گنجور

غزل شمارهٔ ۱۶۷

 
حافظ
حافظ » غزلیات
 

ستاره‌ای بدرخشید و ماه مجلس شد

دل رمیده ما را رفیق و مونس شد

نگار من که به مکتب نرفت و خط ننوشت

به غمزه مسئله آموز صد مدرس شد

به بوی او دل بیمار عاشقان چو صبا

فدای عارض نسرین و چشم نرگس شد

به صدر مصطبه‌ام می‌نشاند اکنون دوست

گدای شهر نگه کن که میر مجلس شد

خیال آب خضر بست و جام اسکندر

به جرعه نوشی سلطان ابوالفوارس شد

طربسرای محبت کنون شود معمور

که طاق ابروی یار منش مهندس شد

لب از ترشح می پاک کن برای خدا

که خاطرم به هزاران گنه موسوس شد

کرشمه تو شرابی به عاشقان پیمود

که علم بی‌خبر افتاد و عقل بی‌حس شد

چو زر عزیز وجود است نظم من آری

قبول دولتیان کیمیای این مس شد

ز راه میکده یاران عنان بگردانید

چرا که حافظ از این راه رفت و مفلس شد

 

با دو بار کلیک بر روی هر واژه می‌توانید معنای آن را در لغت‌نامهٔ دهخدا جستجو کنید.

شماره‌گذاری ابیات | وزن: مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف) | شعرهای مشابه | منبع اولیه: ویکی‌درج | ارسال به فیس‌بوک

حاشیه‌ها

تا به حال ۱۶ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. برای نوشتن حاشیه اینجا کلیک کنید.

ناشناس نوشته:

بنام خدا
نظر مشهور راجع به بیت اول ودوم آنست که اشاره به رسول گرامی اسلام دارد
دروصف آن حضرت سخن بسیاراست اما جگونه است که بیان حافظ زنده تروجذابتر ازتوصیفات
معمولی به نظر میآید
پاسخ آنست که در شعر خوب معانی خارج ازقالب های ذهنی وتفکرات روزمره مطرح میشود وتاثیر دیگری دارد
اگرما بتوانیم هرمطلبی را که در حافظه داریم خارج از قالبهای ذهنی به شکل نو وزنده بفهمیم توفیق مهمی است
اصولا کیفیت دانستن نکته ای مهم است ولی غالبا در تعلیم وتعلم کمیت را کافی میدانیم وگمان داریم که این دانستگی ها که داریم مارا کفایت میکند ولی کفایت نمیکند
مثلا شاید گمان داریم که معنی لااله الا الله را دانسته ایم ولی اینطور نیست هرکس این معنی را درست بفهمد رستگار است “قولو لا اله الا الله تفلحوا”

مرضیه نوشته:

این شعر در وصف پیامبر اکرم گفته شده و بسیار دلنشین است.

MARZIEH نوشته:

در مصرع پنجم(خیال آب خضر بست جام اسکندر)
در بعضی از جاها جام کیخسرو گفته شده است.
کدام یک درست تر است؟

ﮐﻤﯿﻞ نوشته:

ﺑﻌﻀﯽ ﻫﺎ ﻣﯿﮕﻦ ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﺷﻌﺮ ﯾﮏ ﯾﺎ ﺩﻭ ﺑﯿﺖ ﺩﺭ ﻭﺻﻒ ﺣﻀﺮﺕ ﺧﺘﻤﯽ ﻣﺭﺗﺒﺖ ﺍﺳﺖ ﺍﻣﺎ ﻣﻦ ﻓﮑﺮ ﻣﯽ ﮐﻨﻢ ﮐﻪ ﺗﻤﺎﻡ ﺍﯾﻦ ﻏﺰﻝ را ﺩﺭ ﻭﺻﻒ ﺍﻭ ﺳﺮﻭﺩﻩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ

هستی اسدی نوشته:

سلام دوستان. همان طور که همه میدانید این شعر در وصف پیامبر اکرم سروده شده. بسیار بسیار زیبا و دلنشین است و بسیار هنرمندانه اشاره به امی بودن پیامبر اکرم کرده.

مبارزه با مصادره کننده گان حافظ نوشته:

ابوالفوارس مذکور (شاه شجاع)،به همراه برادرانش پدر خود (بها ءالدوله)

را در اصفهان کور کرد تا به قدرت رسد . وی که خواندن و نوشتن هم نمی

دانست از هیچ ظلم و خونریزی فرو گذار نکرد و اوست که ممدوح حافظ

است نه پیام آور اسلام !

هنر نکرد به مکتب نرفت و خط ننوشت ولو معلم صدها چو تو موسوس شد

عجب ز شاعر جویای درهم و دینار به هر که زر دهد او را انیس و مونس شد

بی گمان ، زیباترین اشعار فارسی از آن حافظ است و دیوان وی آکنده از

مضامین بلند عرفانی ، انتقادی و… می باشد ولی شاید همین زیبایی

به همراه چند وجهی بودن پاره یی مفاهیم ، کاربرد برخی اصطلاحات و

استعارات خاص و عدم توجه خواننده به جغرافیای زمان و مکان پدیده ،

خواننده و مخاطب را در برداشت ها ، گاهی دچار خطا و سو ء تفاهم

نموده باشد .

مریم نوشته:

در شان ختمی مرتبت سروده شده

امین کیخا نوشته:

اگر این شعر هم در مقام حضرت ختمی مرتبت نباشد جانم به قربانش اما درود به کسی که تعصب و توزش پیش نگیرد و با انانکه مثل ما فکر نمی کنند سخت گیری نکند که مهربانی و بزرگواری و برتابیدن دیگران بنیادی است که نمی شود انرا نادیده گرفت و تند روی چهره پاک ختمی مرتبت جانم و جان فرزندانم به قربانش را تیره می نماید درود به مومن بزرگوار به درستکار درون بین و مدارای با مردم و کمتر ازاری و بیش بخشی

حمید نوشته:

سلام . خیلی ممنون . الهمّ صلّی علی محمّد و آل محمّد .

حمید نوشته:

سلام . خیلی ممنون . اللهم صلّی علی محمّد و آل محمّد .

لادن نوشته:

مصرع دوم بیت اول :
دل رمیده ما را انیس و مونس شد

سارینا نوشته:

با سلام لطفا معنی غزلیات را بنویسید

دکتر ترابی نوشته:

در باب امی بودن حصرت ختمی مرتبت، برخی بر این باورند که واژه امی منسوب به مکه معظمه است که گویا ام القرا خوانده میشده است. بهتر است از نسبت دادن واژه های نگار و غمزه به حضرت بپرهیزیم و به یاد بداریم که در گذشته نگاران اگر به مکتب هم میرفته اند، خط نوشتن نمی آموختند، که گفته اند:

لا تعلموهن الکتابت. و الله اعلم

زهرا نوشته:

لطفا معنی کامل این شعر رو بذارید من برای تحقیق لازم دارم اما هر جا میرم فقط معنی کلمات رو گذاشته
ممنون از شما.

زهرا نوشته:

لطفا معنی هر بیت این شعر را بنویسید من برای یک تحقیق لازم دارم اما توی هر سایتی می روم شعر را نوشه اما فقط معنی کلمات رو نوشته بود
ممنون

شمس الحق نوشته:

از فرمایش جناب دکتر در نقد بیت رعنای حافظ عجب دارم . عجب بسیار!!

گنجور را در توییتر دنبال کنید