتر شوی، آوای حق از تو بهتر برمیآید.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۳ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.