چون علامات چتر منور خورشید از افق خاور سر برآورد و رایات اعلام تیر و ناهید در افق باختر سر فرو کشید، مواکب نجوم و کواکب رجوم از هیبت ضربت شمشیر آفتاب، سپر به عجز بیفکندند و انجم سپهر جاری از خجالت رخسار منور آفتاب سر در نقاب تواری کشیدند و طناب خیام ظلام از ساحت حدیقه مینا رنگ فرو گشادند.
و حلق باز الصبح فی الشرق صاعدا
فخاب غراب اللیل فی الغرب کاسرا
چو از حدیقه مینای چرخ سقلاطون
نهفته گشت علامات چتر آینه گون
کنیزک شیشه نفط بر گرفت و با ناله و نفیر پیش تخت شاه رفت و بعد از تقدیم ثنا و اقامت مراسم تحیت و دعا، گفت:
امن القضیه ان اخلی صادیا
و الحوض رجاف الغوارب مفعم
اکنون که عدل شامل و فضل کامل پادشاه، انصاف من بنده نمی دهد و این واقعه شنیع که برین خدمتکار رفت، وزنی نمی نهد. بر مظلومان نمی بخشاید و انصاف مرحمت متظلمان نمی فرماید و فرزند شاه در حریم حرمت او که چون حریم حرم، محترم و مکرم است، چنین اقتحامی نمود و عدل شاه بادافراه کردار نامحمود او در تاخیر می افکند و چنین شین و عار و وزر وبال که سبب عقاب عقبی و نکال دنیا تواند بود، روا می دارد، خویشتن را به آتش افکنم و این داوری به محشر اکبر حوالت کنم و قصه حال خویش و شرح تظلم و اقدام که از شاه و فرزند و دستوران او بر من می رود به سرادق جلال ذوالجلال عرضه دارم، در روزی که صفت این دارد که «یوم لاینفع مال و لابنون الا منی اتی الله بقلب سلیم». روزی که حاکم عدل و قاضی فصل آن، کسی است که بر وی سهو و زلت روا نیست. روزی که عقوبت، خشم خدا و زندان، درک اسفل و زندانبان، مالک دوزخ و بادافراه آتش دوزخ. روزی که انصاف مظلومان عاجز از ظالمان جابر طلب کنند و مجازات اعمال خیر و مکافات افعال شر به مفسد و مصلح و ظالم و مظلوم برسانند و بر من چون روز، روشن است که وزرای وزرشگال پادشاه را در عقوبت و نکال می افکنند و از اجر و ثواب، حایل و مانع می شوند و آفتاب رای او را که از افق عدل طالع است به نقاب سحاب ظلم حجاب می کنند و به حکم تخییلات و مظنونات گفتار ایشان، پادشاه بر بنده بدگمان می شود و اقوال او را که از محض صدق می رود، کذب و بهتان می پندارد و جمال چهره عدل و نصفت را به پای ظلم و جور می سپرد و ندانم که روز قیامت چه معذرت و حجت آرد؟ می ترسم که اگر برین منوال رود و بر آن انکار، اصرار فرماید و بر گفتار وزیران خائن اعتماد کند و تعویل نماید، به او و وزیران او همان رسد که از آن پادشاه بر وزیران او رسید که در امور او خیانت کردند. شاه پرسید که چگونه است آن؟ بگوی.



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این بخش از «سندبادنامه»، کنیزکی روز هفتم به حضور شاه میآید و با نالهای دلزده از بیعدالتیها و ظلمهایی که به او روا داشته شده، شکایت میکند. او به ناتوانی شاه در برقراری عدالت و عدم توجه به مظلومان اشاره میکند و از عواقب این بیتوجهی میهراسد. کنیزک با تأکید بر اهمیت روز قیامت و حسابرسی الهی، از ظلمهایی که به او شده میگوید و بر لزوم برقراری انصاف تأکید میورزد، در حالیکه به نقش وزرا و مشاوران در این وضعیت نیز اشاره میکند و نگران است که قضاوتهای نادرست آنها بر عملکرد شاه تأثیر بگذارد.
هوش مصنوعی: زمانی که نشانههای نورانی خورشید از افق شرق نمایان شد و پرچمهای زهره و تیر در افق غرب به پایین رفتند، ستارهها و سیارات تحت تاثیر قدرت ضربه خورشید از خود دفاع کردند و در برابر نور درخشان آن، سرهای خود را پنهان کردند. به همین دلیل، سایهها و شب نیز از فضای باغی که در آن قرار داشتند، عقب نشینی کردند.
هوش مصنوعی: صبح در شرق طلوع کرد و پرنده شب در غرب ناامید شد و شکست خورده به زمین افتاد.
هوش مصنوعی: وقتی که باغ بهشت و زیباییهای آن به پنهان میرود، نشانههای نور و روشنی همچون آینه نمایان میشوند.
هوش مصنوعی: کنیزک شیشه عطر را برداشت و با ناله و فریاد به سمت تخت شاه رفت. پس از تقدیم احترام و انجام مراسم دعا و تحیت، گفت:
هوش مصنوعی: موضوع این است که اگر در قضیهای کسی برود و مسئلهای را رها کند، در واقع او در حوضی پر از آب به تلاطم میافتد و به نوعی احساس نیازی به امنیت در موقعیتش ندارد.
هوش مصنوعی: اکنون که عدالت کامل پادشاه و کرامت او به من، به عنوان بندهاش، انصاف نمیدهد و رویداد زشتی که برای خدمتکار من اتفاق افتاده، بر وزن سایر وقایع نمیباشد. او به مظلومان کمک نمیکند و عدالتی برای نیازمندان قائل نیست. در حریم مقدس پادشاه، که همچون حریم حرم باید محترم باشد، فرزند او چنین تعرضی را انجام میدهد و با این اعمال ناپسند خود، عدالت پادشاه را زیر سوال میبرد. این ننگ و عار، که میتواند باعث عذاب در آخرت و مصیبت در دنیا شود، بر من تحمیل شده است. من تصمیم دارم خود را به آتش بسپارم و این پرونده را به روز قیامت بسپارم و تمام مشکلات و ظلمهایی که از سوی شاه و فرزندش و اطرافیانش بر من رفته، در آن روز پرجلال به پیشگاه خدایی که در آن روز جز به قلبهای خالص کسی را نمیپذیرد، ارائه دهم. در آن روز، قاضی عدالت و حاکم آن، کسی است که دچار خطا و لغزش نمیشود و عذاب الهی و مجازاتها در پایینترین نقطه قرار دارد. روزی است که مظلومان از ظالمان دادخواهی میکنند و بر اساس اعمال خوب و بد پاداش و مجازات دریافت میکنند. روشن است که وزرای پادشاه در عذاب و تنبیه به سرنوشت بدی دچار خواهند شد و سبب میشوند که پادشاه به من بدبین شود و سخنان راست من را نادرست و ناپسند تلقی کند. در این شرایط نمیدانم روز قیامت چه توجیهی برای این همه ظلم خواهم داشت و ترس من این است که اگر به همین نحو ادامه یابد و اصرار بر انکار داشته باشد و به وزیران خیانتکار اعتماد کند، به همان سرنوشتی دچار خواهد شد که پادشاه قبلی برای وزیرانش رقم زده است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.